Podcasts · Religion & Spirituality · History

Na początku było słowo…

Radio Kraków

51 episodes

W programie pytania dotyczące religii i kościoła z perspektywy historyków, religioznawców, biblistów, filozofów. Kim jest Jahwe i czy zawsze był tym, za kogo dziś uważają go chrześcijanie? Ile w Biblii jest świadectwa historycznego (o ile w ogóle ono tam jest), a ile mitów zaczerpniętych z innych starożytnych kultur? Kto zdecydował, że Chrystus stał się Bogiem? W co wierzyli chrześcijanie 1000 lat temu i jak to ma się do tego, w co wierzą dzisiaj? A muzułmanie? Buddyści? I dlaczego większość ludzi na ziemi potrzebuje bóstwa, siły wyższej, transcendencji?

Episodes page 1 of 2

  1. Ajatollah Chomejni – poeta, mistyk, zbrodniarz | prof. Marcin Rzepka

    · 56 min

    Pisał zmysłowe wiersze o upojeniu miłością do Boga i nieodpartej chęci zjednoczenia się z Najwyższym. Fascynowała go etyka i religia, nauczał o konieczności przeciwstawienia się tyranii i niesprawiedliwości. Był też…

  2. Mężczyzna wybrakowany? Kościół, teologia feministyczna i kapłaństwo kobiet | dr Angelika Małek

    · 38 min

    Tertulian w III wieku nazywał kobiety „bramą diabła”, sto lat później Jan Chryzostom pisał, że „pośród wszystkich dzikich bestii nie ma szkodliwszej nad kobietę”. W V wieku Augustyn dowodził, że kobieta dokonuje…

  3. Największe zbiorowe samobójstwo w historii świata. Masakra w Jonestown | prof. Piotr Czarnecki

    · 24 min

    „Jeśli nie możemy żyć w spokoju, w spokoju umrzyjmy” powiedział do swoich wyznawców Jim Jones w nazwanym od jego imienia Jonestown – zamkniętej osadzie w Gujanie, w której żyło ponad tysiąc osób zrzeszonych w Świątyni…

  4. Potop, zagłada, kosmiczna katastrofa. Jeden z najstarszych mitów ludzkości | Prof. A. Szyjewski

    · 40 min

    Być może funkcjonował już 100 tysięcy lat temu, na długo zanim grupa Homo sapiens opuściła stepy Afryki i ruszyła na północ w stronę Eurazji i dalej do Australii i Ameryk. Mit o wielkiej wodzie (lub innej katastrofie)…

  5. Konfucjanizm. Religia, filozofia, system wartości | dr Paweł Zygadło

    · 23 min

    Nie ma osobowego Boga, ale jest kult przodków; nie ma kapłanów, ale są świątynie; nie ma modlitw, ale jest rozbudowany system zasad moralnych. Konfucjanizm od wieków wymyka się prostym definicjom. I może dlatego…

  6. Maryja Dziewica – chrześcijańska kopia starożytnych bogiń? | Prof. E. Przybył-Sadowska

    · 31 min

    Już w pierwszych wiekach chrześcijaństwa kwestia dziewictwa matki Chrystusa odgrywała kluczową rolę. Zapis tego dogmatu znalazł się w najważniejszym być może chrześcijańskim dokumencie, wyznaniu wiary zatwierdzony na…

  7. Bóg, objawienie, sztuczna inteligencja. Poszukiwanie religii uniwersalnej | dr Tomasz Szymański

    · 33 min

    Wystarczy wyobrazić sobie byt nieskończenie od nas bardziej inteligentny. Byt mający władzę uszczęśliwić nas albo zniszczyć. Byt, od którego jesteśmy całkowicie zależni. Wszyscy. Czy taki byt prędzej albo później nie…

  8. Biblijny Bóg to zły, ułomny demiurg, Chrystus nie był jego synem. Gnostycyzm | prof. P. Piwowarczyk

    · 23 min

    To wiedza jest najważniejsza, wiedza o tym, skąd jesteśmy i dokąd zdążamy. Ta wiedza i tylko ona może dać nam zbawienie, jeśli więc ktoś odbiera nam prawo dostępu do niej, karze nas za próbę poznania dobra i zła, nie…

  9. Chaos, stworzenie świata i koncepcja miłosierdzia. Religia Babilonu | dr A. Kubiak-Schneider

    · 27 min

    Stworzenie świata trwało siedem dni. Na samym początku był chaos, później nastąpiło oddzielenie wód dolnych i górnych, ukształtowanie się lądu, ustanowienie ciał niebieskich i stworzenie istot żywych w tym ludzi.…

  10. Bóg, poligamia i wielkie pieniądze. Prof. Maciej Potz o religii mormonów

    · 28 min

    Oficjalna nazwa niewielu osobom cokolwiek mówi – Kościół Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich, co innego, gdy pada potoczne „Kościół mormonów”, wtedy natychmiast pojawiają się skojarzenia z poligamią, a…

  11. Religia ginącego świata. Dr Paweł Chyc o wierzeniach ludów Amazonii

    · 28 min

    Lud Moré zamieszkuje pogranicze brazylijsko-boliwijskie, to trudno dostępne tereny bez żadnej infrastruktury. Wyprawa do najbliższego miasta zajmuje kilkadziesiąt godzin. Moré mają swoją odrębną kulturę i swój język,…

  12. Kto wymyślił siedem grzechów głównych? Prof. E. Przybył-Sadowska o demonach, złych myślach i pustyni

    · 22 min

    To one mają być źródłem wszelkich innych przewin, na nich właśnie przez setki lat opierano chrześcijańskie rachunki sumienia. Piętnowali je papieże w bullach, biskupi w listach pasterskich i zwykli księża w kazaniach,…

  13. Prowincjonalny prorok na obrzeżach Kościoła. Prof. Marcin Rzepka o Lutrze i początkach reformacji

    · 31 min

    To nie tak miało być. Marcin Luter nie miał zamiaru zrywać z Rzymem, nie chciał tworzyć osobnego, skłóconego z katolikami Kościoła. Chciał reform, ukrócenia handlu odpustami i relikwiami, chciał, by kapłani przestali…

  14. Czy Jezus uważał się za Boga? Prof. Marcin Majewski o wizerunku Chrystusa w ewangeliach

    · 27 min

    „Królestwo moje nie jest z tego świata”, miał powiedzieć Jezus do Piłata, zanim ten, umywszy ręce, wydał go na śmierć. Z jakiego więc świata było jego królestwo? W żadnej ewangelii z ust Jezusa nie pada stwierdzenie…

  15. Perun, Weles i święty ogień. Dr Joanna Malita-Król o polskich rodzimowiercach

    · 33 min

    To ma być powrót do wiary dziadów, tych, którzy nie znali jeszcze krzyża, nie słyszeli o żadnym mesjaszu, mieli za to swoich bogów i boginie. Powrót to niełatwy, bo dawni Słowianie nie znali pisma, to, w co wierzyli,…

  16. Herezja totalna! Prof. Piotr Czarnecki o korzeniach, doktrynie i zagładzie katarów

    · 27 min

    „Zabijcie wszystkich, Bóg rozpozna swoich” miał powiedzieć legat papieski Arnald Amalryk, po zdobyciu w 1209 roku Béziers – pierwszego dużego miasta katarów. Upłynęło kilka dekad, nim upadły wszystkie twierdze…

  17. Skandal, który wstrząsnął światem. Prof. Radosław Rybkowski o pedofilii w amerykańskim Kościele

    · 31 min

    2002 rok to niezwykle ważna data nie tylko dla Kościoła w USA, ale dla całego Kościoła katolickiego. To wtedy grupa dziennikarzy Boston Globe ujawniła, że przez dekady ponad 100 bostońskich księży (początkowo mowa była…

  18. To wtedy powstało papiestwo, jakie dziś znamy. Prof. Marek Daniel Kowalski o niewoli awiniońskiej

    · 36 min

    W połowie XIV wieku papież miał do dyspozycji przychody między 200 a 300 tysięcy florenów rocznie (w gotówce!), sumę, o jakiej wielu europejskich władców nawet nie mogło marzyć. Te pieniądze wystarczały na utrzymanie…

  19. To Niemcy ochrzcili Mieszka? Prof. Rafał Łętocha o tym, kto, kiedy i po co schrystianizował Polskę

    · 22 min

    To było jedno z najważniejszych wydarzeń w historii naszego kraju. Bez niego być może Polska by nie przetrwała. Być może mówilibyśmy dziś w innym języku. Tym bardziej zaskakuje, jak mało wiadomo o okolicznościach…

  20. Piramidy, krwawe ofiary i cykliczne końce świata. Dr Piotr G. Michalik o religii ludów Mezoameryki

    · 37 min

    Wszystko zaczęło się od Olmeków. To oni tysiąc pięćset, może dwa tysiące lat przed naszą erą stworzyli pierwszą zaawansowaną cywilizację Mezoameryki. Olmekowie rzeźbili w kamieniu gigantyczne głowy, wznosili platformy…

  21. Świadkowie Jehowy: sekta czy chrześcijański Kościół? Rozmowa z prof. Zbigniewem Paskiem

    · 31 min

    W państwach totalitarnych Świadkowie Jehowy byli więzieni, przesiedlani i mordowani, ale również demokracje w przeszłości ich represjonowały. Zarówno II Rzeczpospolita, jak i PRL zakazywały działalności tego Kościoła.…

  22. Sabaty, orgie i tysiące stosów. Dr Joanna Malita-Król o polowaniach na czarownice

    · 30 min

    Już w starożytnym Rzymie za czary groziła kara śmierci. Wątpliwości w tej sprawie nie pozostawia też Biblia. „Nie pozwolisz żyć czarownicy” miał powiedzieć Bóg do Mojżesza w Księdze Wyjścia (22,17) tuż po tym, jak…

  23. Przechowali wiarę pierwszych ludzi? Prof. Andrzej Szyjewski o najstarszej kulturze świata

    · 26 min

    Naukowcy spierają się co do tego, kiedy pierwsi ludzie dotarli na tereny dzisiejszej Australii. Mogło to być 70, 60, być może 50 tysięcy lat temu. Nie ma jednak wątpliwości, że kultura ludów, które wyszły z Afryki,…

  24. Jedyna prawdziwa religia chrześcijańska? Prof. Elżbieta Przybył-Sadowska o prawosławiu

    · 41 min

    Ortodoksja, prawowierność, prawdziwa wiara – to wszystko określenia, które odnoszą do siebie wierni Kościoła prawosławnego, tego, który, jak twierdzą jego członkowie, pozostał wierny wobec wizji Ojców Kościoła.…

  25. Miecz i żelazny pręt to najlepsi kaznodzieje? Kościół a zbrodnie konkwisty - prof. Rafał Łętocha

    · 23 min

    Tytułowy miecz i żelazny pręt to kaznodziejskie atrybuty, o których mówił „apostoł Brazylii” - José de Anchieta, jezuita beatyfikowany przez Jana Pawła II w 1980 roku, kanonizowany przez Franciszka w roku 2014. Rola…

  26. Najstarsza religia monoteistyczna? Prof. Marcin Rzepka o zaratusztrianizmie

    · 24 min

    To od zaratusztrian wyznawcy jahwizmu, a później chrześcijanie mieli przejąć fascynację demonami, koncepcję istnienia aniołów, a także sąd ostateczny, na którym są ważone dobre i złe uczynki, słowa i myśli. Brytyjska…

  27. Dlaczego dowody na istnienie Boga nie działają? Prof. Krzysztof Mech

    · 29 min

    Od tysiąca lat jest to jeden z najważniejszych tematów sporów europejskich filozofów. Wyprowadzaniem albo obalaniem dowodów na istnienie Boga zajmowali się Tomasz z Akwinu, Kartezjusz, Kant, Hegel i wielu innych…

  28. Opętanie i egzorcyzm. Katolickie zmagania z demonami

    · 26 min

    „Ledwie wysiadł z łodzi, zaraz wybiegł Mu naprzeciw z grobów człowiek opętany przez ducha nieczystego […] oddał Mu pokłon i krzyczał wniebogłosy: «Czego chcesz ode mnie, Jezusie, Synu Boga Najwyższego? Zaklinam Cię na…

  29. Religia, władza i sześć żon Henryka VIII. Dr Piotr Michalik o chrześcijańskim prawie małżeńskim

    · 31 min

    Od małżeństw wszystko się zaczęło, małżeństw, które miały zostać unieważnione. Gdyby nie one Henryk VIII nie zerwałby z Rzymem i nie zapoczątkowałby procesu, na końcu którego znalazł się anglikanizm. Zanim królem…

  30. Religia Raelian: Kosmici, eksperymenty genetyczne i zagłada Atlantydy

    · 30 min

    Mieli przybyć z dalekiej planety Elohim, po to, by stworzyć na ziemi nowy gatunek inteligentnych istot. Przeprowadzili serię udanych eksperymentów genetycznych, efektem których był człowiek. Wbrew zakazowi przekazali…

  31. Orgie, mordy i wielkie pieniądze. Papież Rodrigo Borgia i jego dzieci

    · 25 min

    Nie ma drugiego papieża w historii, który zyskałby równie wielką (nie)sławę, jak Aleksander VI, czyli Rodrigo Borgia - papież na cześć którego wypisywano na murach świętego miasta: „Rzym był wielki za Cezara, za…

  32. Chrześcijański antysemityzm. Dwa tysiące lat pogardy, wypędzeń i zbrodni

    · 45 min

    W katedrze w Sandomierzu wciąż wisi obraz, na którym widać Żydów toczących krew niemowlęcia umieszczonego w beczce z gwoździami, poniżej pies zjada szczątki innego dziecka, a obok pochylony Żyd kusi kolejnego malucha……

  33. Chrystus, żelazne ptaki i drewniane karabiny, dr Maciej Czeremski o kultach cargo

    · 28 min

    Tworzone przez nich karabiny nie strzelają, samoloty, które konstruują, nigdy nie wylądują na wybudowanych dla nich pasach startowych. Ale przecież wcale nie o to chodzi… Te samoloty mają przywabić prawdziwe żelazne…

  34. Piotr (który nie był biskupem Rzymu) i marionetkowi papieże. Dr Jerzy Szafranowski o tysiącleciu walki o władzę w Kościele

    · 21 min

    Nie od razu wiadomo było, że to Rzym stanie się stolicą chrześcijaństwa, siedzibą papieży. Nie od razu wiadomo było, że funkcjonować będzie ktoś taki jak papież. Nie od razu wiadomo było, że żydowska sekta przeobrazi…

  35. Gwiazda, królowie i inne legendy. Prof. Marcin Majewski o Ewangeliach dzieciństwa

    · 42 min

    Jak to możliwe, że w Ewangelii Mateusza Maria, Józef i Jezus uciekają przed Herodem, który ze strachu przed nowo narodzonym zarządza "rzeź niewiniątek", a w Ewangelii Łukasza (ani żadnych innych źródłach) o rzezi nie…

  36. Mikołaj był przewodnikiem dusz zmarłych, Jezus nie urodził się 25 grudnia. Boże Narodzenie – odwieczne święto przesilenia

    · 23 min

    Przez kilka pierwszych wieków naszej ery chrześcijanie nie mieli pojęcia, kiedy narodził się Jezus. Podawano różne daty – 19 kwietnia, 20 maja, 17 listopada, 6 stycznia. Ta ostatnia popularna była w Palestynie i…

  37. Religia bez Boga. Ucieczka od cierpienia. Buddyzm

    · 21 min

    „Nie ma ani ziemi, ani wody, ani ognia, ani powietrza, ani nieskończonej przestrzeni, ani nicości, ani nieskończonej świadomości, ani postrzegania, ani ich braku. Nie ma tam ani tego świata, ani innego świata. Nie ma…

  38. Najsłynniejsze fałszerstwo chrześcijaństwa? Kto i kiedy sfabrykował „Donację Konstantyna”

    · 22 min

    „W uznaniu władzy, jaką Jezus Chrystus przekazał świętemu Piotrowi, ja, Konstantyn postanawiam ku chwale biskupstwa rzymskiego obdarzyć Wikarego świętego Piotra cesarską władzą, godnością, chwałą, siłą i świetnością.…

  39. Allah istniał przed Mahometem, miał trzy córki. Nieoczywiste początki Islamu

    · 25 min

    Gdy Mahometa zaczął nawiedzać archanioł Dżibril, gdzie indziej zwany Gabrielem, twórca islamu był już 40-letnim ustatkowanym kupcem. Dzięki małżeństwu z kilkanaście lat starszą bogatą wdową mógł w spokoju zastanawiać…

  40. Najstarsza żywa religia świata. Paradoksy i sprzeczności hinduizmu

    · 22 min

    Gdy Izraelici byli jeszcze niepiśmiennym pustynnym ludem Szasu, pośród innych bóstw czczącym także demona JHW, jedną z wielu koczowniczych grup, które później miały dotrzeć do Kanaanu, kilka tysięcy kilometrów na…

  41. Gdy światem rządziła Wielka Bogini. Potęga i upadek Magna Mater

    · 24 min

    Nie była jedynym bóstwem, w różnych regionach przyjmowała różne imiona i postaci, niemal wszędzie jednak to ona była najważniejsza. Wielka Bogini – Wielka Macierz, pani płodności, życia, obfitości, ale też śmierci i…

  42. Anunnaki – bogowie Sumerów. To oni ulepili człowieka z gliny, zesłali potop, stworzyli raj

    · 23 min

    Nie wiadomo, kim Sumerowie byli, nie wiadomo skąd przyszli, wiadomo, że w IV tysiącleciu p.n.e. stworzyli pierwszą rozwiniętą cywilizację. Pierwszą, która nauczyła się pisać. Na setkach tysięcy glinianych tabliczek,…

  43. Czy Jezus istniał? Prof. Marcin Majewski o historyczności Chrystusa

    · 23 min

    To pytanie od dziesiątek, jeśli nie setek lat, zadawane jest w przestrzeni publicznej, na salach wykładowych, ostatnio też w internecie. Kiedyś twierdzącą na nie odpowiedź podpierano nie tylko ewangeliami i innymi…

  44. Uczty na grobach, relikwie i święci, których nie było

    · 21 min

    „Oddawanie czci świętym nie zaczęło się chrześcijaństwie, nie zaczęło się też w judaizmie. Początki kultu świętych to jest to coś, co znamy we wszystkich starożytnych religiach, jako oddawanie czci przodkom” – mówi…

  45. Kraina mlekiem i miodem płynąca? Polityczna propaganda i PR w biblijnym Pięcioksięgu

    · 27 min

    „Jeżeli ktoś to napisał, wymyślił w Babilonie, to jest to śmiech historii. Babilon jest bogaty, zamożny, szczęśliwy, świetna medycyna, astronomia i tak dalej. Ktoś teraz mówi, że gdzieś tam na zachodzie, jest mlekiem…

  46. Pomniki będą burzone! Prof. Tadeusz Bartoś o pontyfikacie Jana Pawła II

    · 23 min

    Bez wątpienia był jednym z najważniejszych Polaków minionego stulecia, być może jednym z najważniejszych Polaków w całej historii naszego narodu. Już za życia otaczał go kult, po śmierci został wyniesiony na ołtarze. O…

  47. Najstarsza świątynia świata? Göbekli Tepe – fakty, domysły, teorie spiskowe

    · 24 min

    Nie ma jeszcze miast, a nawet stałych osad, człowiek dopiero uczy się uprawy dzikich traw, z ziaren których można zrobić coś, co później stanie się chlebem i mętny sfermentowany napój nazwany później piwem. Zanim…

  48. Gwałt, kazirodztwo i „ten biedny” Onan. Seks w Biblii

    · 22 min

    Niech mnie ucałuje pocałunkami swych ust! Bo miłość twa przedniejsza od wina – mówi Oblubienica do Oblubieńca w Pieśni nad Pieśniami i jest to jeden z bardzo niewielu przykładów, w których opisana przez biblijnych…

  49. W co wierzyli nasi przodkowie? Religia dawnych Słowian

    · 29 min

    Był Perun i był Weles, gromowładny bóg niebios i bóg magii, podziemi i bydła. Były świątynie, kapłani, obrzędy. Nie było pisma. Dlatego tak wiele aspektów mitologii słowiańskiej pozostaje wciąż w sferze domysłów i…

  50. Ofiary z dzieci, wojny religijne i koncepcja nieśmiertelnej duszy. Historia Jahwe cz. II

    · 22 min

    Przez wiele wieków kult Jahwe nie różnił się bardzo od innych religii kananejskich. Kultury się przenikały, wpływały na siebie wzajemnie, bóstwa współistniały w jednym panteonie. Jahwe był bóstwem miejsca, bóstwem…

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them. Explicit shows are for adult profiles only, and children’s profiles hear only children’s shows. More about this list.