Yours

Podcasts · Science · Education

Crazy Nauka

Ola i Piotr Stanisławscy

184 episodes · Explicit

Podcast Crazy Nauka - zdobywca Nagrody Radia ZET im. Andrzeja Woyciechowskiego 2024 w kategorii „Autor Internetowy” oraz Podcast Roku 2023 w kategorii nauka, edukacja, technologie. Opowiadamy o wielkich osiągnięciach i głębokich porażkach, procesach i zdarzeniach, które zmieniają losy społeczeństw i pojedynczych osób. Pokazujemy, jaką rolę odgrywa w tych zjawiskach nauka, gdzie pomaga wyjaśnić zagadki lub ocalić życie, a gdzie pozostaje jej tylko analizować skutki zdarzeń. Mówimy o zadziwiających metodach badawczych i szkodliwych mitach, które domagają się obalenia. I nie próbujemy ukrywać, jak bardzo nas opowiadanie o nauce kręci.

Episodes page 2 of 4

  1. 135. Nauka, morderstwo i lalki Barbie, czyli trzy kobiety wśród małp

    · 1 h 39 min · S5 E135

    Trzy badaczki, które na zawsze zmieniły to, jak patrzymy na zwierzęta – i na nas samych. Jane Goodall, Dian Fossey i Birutė Galdikas wyruszyły w głąb dżungli, by obserwować szympansy, goryle i orangutany. To, co…

  2. 134. Nauka na czasie: małe mózgi i wielkie kury

    · 29 min · S5 E134

    W ciągu miliona lat rosła inteligencja człowiekowatych, a wraz z nią zwiększały się ich mózgi. Z jednym wszak wyjątkiem: hobbitów z Flores. Dlaczego u nich znana reguła nie zadziałała? I co takiego współczesny człowiek…

  3. 133. Jaką pizzę wolą jaszczurki, po co krowom paski i co znów wymyślił Donald Trump

    · 1 h 02 min

    Dziś 10 tematów wesołych i jeden poważny. Przewaga wesołych wynika z niedawnego wręczenia nagród Ig Noble - omawiamy naprawdę fascynujące odkrycia, które zostały w tym roku nagrodzone. W tym, oczywiście, badanie…

  4. 132. Polszczyzna, czyli wiele małych języków

    · 1 h 02 min · S5 E132

    Czy pierwsze zdanie zapisane w języku polskim było faktycznie wypowiedziane po polsku? Dlaczego kaszubski jest uznany za odrębny język, a śląski - nie? I czy “ubrać buty” to faktycznie błąd językowy? Pokazujemy, że…

  5. 131. Nauka na czasie: Jak trzyma się piana na piwie oraz wariant Frankensteina

    · 54 min · S5 E131

    Czy nowe warianty koronawirusa są rzeczywiście tak groźne, jak o tym piszą niektóre media? I dlaczego piana na piwie w ogóle się utrzymuje? Odcinek z serii “Nauka na czasie”.Zachęcamy też do posłuchania naszej serii…

  6. 130. Czym magia różni się od religii i inne odpowiedzi na trudne pytania

    · 1 h 05 min · S5 E130

    Czy specjalne okulary do komputera - takie z filtrem niebieskiego światła - mają sens? Czym magia różni się od religii i czemu dopadają nas wszystkich? Posłuchajcie najnowszego odcinka Podcastu Crazy Nauka! Przy okazji…

  7. 129. Nauka na czasie - awantura o chata GPT i szczątki polarnika w Antarktyce

    · 1 h 05 min · S5 E128

    Czyje szczątki Polacy znaleźli w Antarktyce i jak twórcy ChataGPT zostali kompletnie zaskoczeni odbiorem ich najnowszego produktu. To odcinek z cyklu “Nauka na czasie”, który mówi o bieżących wydarzeniach i miał być…

  8. 128. Dlaczego drapanie po styropianie “boli” i inne odpowiedzi na trudne pytania

    · 1 h 16 min · S5 E128

    3 pytania i 3 odpowiedzi: • Dlaczego skrobanie paznokciem po tablicy albo po styropianie wywołuje w nas dreszcze? • Jak to się dzieje, że muzyka może nas uspokoić, zmotywować lub wręcz zdenerwować? • I co sprawia, że…

  9. 127. Nauka na czasie - Całun Turyński nie taki święty i dziecko trojga rodziców

    · 1 h 10 min · S5 E127

    Opowiadamy o tym, jak nauka znowu psuje koncepcję Całunu Turyńskiego oraz o tym, kiedy dziecko potrzebuje trojga rodziców. To odcinek z cyklu “Nauka na czasie”, który mówi o bieżących wydarzeniach i miał być krótszy…

  10. 126. Tsunami i trzęsienie ziemi na Kamczatce - odcinek specjalny

    · 24 min · S5 E126

    Odcinek specjalny o tsunami i trzęsieniu ziemi u wybrzeży Kamczatki, które miało miejsce dziś, czyli 30 lipca o 01:24 czasu polskiego. Epicentrum wstrząsów o magnitudzie 8,8 znajdowało się około 120 km na południowy…

  11. 125. Dlaczego nie dasz rady iść prosto i inne odpowiedzi na trudne pytania

    · 1 h 11 min · S5 E125

    Pytania i odpowiedzi, czyli 4 x dlaczego: 💡 Dlaczego koty niemal nie piją wody? 💡 Dlaczego twój mózg skręca, gdy go nie pilnujesz? 💡 Dlaczego oscypek skrzypi w zębach? 💡 I dlaczego czerwone światło nie oślepia?…

  12. 124. Nauka na czasie - szympans influencer i gwiazda z gwiazdką

    · 49 min · S5 E124

    Dziś dwa mocne naukowe newsy. Pierwszy o szympansach, które zostają małpimi influencerami dzięki źdźbłom trawy, drugi o ujawnionej tajemnicy wielkiej gwiazdy. Zachęcamy też do posłuchania naszej serii…

  13. 123. Skąd psy wiedzą, która jest godzina i inne odpowiedzi na trudne pytania

    · 1 h 16 min · S5 E123

    Naukowe wyjaśnienia mniej lub bardziej codziennych zjawisk - cykl “Pytania i odpowiedzi”, który tradycyjnie już nagrywamy dla Was w wakacje. W tym odcinku: • Dlaczego boli nas głowa po zjedzeniu czegoś bardzo zimnego?…

  14. 122. Niż genueński - czy będzie kolejna powódź?

    · 1 h 01 min · S5 E122

    W chwili publikowania tego odcinka nad Polskę nadciąga potężny niż Gabriel, który narodził się koło Genui. Niesie ze sobą ogromną ilość wody i wygląda na to, że będzie ją zrzucał właśnie nad naszym krajem. Co sprawia,…

  15. 121. Erupcja St. Helens - fala ognia i rozerwana góra

    · 1 h 04 min · S5 E121

    Erupcja wulkanu Mt St Helens była spektakularna. I rozegrała się pod ścisłą obserwacją naukowców i fotografów, spośród których część, niestety, tego nie przeżyła. W 1980 roku w powietrze wyleciała spora część góry.…

  16. 120. Nauka na czasie: twarz denisowianina i ekstremalnie wczesny test na nowotwory

    · 33 min · S5 E12

    W tym odcinku: tajemnice najbardziej skrytego spośród archaicznych gatunków człowieka oraz tak wczesny test na nowotwory, że wyprzedza diagnozę nawet o kilka lat. Czyli dwa newsy z cyklu “Nauka na czasie”. Zapraszamy…

  17. 119. Katastrofy lotnicze, w których ocalała jedna osoba

    · 1 h 08 min · S5 E119

    Jak to możliwe, że katastrofę samolotu, w której ginie kilkaset osób, przeżywa jeden jedyny człowiek? I w dodatku wychodzi z niej niemal bez szwanku? W kontekście niedawnej katastrofy samolotu Air India w Ahmadabadzie…

  18. 118. Nauka na czasie: drugi Polak w kosmosie - co warto wiedzieć o nim i o misji

    · 1 h 08 min · S5 E118

    Piguła wiedzy o locie drugiego Polaka w kosmos i o samym Sławoszu Uznańskim-Wiśniewskim, który - uwierzcie mi - jest postacią nietuzinkową. Ten odcinek to coś na kształt przewodnika dla zabieganych. Jeśli więc jakimś…

  19. 117. 10 wynalazków do łączenia (prawie) wszystkiego

    · 1 h 33 min · S5 E117

    Historia wynalezienia 10 cudownych drobiazgów służących do łączenia lub spinania niemal wszystkiego. Drobiazgów takich jak trytytka czy srebrna taśma, bez których nasze życie byłoby o wiele trudniejsze, a majstrowie…

  20. 116. Nauka na czasie - odporność w rytmie doby i szantaże sztucznej inteligencji

    · 47 min · S5 E116

    Jakie znaczenie dla naszej odporności ma przestrzeganie rytmu dobowego i opowieść o tym, jak sztuczna inteligencja kłamie, manipuluje i postępuje w sposób, którego się po niej nie spodziewaliśmy. Zapraszamy do…

  21. 115. Jak wielkie firmy technologiczne przejmują władzę nad Polską i światem

    · 1 h 35 min · S5 E115

    Są wszędzie. Praktycznie nie da się bez nich żyć. I nawet je lubimy... No, przynajmniej do niedawna lubiliśmy. Czy faktycznie powinniśmy się martwić tym, co robią wielkie firmy technologiczne? Rozmawiamy o tym z Sylwią…

  22. 114. Nauka na czasie: absurdalnie wysokie fale i rozmowy z psem

    · 46 min · S5 E114

    Czy psy faktycznie rozumieją to, co się do nich mówi, czy to raczej nadinterpretacja właścicieli? Oraz jak okazało się, że wybujała fantazja żeglarzy jest rzeczywistością. Opowiadamy o ciekawych badaniach dotyczących…

  23. 113. Jak robimy Crazy Naukę z AI - same konkrety, z których i Wy możecie skorzystać

    · 1 h 32 min · S5 E113

    O narzędziach AI bez teoretyzowania i technobełkotu: do czego lepiej NIE używać sztucznej inteligencji? Jak wielu z nas mówi do chata GPT “proszę i “dziękuję” tylko dlatego, że boi się buntu maszyn? W jakich…

  24. 112. Nauka na czasie: Robert F. Kennedy Jr. kontra nauka i zdrowy rozsądek

    · 1 h 03 min · S5 E112

    Prostujemy antynaukowe bzdury, które szerzy Robert F. Kennedy Jr., obecny szef resortu zdrowia i opieki społecznej USA. To nie tylko przeciwnik szczepień, ale też wyznawca wielu innych niepopartych dowodami,…

  25. 111. Czy warto “rzucać” picie kawy? Co na to nauka?

    · 1 h 05 min · S4 E111

    Co z tą kawą: w końcu szkodzi czy nie? Ile można jej wypić w ciągu dnia? Jak ją pić, żeby “działała”? Często słyszymy coś w rodzaju “Palenie rzuciłam/em, prawie już nie piję alkoholu, no tylko ta kawa jeszcze…”.…

  26. 110. Nauka na czasie: 4 na 2, czyli zgadnij, które z tych newsów są prawdziwe

    · 50 min · S4 E110

    Na Prima Aprilis przygotowaliśmy 6 naukowych newsów: 4 prawdziwe, a 2 - nie. Zgadniecie, które są fake newsami? • Perfumowane rzeźby antyczne • Ośmiornica jedzie na głowie rekina • Mech z dachów Mumbaju i sonosynteza…

  27. 109. Potężne trucizny - co czyha na nas w domu i ogrodzie?

    · 1 h 05 min · S4 E109

    Trucizny, które mogą nas zabić w naszym własnym domu lub w jego najbliższym otoczeniu. Czyli czerwone jagody, szalony kapelusznik, smoothie z konwalią i śmiertelnie niebezpieczne mieszanki domowych środków czystości.…

  28. 108. Nauka na czasie: Mikroplastik w naszych głowach i powrót pechowych astronautów

    · 48 min · S4 E108

    Kosmiczna podróż, która miała trwać 10 dni, a skończyła się po 9,5 miesiącach, kilka słów o księżycowym lądowniku, który woli leżeć, niż stać oraz doniesienia o mikroplastiku, który - dosłownie - włazi nam do głowy.…

  29. 107. Potężne trucizny - najsilniejsze i trudne do wykrycia

    · 1 h 12 min · S4 E107

    Wystarczy pół kilo tej substancji, by otruć wszystkich ludzi na świecie. A żaby z Kolumbii dzielą pewną mroczną tajemnicę z ptakami z Papui Nowej Gwinei. W tym odcinku podcastu Crazy Nauka opowiadamy o truciznach.…

  30. 106. Nauka na czasie: Blue Ghost na Księżycu i jak rośnie poziom wody w Bałtyku

    · 52 min · S4 E106

    Czy na Księżycu może działać nawigacja GPS?I dlaczego poziom Bałtyku podnosi się u polskich wybrzeży, a opada po stronie Szwecji? Opowiadamy o misji pewnego szczególnego świetlika, którego zaniosło aż na Księżyc, oraz…

  31. 105. Nowe klimatyczne kłamstwa firm paliwowych, sportwashing i stare triki

    · 1 h 18 min · S4 E105

    Po co firmy paliwowe zamrażają w Arktyce topniejącą wieloletnią zmarzlinę? i kto stwierdził, że odejście od spalania węgla, ropy i gazu zaprowadzi ludzkość "z powrotem do jaskiń"? W najnowszym odcinku Podcastu Crazy…

  32. 104. Nauka na czasie: Czy ludzie żyli w epoce dinozaurów, czyli co wiemy o nauce?

    · 1 h 08 min · S4 E104

    Czy to prawda, że ludzie żyli już w czasach dinozaurów, antybiotyki zwalczają wirusy, a klimat się zmienia wskutek naturalnych cykli? Mówimy o raporcie Eurobarometr, poświęconym wiedzy i postawom Europejczyków wobec…

  33. 103. Wikingowie byli "fajniejsi" od Słowian: prawda czy fałsz?

    · 2 h 11 min · S4 E103

    Skandynawscy wikingowie nosili atrakcyjne stroje i biżuterię, używali oryginalnie zdobionej broni, no i w ogóle byli tak fajni, że warto robić o nich seriale i komiksy. A Słowianie chodzili w łapciach, byli przaśni i…

  34. 102. Nauka na czasie: Mikroprzerwy w pracy i zaraźliwe sikanie

    · 38 min · S4 E102

    Nawet jednominutowa przerwa w pracy potrafi zdziałać cuda - zmniejszyć zmęczenie, poprawić pamięć czy wydajność. Warunek: regularność. Plus fascynujący świat "zaraźliwych" zachowań: co łączy sikanie, śmiech i ziewanie?…

  35. 101. UFO część 2: od Rancza Skinwalkera do przesłuchań w Kongresie

    · 1 h 26 min · S4 E101

    Do 100. odcinka naszego podcastu od razu dorzucamy część drugą, w której pokazujemy, jak doszło do tego, że mit o UFO odrodził się w XXI wieku i dotarł z rancza w stanie Utah m.in. do amerykańskiego Kongresu. No i stał…

  36. 100. UFO część 1: od pierwszej obserwacji do Strefy 51

    · 1 h 32 min · S4 E100

    100. odcinek naszego podcastu, a w nim coś ekstra: historia mitu UFO, w której wyjaśniamy źródła opowieści o latających spodkach i obcych. I od razu, z okazji naszego jubileuszu, wrzucamy drugą część podcastu o UFO -…

  37. 99. Zdrowie na granicy: lekcje z wojny w Ukrainie

    · 1 h 14 min · S4 E99

    Epidemie, wojna, uchodźcy. Czego uczy nas kryzys, jak się przygotować na trudne czasy, poza zgromadzeniem papieru toaletowego i makaronu? Eksperci są zgodni: co najmniej tak samo ważne jest zabezpieczenie własnego…

  38. 98. Jaka ilość alkoholu jeszcze nie szkodzi i co z czerwonym winem?

    · 1 h 24 min · S4 E98

    Przez lata słyszeliśmy o prozdrowotnych właściwościach czerwonego wina i bezpiecznych dawkach alkoholu, na które można sobie regularnie pozwalać. Badania poszły do przodu i coraz więcej z nich pokazuje, że z piciem…

  39. 97. Nauka na czasie. Policzkowanie króla i policzenie sekund

    · 18 min · S4 E97

    Odcinek inny niż wszystkie, czyli lot ponad noworocznymi sekundami przestępnymi, babilońskimi ceremoniami poniżania króla, niedotrzymywaniem postanowień i uprzedzeniami względem szkockich blondynów. À propos Szkocji: w…

  40. 96. Ryby wyszły po raz pierwszy na ląd pod Kielcami, a polskie “hipopotamy” miały dzioby

    · 1 h 50 min · S4 E96

    Pierwszy taki przegląd pradziejów Polski: od już-nie-ryb, czyli pierwszych w dziejach Ziemi czworonogów, które wyszły na ląd, przez triasowe kozy i smoki wawelskie, aż po historie ukryte w kupach dinozaurów i ślady…

  41. 95. Nauka na czasie. Święty spokój, ale nie w Święta - dlaczego nas stresują?

    · 1 h 14 min · S4 E95

    Bombki, światełka, magia, choinki, prezenty… Tylko dlaczego niemal 40 proc. ludzi odczuwa stres, kiedy zbliżają się Święta i dopada ich presja na wyczarowanie magicznej, rodzinnej atmosfery? Po angielsku to zjawisko ma…

  42. 94. Najmocniejsze teorie spiskowe vs. prawdziwe spiski. Część 2

    · 1 h 36 min · S4 E94

    Czy system badający zorze polarne wywołuje też huragany? Czy waszyngtońska pizzeria może być centrum złowieszczego spisku? Dlaczego kolory na mapach pogody zostały zmienione? Drugi ze specjalnych odcinków o teoriach…

  43. 93. Nauka na czasie: Nieludzka poezja i dinozaurze wymioty

    · 53 min · S4 E93

    Czy sztuczna inteligencja pisze lepsze wiersze od Szekspira i Dickinson? Czy jesteśmy w stanie rozróżnić poezję ludzką od nieludzkiej? Oraz jakie historie opowiadają nam skamieniałe kupy i wymiociny dinozaurów, w…

  44. 92. Najmocniejsze teorie spiskowe i dlaczego im ulegamy. Część 1

    · 1 h 32 min · S4 E92

    Jak jeden sfałszowany tekst sprawił, że XX wiek był gorszy, niż powinien być? Dlaczego pierwsze kroki człowieka na Księżycu ktoś filmował z powierzchni tegoż Księżyca? Dlaczego World Trade Center zawaliło się, mimo że…

  45. 91. Nauka na czasie: Skąd się bierze chrypka i kim były ofiary w Pompejach

    · 55 min · S4 E91

    Opowiadamy o tym, dlaczego nie należy sądzić innych po pozorach, zwłaszcza kiedy jest się archeologiem badającym Pompeje. Mówimy też o strasznych rzeczach, które dzieją się w naszych gardłach i które skutkują tym, że…

  46. 90. Tragedie, które wywołała patologiczna uległość. Część 2

    · 1 h 16 min · S4 E90

    Kiedy patologiczne posłuszeństwo wobec przełożonych prowadzi do tragedii - jak podczas katastrofy elektrowni jądrowej w Czarnobylu, kiedy załoga prowadziła test reaktora, nie bacząc na liczne sygnały ostrzegawcze. Albo…

  47. 89. Nauka na czasie: Domowy test zdrowia i pijane nietoperze

    · 47 min · S4 E89

    Dlaczego mamy skłonność do alkoholu i zdecydowanie nie jesteśmy w tym osamotnieni? Kiedy pijaństwo było dobrym rozwiązaniem i dlaczego już nie jest? Oraz jak przeprowadzić w ciągu 30 sekund domowy test pokazujący…

  48. 88. Tragedie, które wywołała patologiczna uległość. Część 1

    · 1 h 30 min · S4 E88

    Opowiadamy o sytuacjach, w których uległość wobec autorytetów doprowadziła do tragedii, a konkretnie w tym odcinku - do katastrof lotniczych. Potwierdzają one słuszność wniosków płynących z eksperymentu Milgrama,…

  49. 87. Nauka na czasie: Powinniśmy się bać i tajemniczy lot nad Ziemią

    · 41 min · S4 E87

    Dlaczego ludzie lubią, a nawet powinni się bać, np. oglądając horrory? Nauka wyjaśnia to kilkoma niekoniecznie oczywistymi przyczynami. Co wiemy o jednym z najbardziej tajemniczych pojazdów zbudowanych przez ludzi i…

  50. 86. Jesteśmy posłuszni z natury. Dlaczego trzeba się buntować?

    · 1 h 47 min · S4 E86

    Słynny eksperyment Milgrama dowiódł czegoś przerażającego: większość z nas ma skłonność do bycia posłusznym wobec autorytetów, nawet jeśli to oznacza celowe zadawanie bólu innej osobie. Badanie miało szukać źródeł…

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them. Explicit shows are for adult profiles only, and children’s profiles hear only children’s shows. More about this list.