Podcasts · Science · Education
De Universiteit van Nederland Podcast
Universiteit van Nederland
300 episodes
De beste wetenschappers geven antwoord op spraakmakende vragen. Zo leer je binnen 15 minuten waarom muggen altijd jou moeten hebben en hoe robots ons leven redden. Van donkere materie tot verliefdheid bij dieren: alles komt voorbij!
More about the show
Deze podcast heeft een Creative Commons-licentie (CC BY). Deel onze podcast dus zo veel als je wil, maar vergeet onze naam zeker niet te vermelden.
Episodes page 3 of 6
-
Deprikunde 2: Kun je een depressie hacken uit het brein? (SPECIAL)
Ons brein is één en al elektra. Dat klinkt misschien gek, maar dat is hoe elektrotechnicus Wouter Serdijn (Technische Universiteit Delft) naar de hersenen kijkt. Als een netwerk van stroompjes. Dat geeft een hele…
-
Deprikunde 1: Zit een depressie in je genen? (SPECIAL)
Wie wel of niet een depressie krijgt is een mysterie. Een mysterie dat steeds verder wordt opgelost, bijvoorbeeld door te kijken naar genen. De kans op een depressie wordt namelijk voor een derde bepaald door je DNA.…
-
794. Hoe kan het -30°C worden in Nederland door klimaatverandering? (Betweter Festival)
Toenemende droogte, ijskoude winters in Europa en een meter extra zeespiegelstijging. Dat zouden de gevolgen kunnen zijn als een van de belangrijkste golfstromen, de AMOC, stilvalt. Meteoroloog Michiel Baatsen…
-
793. Mindfulness: vaag gedoe of serieuze wetenschap?
Mediteren wordt vaak afgedaan als zweverig, maar is dat wel terecht? In deze aflevering onderzoekt psychiater Anne Speckens van het Radboud UMC hoe mindfulness het brein kan veranderen en welke effecten dat heeft op…
-
792. Kun je 1000 jaar ingevroren zijn en weer wakker worden?
Jezelf laten invriezen om over duizend jaar weer wakker te worden. ‘Cryosleep’ klinkt als pure sciencefiction, bekend uit films en series. Maar ook in het echt bestaan er bedrijven waar je je kunt laten invriezen -…
-
791. Kan licht je slimmer maken?
Licht doet veel meer dan je misschien denkt: het beïnvloedt je reactiesnelheid, concentratie, humeur en biologische klok. Om te laten zien hoe groot die invloed is, loopt lichtonderzoeker Karin Smolders (TU/Eindhoven)…
-
790. ✨Special ✨Hoe maakt Queen mensen gelukkiger op 31 december? (Wetenschappelijk bewezen!)
Bijna elk jaar, om zes minuten voor twaalf, wordt hij ingestart door de radio-dj’s van NPO Radio 2: Bohemian Rhapsody van Queen. Het nummer stond de afgelopen jaren meer dan twintig keer op nummer één in de door…
-
789. Zo verraadt je gezicht wat je denkt
Wat verraadt jouw lichaam, nog vóór je iets zegt? Een subtiele frons, een opgetrokken wenkbrauw of de manier waarop je een kamer binnenloopt: het laat vaak zien hoe jij je echt voelt. Psycholoog Guldan Turgut van de…
-
788. Drugs of dobbelstenen: zo praatten de oude Grieken met God
In het oude Griekenland kon je contact leggen met de Goden, via orakels. En die orakels bepaalden vervolgens het lot van hele steden en rijken. Koningen als Croesus lieten hun oorlogen afhangen van de raad van een…
-
787. Nederland heeft een vulkaan, dit is waar!
HEY U! Heb jij weleens een vulkaan in het echt gezien? En je afgevraagd wat je moet doen als die zou uitbarsten? En wat nou als alle vulkanen ter wereld tegelijk zouden uitbarsten? In deze aflevering beantwoordt Bernd…
-
786. Waarom uitstellers niet per se lui zijn
Uitstellen kan voelen als falen, alsof je jezelf saboteert. Maar wist je dat ons brein simpelweg gebouwd is, om die moeilijke lange termijn taken uit te stellen? Gelukkig zijn er manieren om die uitstel-reflex van je…
-
785. De dienstregeling van de NS wordt nog steeds met de hand gemaakt - dit is waarom
Hoe laat gaat jouw trein? Grote kans dat je dat op de minuut nauwkeurig weet, net als hoe lang je overstap is. Al die tijden staan vastgelegd in de dienstregeling van de NS, en die wordt door een handjevol mensen…
-
784. Discolicht: waarom gaat de één er lekker op en de ander 'out'?
Waarom gaat de één lekker op flitsende lampen op de maat van de muziek, terwijl de ander er een epileptische aanval van krijgt? Neuroloog Sandra van der Salm van UMC Utrecht wil ontrafelen wat stroboscopische licht…
-
783. Meer dan spierkracht: dit gebeurt er als je spieren niet bewegen
Onze spieren doen veel meer dan bewegen. Ze zorgen dat suiker uit ons eten wordt opgenomen en houden onze stofwisseling op peil. Maar wat gebeurt er als spieren plotseling stilvallen? Spierfysioloog Gul Turan…
-
782. Enkelband vs cel: wat werkt beter?
Wat werkt beter: een celstraf of huisarrest met een enkelband? Strafrechtjurist Jacques Claessen (Maastricht University) laat zien dat bijna de helft van de ex-gevangenen opnieuw de fout ingaat. Volgens Jacques ligt de…
-
781. Kun je door bloed prikken testen of je kanker hebt?
Vergeet de huidige, vaak dure en vervelende methoden zoals scans of het chirurgisch weghalen van een stukje tumor met een lange naald om te achterhalen of het kwaadaardig is. Wereldwijd werken onderzoekers aan een…
-
780. Waarom schermtijd niet altijd slecht is
HEY U! Is mijn gemiddelde schermtijd van 5+ uur erg? Klopt het dat ik mijn telefoon beter niet kan gebruiken vlak voor het slapengaan? En heeft Gen-Z nou écht een aandachtsprobleem? Stefan van der Stigchel…
-
F√ormule: Minder geld = minder lang leven. Hoe los je dit op? (BONUS)
In 2040 zijn er vier keer zoveel 100-jarigen in Nederland dan nu. Maar hoe blijven we fit en zelfstandig? In deze 8-delige serie maakt de Universiteit van Nederland, samen met jou, kennis met wetenschappers die op zoek…
-
F√ormule: Hoe kunnen Netflix-aanbevelingen je gezonder laten eten? (BONUS)
In 2040 zijn er vier keer zoveel 100-jarigen in Nederland dan nu. Maar hoe blijven we fit en zelfstandig? In deze 8-delige serie maakt de Universiteit van Nederland, samen met jou, kennis met wetenschappers die op zoek…
-
F√ormule: Hooikoorts? Leerproblemen? In je darmen ligt misschien de oorzaak (BONUS)
In 2040 zijn er vier keer zoveel 100-jarigen in Nederland dan nu. Hoe blijven we fit en zelfstandig? In de korte serie 'De F√ormule' maak je kennis met wetenschappers die op zoek zijn naar de formule voor een…
-
F√ormule: Luister dit en val 10 kilo af #UvNLfluencer (BONUS)
In 2040 zijn er vier keer zoveel 100-jarigen in Nederland dan nu. Hoe blijven we fit en zelfstandig? In de korte serie 'De F√ormule' maak je kennis met wetenschappers die op zoek zijn naar de formule voor een…
-
779. Zeilende vrachtschepen: dit is waarom we die nodig hebben
De scheepvaart is een van de meest vervuilende sectoren ter wereld. Maar wat als vrachtschepen weer zouden gaan… zeilen? Niet met doeken en touwen, maar met enorme stalen buizen die ronddraaien in de wind.…
-
778. Is matcha écht gezond? Online gezondheidsclaims uitgezocht
Matcha - het lijkt niet meer weg te denken uit café's. Dit groene poedertjes dat oorspronkelijk als thee werd gedronken, duikt steeds vaker op. Op tiktok en insta wordt het zelfs aangeprezen als wondermiddel. Als een…
-
777. Overstroomt straks jouw huis? Dit zijn de meest verrassende plekken!
Wat voor effect de kans op een overstroming heeft op de huizenprijs is voor het eerst voor heel Nederland in kaart gebracht. Uit nieuw onderzoek van Philibert Weenink (Maastricht University) blijkt dat woningen in…
-
776. Waarom meer jongeren het (strenge) geloof vinden op tiktok en instagram
Van religieuze Tiktok-influencers die online zieltjes (of volgers?) proberen te winnen tot het jaarlijkse televisiespektakel The Passion. Nederland ontkerkelijkt in rap tempo. Maar dat betekent niet dat geloof geen…
-
775. Hoe houd je je planten in leven volgens de wetenschap?
Planten in leven houden kan een hele opgave zijn. Met volle moed haal je een plant in huis, zet 'm in een leuke pot, en dan... ja dan vergeet je de plant water te geven, of misschien geef je veel te veel. En is water…
-
774. Hoe jij je angst overwint
Een doodenge horrorfilm, een spannend bezoek aan een spookhuis of elkaar laten schrikken met Halloween, wat is daar leuk aan? Toch doen mensen het regelmatig. Hoe ze daarmee omgaan onderzoekt Linda de Voogd…
-
773. Waarom val jij snel in slaap (of totaal niet)?
HEY U! Waarom lig ik altijd klaarwakker in bed tussen 2 en 4 uur ‘s nachts? Is meteen in slaap vallen eigenlijk wel een goed teken? En kun je te veel slapen? In deze aflevering beantwoordt slaapwetenschapper Merijn van…
-
772. Zo weet je of een politicus je in de maling neemt
De verkiezingen komen eraan — dé tijd waarin politici strooien met beloftes, slogans en grote plannen. Iedereen wil jouw stem, en natuurlijk beloven ze dat alles beter wordt zodra jij op hen vertrouwt. Maar… welke van…
-
771. Zo bedreigt ruimteafval jouw leven op aarde
Stel je voor: het licht gaat uit. Geen internet. Geen pinpas. Geen navigatie. Klinkt als science fiction, maar kan komen door ruimteafval: rommel die je niet eens ziet, maar wel rondzweeft in de ruimte en tegen de…
-
770. Waarom voelt krabben zo lekker als je jeuk hebt (terwijl het niet echt helpt)
Misschien voel je nu al de neiging om te krabben, alleen al bij het zien van de titel van deze aflevering. Dat is precies hoe krachtig jeuk werkt. In deze aflevering legt dermatoloog Deepak Balak (LUMC) uit waarom jeuk…
-
769. Zijn mensen gelukkiger in een open relatie?
Sociaal psycholoog en liefdeswetenschapper Tila Pronk (Tilburg University) beantwoordt jullie vragen over monogamie. Waarom zijn we monogaam? Zijn mensen in een open relatie gelukkiger? En nog veel meer. Dit is de…
-
768. De 'red flags' van femicide: hoe herken je een man die vrouwen vermoordt?
In Nederland worden elk jaar zo’n 40 vrouwen vermoord. Bijna altijd door mannen. Hoe herken je deze mannen voordat er een moord gepleegd wordt? Vaak denken we aan een man in de bosjes, of juist de stalkende partner…
-
767. Hoor jij bij de 20% met dit evolutionaire kenmerk?
Ongeveer 20 procent van de mensen mist bij geboorte één of meerdere verstandskiezen. Niet zo erg, want eigenlijk hebben we die extra kiezen niet meer nodig. Vroeger sleten onze tanden veel sneller en was het handig dat…
-
766. Wat als je kleuren ziet bij getallen of dagen van de week? (Synesthesie)
Je zult het maar hebben: donderdag is rood, het cijfer 9 is pimpelpaars en bij de naam van je geliefde ervaar je de geur van schimmelkaas. Ongeveer twee procent van de bevolking heeft een vorm van synesthesie, waarbij…
-
765. Raakt ons schone drinkwater op?
Ons kraanwater lijkt vanzelfsprekend, maar schijn bedriegt: de kwaliteit van onze rivieren, meren en sloten is op dit moment de slechtste van heel Europa. Gelukkig zijn we in Nederland enorm goed in water zuiveren,…
-
764. Koffie: waarom bepaalt je DNA of je ervan slaapt of stuitert?
Koffie is voor velen een onmisbaar drankje, zeker in de ochtend. Even wakker worden dankzij een shot cafeïne. Voor de een blijft het daarbij, maar de ander drinkt rustig nog een kopje - of zes. Kun jij dan nog slapen?…
-
763. Steeds meer jongeren hebben altijd pijn - is dit de reden?
Ruim 1 miljoen jongeren in Nederland ervaren altijd pijn - pijn die niet weggaat met een paracetamolletje. En dat aantal lijkt steeds verder toe te nemen. Pijnspecialist Mienke Rijsdijk (Utrecht UMC) legt uit hoe…
-
762. Wetenschapper undercover als arbeidsmigrant: dit zijn de misstanden
Ruben Timmerman, man, in de dertig, licht engels accent, bril, tikje schuchter, stapt op vrijdagmiddag een uitzendbureau binnen. Hij solliciteert voor een baan in de bouw. Nog geen tien minuten later staat hij weer…
-
760. De magnetron: de meest gezonde keuze in de keuken
De magnetron heeft een slechte reputatie. Van “je krijgt er kanker van” tot “het sloopt alle voedingsstoffen”. De mythes zijn hardnekkig, maar kloppen ze ook? Samen met levensmiddelentechnoloog Matthijs Dekker…
-
761. NOS, RTL, Cestmocro... Wie spreekt de 'waarheid'?
Steeds minder Nederlanders vertrouwen het nieuws. Volgens onderzoek is ons vertrouwen zelfs lager dan ooit. Eén van de oorzaken hiervan is framing, oftewel het nieuws brengen vanuit een bepaald standpunt. Noem je de…
-
759. Luister dit niet, anders ben je een kuddedier 🐑
Je denkt misschien dat je een individu bent, dat eigen beslissingen neemt. Maar eigenlijk is ons brein net een kopieermachine. Denk aan modetrends; grote kans dat jij jouw skinny jeans inmiddels hebt ingewisseld voor…
-
758. Waarom zijn mensen bang om te bellen? (En hoe kom je er vanaf?)
Angst om te bellen; het is niet alleen vervelend, maar kan je ook serieus in de weg zitten. Voor veel banen is het onpraktisch en onderzoek laat zien dat mensen met belangst zelfs gemiddeld een lager inkomen hebben. In…
-
757. Kan je doodgaan aan wandelen?
Wandelen lijkt misschien de meest onschuldige sport die er is. Toch ging het tijdens de Vierdaagse in 2006 gruwelijk mis: er vielen twee doden. En ook nu vallen jaarlijks honderden wandelaars flauw. Hoe kan zoiets…
-
756. 😴 17 uur wakker = 2 glazen bier 🍻. Stap jij nog achter het stuur? (Lowlands Special)
Wat als je na een nachtje doorhalen in de auto stapt? We weten allemaal dat rijden met drank op gevaarlijk is, maar hoe zit het met slaaptekort? Chronobioloog Maaike van der Rhee (Erasmus MC) onderzoekt dit tijdens een…
-
755. Waarom je ogen écht in je achterhoofd zitten 👀
Wanneer je denkt aan zien, denk je waarschijnlijk meteen aan je ogen. En hoewel je ogen inderdaad het startpunt zijn, is het niet het belangrijkste onderdeel waarmee je de wereld om je heen bekijkt. Als je enkel je…
-
SPECIAL: Hoe kan je hetzelfde geld twee keer uitgeven? (UvNL ❤️ FD)
Wees eens eerlijk: voelt het als winst als je iets retourneert in een winkel en je geld terugkrijgt? Dat ‘gevoel’ is geen toeval, maar een psychologisch fenomeen dat mental accounting heet. Op social media wordt het…
-
754. Waarom volg je de regels, zelfs als niemand kijkt?
Wacht je altijd op groen? Scheid je netjes al je afval? Kortom: houd jij je altijd aan de regels? Sociaal psycholoog Lucas Molleman (Universiteit van Amsterdam) onderzoekt wanneer we ons wel en niet aan de regels…
-
753. Zo groot is de kans dat er een vallende ster op je dak ligt 🌟
Ze zijn ouder dan onze aarde, kleiner dan een zandkorrel en je kunt ze vinden op jouw dak: micrometeorieten. Elke dag vallen er tonnen micrometeorieten op onze planeet. De meeste verbranden, maar sommige landen gewoon…
-
SPECIAL: Wat als Nederland verandert in een oorlogseconomie? (UvNL ❤️ FD)
Politici en legercommandanten laten het woord oorlogseconomie vaker vallen. Wat is een oorlogseconomie? Hoe ziet je leven er dan uit? De kans dat Nederland in een echte oorlogseconomie terechtkomt is niet heel groot,…
More in Science
Radiolab
WNYC Studios
Hidden Brain
Hidden Brain, Shankar Vedantam
StarTalk with Neil deGrasse Tyson
Neil deGrasse Tyson
Boring History for Sleep
Velvet
Ologies with Alie Ward
Alie Ward
Science Friday
Science Friday and WNYC Studios
Science Vs
Spotify Studios
Sasquatch Chronicles
Sasquatch Chronicles - Bigfoot Encounters
Short Wave
NPR
Something You Should Know
Mike Carruthers | OmniCast Media
This Podcast Will Kill You
Exactly Right and iHeartPodcasts
Making Sense with Sam Harris
Sam Harris
Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them. Explicit shows are for adult profiles only, and children’s profiles hear only children’s shows. More about this list.