Podcasts · History · Society & Culture
Historische BoekenCast
Historisch Nieuwsblad
86 episodes
Luister naar de Historische BoekenCast met Jos Palm, een podcast over boeken die geschiedenis maken. Blijf op de hoogte van de belangrijkste nieuwe geschiedenisboeken en luister elke maand naar boekbesprekingen en interviews met schrijvers.
Episodes page 1 of 2
-
Afl. 85 - Maanziekte en keisnijding: middeleeuwse ideeën over lichaam en geest
Live vanaf het Geschiedenis Festival in Haarlem: • Middeleeuwers hadden plaatjes aan de muur van keisnijdingen, waarbij een kei operatief en onverdoofd werd weggesneden uit het hoofd van een zot. Ook hingen er…
-
Afl. 84 – ‘Zonder religie was veel geweld er nooit geweest’
- Bij geweld uit naam van religie denken we aan de aanslagen op Charlie Hebdo en de Twin Towers. Maar het geweld in naam van een godheid is veel ouder en vooral veel maar dan dat. Het behoort tot het standaardpakket…
-
Afl. 83 – Gerrit Rietveld moest lang strijden voor erkenning
• We kennen hem van ‘de stoel’ en ‘het huis’. Gerrit Rietveld zou wereldberoemd worden, ook in eigen land, maar zijn succes had een lange aanloop. Nederland was zogezegd niet meteen klaar voor zijn werk en zijn…
-
Afl. 82 - Wat kunnen wij leren van Zuid-Korea en Japan?
• Het boek De kracht van middenmacht van Oost-Azië-kenners Remco Breuker en Casper Wits gaat over fiere naties die zich als een dappere David verzetten tegen de populistische Goliath-supermachten van onze tijd. Als het…
-
Afl. 81 - Emigranten waren op zoek naar de Zuid-Afrikaanse droom
• Eind jaren veertig, begin jaren vijftig vertrokken duizenden Nederlanders naar Zuid-Afrika op zoek naar een beter bestaan. Retour Pretoria vertelt het verhaal van een christelijk echtpaar dat de Zuid-Afrikaanse droom…
-
Afl. 80 – ‘We danken het moderne Nederland aan boeren en buitenlui’
• Wanneer en waarmee begon ons vaderland? Het antwoord op die vraag is inmiddels even klassiek als de gebeurtenissen zelf: Nederland ontstond in de stoere Tachtigjarige oorlog tegen de dwingeland Philips II, en werd…
-
Afl.79 – ‘Nederland wilde medewerkers van Soekarno uitschakelen’
• ‘Afgemaakt als een dolle hond,’ zo schrijft de Nederlandse vrouw van een hoge medewerker van de Indonesische Mohammad Hatta. Ze is zojuist bevallen van hun vierde kind, en heeft net gehoord dat haar man geëxecuteerd…
-
Afl. 78 – De vergeten journalist die waarschuwde voor de nazi’s
• De Joodse journalist Paul Sanders waarschuwde voor het opkomende nationaal-socialisme in Duitsland: hij voorzag dat de nazi's Nederland en Europa niet met rust zouden laten. Zijn tijdgenoot Menno ter Braak zou met…
-
Afl. 77 - ‘De kracht van Europa is zijn verdeeldheid’
• Volgens wetenschapsjournalist Marcel Hulspas is onze beschaving uiteraard schatplichtig aan de Grieken en Romeinen, maar moeten we de oorsprong van het moderne Europa eigenlijk later zoeken: in de Middeleeuwen. In…
-
Afl. 76 - Philip Dröge: ‘Wie de tijd beheerst, beheerst alles en iedereen'
• Schrijver Philip Dröge reisde voor zijn nieuwe boek De tijdreiziger de wereld over om de mysteries van de tijd te ontrafelen. Hij verbaasde zich over monniken op Athos die de tijd vergaten, en meer nog over Manilla,…
-
Afl. 75 - ‘Nederlandse betrokkenheid bij de slavernij was veel groter dan we denken'
• De Nederlandse betrokkenheid bij de slavernij was nog veel groter dan we denken, zegt journalist Leendert van der Valk. Meer dan drie miljoen mensen leefden in slavernij door toedoen van onze voorouders, schrijft hij…
-
Afl. 74 - 'Mussert had je buurman kunnen zijn'
• Hoe moeten we de Romeinen in de Lage Landen zien? Als brengers van beschaving van een barbaars volkje, of als kolonialen die in onze contreien vooral een wingewest zagen? Robert Nouwen geeft het antwoord in Rome en…
-
Afl. 73 – Beatrice de Graaf: 'Poetin gebruikt de geschiedenis als wapen'
• Poetin is al een kwart eeuw aan de macht en krijgt Rusland steeds meer in zijn greep. Hij heeft de geschiedenis naar zijn hand gezet om zichzelf als redder van het ware Rusland te legitimeren, schrijven Beatrice de…
-
Afl. 72 – 'Madame de Staël was de schrik van Napoleon'
• Napoleon was bang voor Engeland, Rusland en Madame de Stael. De Frans-Zwitserse schrijfster en feministe wist zowel de Franse Revolutie als Napoleon te overleven, en werd evenzeer bewonderd als gevreesd door de…
-
Afl. 71 – Nederlanders gedragen zich op Curaçao nog steeds koloniaal
• ‘Je komt hier even aanwaaien om onze geschiedenis op te schrijven’, krijgt Anton Stolwijk regelmatig te horen tijdens zijn verblijf op Curaçao. Hij schreef Nederlanders groeten niet. Een boek over Curaçao. Zijn…
-
Afl. 70 - De Wolga als getuige van het Russisch verleden
• De Wolga laat twee kanten van het Russische Rijk en de voormalige Sovjet-Unie zien. We zien er de sporen van de megalomane projecten en moordpartijen van Jozef Stalin, maar ook van de vroegere Russische monniken,…
-
Afl. 69 – Stad en platteland konden helemaal niet zonder elkaar
• Samen met haar vader en broertje protesteerde Carolijn Visser als tienjarig meisje tegen de ontvangst van apartheidspolitici in het stadhuis in Middelburg. ‘Dit is het begin. We gaan door met de strijd,’ riepen ze.…
-
Afl. 68 – Bloei, vriendschap en conflict in de atlas van Joods Amsterdam
• Bolleboos, gabber, hoteldebotel, mesjokke, jofel, kinnesinne, sjlemiel. De rij Jiddische leenwoorden die via Amsterdam hun weg vonden naar onze spreektaal is eindeloos. Mirjam Knotter en Maarten Hell legden de Joodse…
-
Afl. 67 – Nederland raakte in de ban van een dubbele moord
• In 1872 raakte Nederland in de ban van een dubbele moord, die uiteindelijk een spreekwoord en kermisattractie opleverde. Tot geluk van de daders was de doodstraf net afgeschaft, en dat leidde tot felle discussies.…
-
Afl. 66 – ‘Zonder vrouwen was het verzet vastgelopen’
• De verhalen van vrouwen in het verzet zijn nog steeds onderbelicht, zegt historicus Anna Boogaard. Zij schreef De Kriterionmeisjes, over Amsterdamse studentes in het verzet. ‘Zonder vrouwen was het systeem van het…
-
Afl. 65 - Is Israël een Nederlandse splijtzwam geworden?
• Discussies over Israël en de Palestijnen hebben in Nederland steevast een explosief karakter. Historicus Peter Malcontent noemde de relatie van ons land met Israël ooit een open zenuw. In de Historische BoekenCast…
-
Afl. 64 – Kunnen middeleeuwers ons helpen bij de problemen van nu?
• De Nederlandse regering wilde niets weten van Maurits van Vollenhoven (1882-1976). En dat terwijl de diplomaat in België nog altijd een held is. Diederick Slijkerman schreef de biografie van de man die bedeltjes…
-
Afl 63. – ‘Het fascisme was wel degelijk een ideologie’
• Nederland schafte de slavernij pas in 1863 af, maar al ver daarvoor lieten slavinnen zich in Suriname vrijkopen door witte mannen. Vrijkoping -- later ook door vrije zwarte Surinamers -- vrat het systeem van…
-
Afl. 62 – Zelfs in hun dromen gingen Duitsers gebukt onder het naziregime
• ‘Zij was gewend om te spreken met koningen en presidenten, maar daalde af in de kerkers om hen te troosten die al jaren geen daglicht hadden gezien.’ Zo werd gezegd over barones Alwine Antoinette de Vos van Steenwijk…
-
Afl. 61 - Waarom houdt Poetin vast aan Koude Oorlog-spionnen?
• Wilhelmina Drucker was een feministisch icoon en het grote voorbeeld van de Dolle Mina’s, die zich naar haar vernoemden. Maar Wilhelmina Drucker was veel meer dan een feminist, vertelt haar biograaf Marianne Braun.…
-
Afl. 60 - Een familiedrama in het oude Japan
• In haar nieuwe dubbelbiografie De zwevende wereld beschrijft Annejet van der Zijl de uiteindelijk kansloze relatie tussen de vernederlandste Duitser Franz von Siebold en zijn half Japanse dochter Ine. Het had iets…
-
Afl. 59 - De Hollanders werden gezien als de Taliban van Europa
• In Nederland bekijken we de Tachtigjarige Oorlog vaak door een nationale bril. Historici Raymond Fagel en Yolanda Rodríguez Pérez kiezen in De Tachtigjarige Oorlog in Europese ogen een breder perspectief. De…
-
Afl. 58 - Politici sturen het leger op onmogelijke missies
• Op de Grebbeberg moest een Nederlandse soldaat in mei 1940 de Duitsers van zich afhouden met tien kogels en een karabijn dat slechts honderd meter ver schoot. Een kleine drieënhalve eeuw eerder, in 1600, werd het…
-
Afl. 57 – Amerika hielp Indonesië bij een bloedige zuivering
• Tussen 1965 en 1966 vond in Indonesië een verschrikkelijke slachting onder (vermeende) communisten plaats. De massamoord was mede geïnitieerd door de VS: het was onderdeel van de ‘heksenjacht’ op het communisme en…
-
Afl. 56 - De vooruitgang gaf een besef van verlies
• Voor de een had het slaan van de torenklok een waarschuwende klank, de ander kreeg tranen in zijn ogen bij deze geluiden. Maar allemaal zaten ze gevangen tussen moderniteit en nostalgie. Want hoe mooi vroeger ook…
-
Afl. 55 - Biografie van een megalomane projectontwikkelaar
• Nederlands eerste belangrijke projectontwikkelaar was een held van de gewone man. Maar Reinder Zwolsman was ook omstreden. Hij zou van Scheveningen een betonnen woestijn hebben gemaakt, en zijn oorlogsverleden was op…
-
Afl. 54 – Onze eeuwenlange zoektocht naar de waarheid
• Het nieuwste boek van emeritus-hoogleraar Piet de Rooy lijkt geschreven uit plezier, maar ook uit zorg om het zogenoemde post truth-tijdperk. De tijd, de waarheid en de geschiedenis neemt ons mee op onbekende paden…
-
Afl. 53 – Hoe radicaal was de aanvoerder van de patriotten?
• Hij bepleitte volkssoevereiniteit, was tegen de aristocratie en voor een bewapende revolutionaire garde. Maar hoe radicaal was leider van de patriottenbeweging Pieter Vreede (1750-1837) eigenlijk? En waarom is hij…
-
Afl. 52 - Van Pietje Bell naar Swiebertje: hoe onze rechtsstaat veranderde
• Onze rechtsstaat kent een Pietje Bell-periode, Swiebertje-jaren en een Pluk van de Petteflet-tijd. Dat betoogt Ybo Buruma in zijn boek De onvoltooide rechtsstaat. Aan de hand van beroemde kinderboeken schetst hij hoe…
-
Afl. 51 – Middeleeuwse dieven molken stiekem de koe van een nonnenklooster
• Ze stelen de kleding van de waslijn van hun buren, breken collectebussen open en melken stiekem de koe van een nonnenklooster. Boeven in de Middeleeuwen lijken niet zozeer op geld uit, maar op goederen. Wie waren de…
-
Afl. 50 - 'Het lukt de Europeaan niet om te voelen voor de Palestijn'
• ‘Weet je wat het pijnlijke is? Al ver voor de Tweede Wereldoorlog kon de Europeaan zich niet inleven in de jood, tegenwoordig lukt het ze niet om te voelen voor de Palestijn.’ Zo schrijft Sinan Cinankaya in zijn boek…
-
Afl. 49 - Noord-Vietnam wilde de westerse harten veroveren
• In de jaren zestig was veel jeugd vóór Vietnam en tegen Amerika. Je ergerde je aan ouders die riepen dat we de Amerikanen dankbaar moesten zijn, ongeacht wat er in Vietnam gebeurde. Dat Noord-Vietnam ondertussen een…
-
Afl. 48 - Predikanten moedigden het geweld in Nederlands-Indië aan
• ‘Schiet ze allemaal kapot’, luidde het advies van een priester aan een Nederlandse soldaat. God had Nederland geroepen om de koloniale orde te herstellen, zo luidde de boodschap van de vierhonderd predikanten en…
-
Afl. 47 – Geert Mak over de ‘fluisteraar’ van Franklin Roosevelt
• Het waren andere tijden, waarin een Amerikaanse president de democratie niet ondermijnde maar vooruithielp. Natuurlijk kwam Franklin D. Roosevelts hulp aan de Europese democratie niet alleen voort uit idealisme, maar…
-
Afl. 46 - 'Ik zocht de waarheid over mijn fascistische vader'
• In 2001 publiceerde historicus Chris van der Heijden het boek Grijs verleden, over het zwalkende en dobberende Nederland tijdens de Tweede wereldoorlog. Nu, bijna een kwart eeuw later, verschijnt Over de rand laait…
-
Afl. 45 - Een miljoen Nederlanders in verzet
• Uit nieuw onderzoek blijkt dat tijdens de Tweede Wereldoorlog veel meer Nederlanders in verzet kwamen dan altijd werd beweerd. Een nieuwe studie spreekt zelfs van één miljoen Nederlanders die zich op eigen wijze…
-
Afl. 44 - De schaduwkanten van de bevrijding
• De Britten, Canadezen en Amerikanen werden in 1945 als helden binnengehaald. Maar er zaten nogal wat schaduwkanten aan de bevrijding: denk aan de Hongerwinter, de Slag om Arnhem en de vergisbombardementen op Nijmegen…
-
Afl. 43 - Was Tante Bertha een verzetsheld of verraadster?
• Tante Bertha werd ‘de moeder van het Rotterdams verzet’ genoemd. Ze was de vrouw achter een gewelddadige knokploeg en zou eigenhandig een aantal Joden hebben gered. Maar al tijdens de oorlog kwamen er barsten in haar…
-
Afl. 42 – Waar komt het Nederlandse zelfbeeld vandaan?
• Op het kleine stukje Hollandse aarde woonde de meest geslaagde afdruk van de menselijke soort, geloofden we in de zeventiende eeuw. Onze superioriteit bleek uit de opstand tegen de Spanjaarden, onze calvinistische…
-
Afl. 41 - Het invloedrijkste boek aller tijden
• Voormalig correspondent Jan van der Putten werd geboren op de dag dat Japan Pearl Harbor aanviel en de Tweede Wereldoorlog echt een wereldoorlog werd. Het was alsof hij voorbestemd was om een leven lang tussen…
-
Afl. 40 - De bijzondere boeken van Thea Beckman
• Ze werd wereldberoemd als de schrijfster van dat ene boek: Kruistocht in spijkerbroek. Thea Beckman had een heel eigen genre: gewone jongens en meisjes speelden de hoofdrol in historische tijden waarin volwassenen…
-
Afl. 39 - De hippierevolutie begon veel eerder dan de sixties
Bij hippies denken we aan Paradiso en Fantasio. Aan de sixties met Woodstock en flowerpower. Maar in werkelijkheid waren er rond 1900 al bloemenkinderen in Europa. Ze droegen gewaden, waren herkenbaar aan hun…
-
Afl. 38 - ‘De Burgerbaron was op zoek naar een missie’
• Joan Derk van den Capellen tot den Pol werd later een koffietafelrevolutionair genoemd, maar in zijn eigen tijd werd hij gevreesd door de Oranjes en de adel. Historicus Luc Panhuysen, die een biografie schreef van de…
-
Afl. 37 - De Nederlandse keuken was meer dan aardappelen met jus
• Aardappels, wat gaargekookte groenten en een stukje suddervlees met jus. Dat werd in de jaren vijftig gezien als het eindpunt van de Hollandse keuken. Dat Nederland een eigen lekkerbektraditie had met verfijnde…
-
Afl. 36 - Wie waren Hitlers volgelingen?
• Ze werd Mevrouw Buskruit of de Beemster Bemoeial genoemd, en was misschien wel de meest eigenzinnige vrouw van het patriarchale achttiende-eeuwse Nederland. Betje Wolff werd beroemd dankzij de moraliserende…
More in History
The Team House
dee takos
The Rest Is History
Goalhanger
World War II with Tom Hanks
The HISTORY Channel | Back Pocket Studios | Audacy
History's Greatest Mysteries
The HISTORY Channel | Rewind Studios
The Ancients
History Hit
American Scandal
Audible
Lore
Aaron Mahnke
American History Tellers
Audible
Sleepy History
Slumber Studios
What the Fact with Connor Tomlinson and Carter Roy
Rewind Studios
History That Doesn't Suck
Prof. Greg Jackson
Throughline
NPR
Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them. Explicit shows are for adult profiles only, and children’s profiles hear only children’s shows. More about this list.