Historia BEZ KITU
Historia BEZ KITU
212 episodes
Popularnonaukowy kanał o historii najnowszej prowadzony przez historyków i nauczycieli. Jesteśmy grupą historyków, nauczycieli, edukatorów i osób, którym zwyczajnie zależy na przekazywaniu wiedzy o przeszłości uwzględniający różne punkty widzenia i zgodny z regułami warsztatu historycznego. Zamierzamy oddawać głos profesjonalnym, uznanym historykom odpowiedzialnie analizującym przeszłe wydarzenia. Chcemy tworzyć alternatywę zarówno wobec usłużnej wobec władzy historiografii d
Episodes page 1 of 5
-
Przetrwać okupację. Codzienność Polaków w Generalnym Gubernatorstwie. Prof. Andrzej Chwalba
Jak wyglądało codzienne życie Polaków w Generalnym Gubernatorstwie? Niemiecka okupacja oznaczała terror, łapanki i pracę przymusową, ale także nieustanną walkę o żywność, opał i dach nad głową. W rozmowie przyglądamy…
-
Między Berlinem a Moskwą. Polska polityka zagraniczna po 1926 roku. Prof. Mariusz Wołos
Czy Polska mogła zachować bezpieczeństwo między hitlerowskimi Niemcami a stalinowskim Związkiem Sowieckim? Sanacyjna polityka równowagi miała chronić niezależność państwa i zapobiec podporządkowaniu któremukolwiek z…
-
Od Górnych Węgier do niepodległej Słowacji. Długa droga do własnego państwa. Prof. Michal Vašečka
Słowackie odrodzenie narodowe było odpowiedzią na madziaryzację i walką o własny język oraz kulturę. Czechosłowacja dała Słowakom szansę na rozwój, ale budziła też poczucie, że o państwie decyduje przede wszystkim…
-
Między walką a przetrwaniem. Codzienność żołnierzy podziemia. Sebastian Pawlina
Codzienność żołnierzy warszawskiego Kedywu to nie tylko akcje dywersyjne i walka z okupantem, lecz także troska o mieszkanie, wyżywienie i utrzymanie bliskich. Konspiracyjna służba przeplatała się z pracą zarobkową,…
-
Przywracanie imion. Ukraińskie ofiary konfliktu polsko-ukraińskiego. Prof. Igor Hałagida
Imienna identyfikacja ukraińskich ofiar konfliktu narodowościowego to dotychczasowy rezultat projektu realizowanego w Ukraińskim Uniwersytecie Katolickim we Lwowie przez zespołów ukraińskich badaczy pod kierunkiem…
-
Od konferencji w Teheranie do wyzwolenia Francji. Prof. Jacek Tebinka
Wielka Brytania prowadziła działania wojenne na wielu frontach – od Włoch po Daleki Wschód, gdzie cieniem na jej polityce położył się tragiczny głód w Bengalu. Równocześnie trwały przygotowania do operacji „Overlord”,…
-
Pokój bez spokoju. Polacy po II wojnie światowej. Prof. Marcin Zaremba
Społeczeństwo polskie tuż po wojnie było głęboko straumatyzowane, zmęczone wieloletnią przemocą, utratą bliskich i nieustanną walką o przetrwanie. Poczucie bezpieczeństwa niemal nie istniało: ludzie żyli wśród ruin,…
-
Barykady, piwnice, kanały. Walka i przetrwanie w Powstaniu Warszawskim. Sebastian Pawlina
Powstanie Warszawskie rozgrywało się w trzech odmiennych przestrzeniach: na barykadach, w piwnicach i w kanałach. Barykady były nie tylko stanowiskami walki, lecz także miejscami wspólnoty, w których początkowy…
-
Kazachstan po Chruszczowie. Od republiki sowieckiej do lidera Azji Centralnej. Dr Dimitrij Panto
Po odejściu Chruszczowa w Kazachskiej SRR kontynuowano industrializację, rozwijając przede wszystkim górnictwo, energetykę i przemysł ciężki, a republiką przez wiele lat kierował Dinmuchamed Kunajew. W grudniu 1986…
-
1943 – rok przełomu. Wielka Brytania w czasie II wojny światowej - cz. 3 – Prof. Jacek Tebinka
Rok 1943 był dla Wielkiej Brytanii okresem przechodzenia od obrony do coraz bardziej zdecydowanej ofensywy, której symbolem pozostawały skutki zwycięstwa pod El Alamein z końca 1942 roku. Brytyjskie lotnictwo, wspólnie…
-
Z dziejów polskiego oporu przeciw UPA na Wołyniu. Dr Mariusz Zajączkowski
W latach 1943–1944 na Wołyniu polska ludność cywilna znalazła się w obliczu masowych ataków ze strony Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz wspierających ją lokalnych struktur ukraińskiego podziemia. W odpowiedzi zaczęły…
-
Azjatyckie fronty zimnej wojny. Dr hab. Igor Chabrowski
W Azji zimna wojna miała odmienny charakter niż w Europie, ponieważ po stronie komunistycznej coraz większą rolę odgrywały Chiny, a nie Związek Sowiecki. Zwycięstwo komunistów w Chinach w 1949 roku uczyniło z Pekinu…
-
Azjatyckie fronty zimnej wojny. Dr hab. Igor Chabrowski
W Azji zimna wojna miała odmienny charakter niż w Europie, ponieważ po stronie komunistycznej coraz większą rolę odgrywały Chiny, a nie Związek Sowiecki. Zwycięstwo komunistów w Chinach w 1949 roku uczyniło z Pekinu…
-
Ziemia atomu, deportacji i eksperymentów rolniczych. Kazachstan w latach 1941-1964.Dr Dimitrij Panto
Po wybuchu II wojny światowej Kazachstan stał się jednym z głównych miejsc deportacji całych narodów uznanych przez władze stalinowskie za „niepewne politycznie” – trafiali tu m.in. Polacy, Niemcy nadwołżańscy,…
-
Plan, przymus i niedobór - o gospodarce radzieckiej. Prof. Wojciech Morawski
Gospodarka Związku Sowieckiego przeszła kilka głębokich etapów przemian. Po rewolucji bolszewickiej wprowadzono tzw. komunizm wojenny, oparty na nacjonalizacji, przymusowych dostawach żywności i centralnej kontroli, co…
-
Między terrorem a polityką. Z dziejów izraelskiej skrajnej prawicy. Red. Konstanty Gebert
Izraelska skrajna prawica wywodzi się z organizacji podziemnych, takich jak Irgun i Lehi, które walczyły o utworzenie państwa żydowskiego. Początkowo jej najbardziej radykalne skrzydło miało charakter świeckiego…
-
Od ideologii do pragmatyki rządzenia. Historia SDRP i SLD. Dr Tom Junes
Socjaldemokracja Rzeczypospolitej Polskiej powstała w 1990 roku na bazie środowisk wywodzących się z rozwiązanej Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej i mimo deklarowanego zwrotu ku socjaldemokracji nigdy całkowicie…
-
Duszny rok 1944. Sprawa zbrodni na Ludwiku Widerszalu i Jerzym Makowieckim. Dr Janusz Marszalec
W czerwcu 1944 r. w Warszawie zamordowani zostali Jerzy Makowiecki i Ludwik Widerszal, działacze konspiracyjni związani z Biurem Informacji i Propagandy Komendy Głównej AK. Byli przedstawicielami środowiska…
-
Żydowski Związek Wojskowy. Fałszywe świadectwa i prawdziwa walka. Prof. Dariusz Libionka
Żydowski Związek Wojskowy był drugą — obok Żydowska Organizacja Bojowa — formacją zbrojną walczącą podczas Powstanie w getcie warszawskim. Rekonstrukcja dziejów ŻZW napotyka jednak bardzo poważne trudności badawcze,…
-
Autorytaryzm po polsku. System rządów Sanacji w Polsce 1926-1939. Prof. Andrzej Friszke
Sanacja była obozem politycznym, który przejął władzę w Polsce po przewrocie majowym dokonanym przez Józefa Piłsudskiego w 1926 roku. Jej rządy początkowo miały na celu „uzdrowienie” życia politycznego, jednak z czasem…
-
Tam, gdzie krosna nie milkły: Łódź przed 1914 r. Dr Błażej Ciarkowski
W XIX wieku Łódź przeszła niezwykle dynamiczny rozwój, przekształcając się z niewielkiej osady w jedno z najważniejszych centrów przemysłowych na ziemiach polskich. Kluczową rolę odegrał przemysł włókienniczy, który…
-
Al-Kaida – od dżihadu do geopolityki strachu. Prof. Ryszard Machnikowski
Al-Kaida powstała pod koniec lat 80. z inicjatywy Osama bin Laden w czasie wojny w Afganistanie. Jej celem była walka z wpływami Zachodu i prowadzenie globalnego dżihadu. Najbardziej znanym atakiem były zamachy z 11…
-
Wielka Brytania w czasie II wojny światowej cz.2. Prof. Jacek Tebinka
Po klęsce Francji w czerwcu 1940 r. Wielka Brytania pozostała niemal osamotniona w walce z III Rzeszą. U jej boku działały, co prawda, rządy państw na wychodźstwie i ją wspierały, jednak kluczowy sojusznik – Stany…
-
Dzieje Karabachu: W cieniu konfliktu armeńsko-azerbejdżańskiego, cz. 3. Dr Bartłomiej Krzysztan
Od rozejmu zawartego 12 maja 1994 roku w Porozumienie z Biszkeku konflikt między Azerbejdżan a Armenia miał charakter zamrożony, przy kontroli Górski Karabach przez stronę ormiańską. Okresowo dochodziło do napięć i…
-
Bukareszt – historia pisana architekturą. Prof. Błażej Brzostek
Bukareszt ukazuje się jako miasto o niezwykle zróżnicowanej tkance architektonicznej, w której przenikają się wpływy wielu epok i stylów. Obok inspiracji europejskich wykształcił się także charakterystyczny styl…
-
Ludowe fronty i Carlos Szakal – międzynarodowy terroryzm (do wynajęcia). Dr Kacper Rękawek
Terroryzm międzynarodowy w drugiej połowie XX wieku przybrał zorganizowaną i transnarodową formę, szczególnie widoczną w działaniach radykalnych ugrupowań palestyńskich. Ich operacje obejmowały zamachy, porwania oraz…
-
Wielka Brytania w czasie II wojny światowej cz. 1 - prof. Jacek Tebinka
Układ sojusznicy między Polską a Wielką Brytanią zawarty w sierpniu 1939 r. gwarantował nam wsparcie militarne na wypadek ataku III Rzeszy. W krótkiej perspektywie czasu przyczynił się do kilkudniowego opóźnienie ataku…
-
Między Niemcami a Sowietami. Partyzantka w dystrykcie radomskim u schyłku wojny. Pan Bartosz Wójcik
Na terenie dystryktu radomskiego w ostatnich miesiącach okupacji niemieckiej działały liczne oddziały partyzanckie o różnej orientacji politycznej. Dominującą siłę stanowiła Armia Krajowa, obok której funkcjonowały…
-
II Rzeczypospolita wobec wyzwań gospodarczych i społecznych. Prof. Wojciech Morawski
II Rzeczpospolita musiała scalić trzy odmienne systemy gospodarcze odziedziczone po zaborcach oraz odbudować kraj po I wojnie światowej. Państwo zmagało się z inflacją, bezrobociem i dużymi różnicami w poziomie rozwoju…
-
Nie tylko Breivik – terroryzm skrajnej prawicy. Dr Kacper Rękawek
W ostatnich dekadach terroryzm skrajnej prawicy przybrał na sile w wielu krajach Zachodu, czego symbolicznym przykładem były zamachy w Norwegii w 2011 roku. W kolejnych latach dochodziło do ataków motywowanych…
-
Leśni Bracia na Litwie. Z dziejów powojennej partyzantki antykomunistycznej. Prof. Rafał Wnuk
Tematem rozmowy są „Leśni Bracia” na Litwie – uczestnicy powojennej partyzantki antykomunistycznej, którzy po 1944 roku podjęli walkę z sowiecką okupacją. Omówione zostają motywy oporu, struktura podziemia oraz skala…
-
Czas przełomu. Służba zdrowia PRL wobec wyzwań cywilizacyjnych. Dr Rafał Halik
Służba zdrowia w PRL-u była systemem w pełni państwowym i zapewniała powszechny, bezpłatny dostęp do opieki medycznej. Mimo problemów organizacyjnych, niedoborów sprzętu i leków oraz długich kolejek, w tym okresie…
-
Węgry w XX wieku: od monarchii do upadku komunizmu. Prof. Robert Rajczyk
Historia Węgier w XX wieku obejmuje rozpad Austro-Węgry, trudny okres międzywojenny oraz doświadczenia II wojny światowej. Po jej zakończeniu kraj znalazł się w strefie wpływów Związek Radziecki, co doprowadziło do…
-
Dzieje Karabachu: W cieniu konfliktu armeńsko-azerbejdżańskiego, cz. 2. Dr Bartłomiej Krzysztan
Od kulis polityki sowieckiej w epoce Leonid Breżniew po krwawy konflikt po rozpadzie ZSRR, rozmowa prowadzi przez narastający spór o Górski Karabach i jego przejście w wojnę ormiańsko-azerbejdżańską. Odcinek kończy się…
-
Kolonizacja, rewolucja, represje: Kazachstan od caratu do stalinizmu. Dr Dimitrij Panto
Kazachstan jest kilka razy większy od Polski i leży głównie w Azji. To państwo wielonarodowe, którego struktura została silnie ukształtowana przez kolonizację rosyjską i sowiecką politykę XX wieku. Jego historia łączy…
-
Polski James Bond czy hochsztapler? Kim był szef „Muszkieterów”? Dr Adrian Sandak
Po klęsce kampanii polskiej 1939 r. – jak grzyby po deszczu, zarówno pod okupacją niemiecką, jak i sowiecką – zaczęły wyrastać organizacje konspiracyjne. Jedną z nich w październiku 1939 r. w Warszawie założył inżynier…
-
Gorzki smak wolności Gruzja po 1989 r. cz.2. Pan Wojciech Górecki
Gruzja w ostatnich latach bardzo się zmieniła. Micheil Saakaszwili, prezydent Gruzji w latach 2004–2007 podjął się odnowy państwa. Nie udało mu się zreformować sądownictwa, ale zlikwidował wszechobecny problemem…
-
Niezłomni na obczyźnie: Polska emigracja polityczna po 1945 r. Prof. Sławomir Łukasiewicz
Po przegranej kampanii polskiej 1939 r. terytorium Polski znalazło się pod okupacją niemiecką i sowiecką. Choć Polska zniknęła z politycznej mapy świata, to jej władze przeniosły się na emigrację i zapewniły ciągłość…
-
Losy PPS w czasie II wojny światowej i po niej. Prof. Andrzej Friszke
Po klęsce kampanii polskiej 1939 r. socjaliści zeszli do pracy w podziemiu. W konspiracji kontynuowali ją pod nazwą PPS-WRN (Wolność, Równość, Niepodległość). Nie wszyscy przedwojenni działacze PPS znaleźli się w jej…
-
Bitwa o Anglię. Dr Jan Szkudliński
Bitwa o Anglię miała przełomowe znaczenie dla przebiegu II wojny światowej. Uniemożliwiła w 1940 r. niemiecką inwazję na wyspy brytyjskie. III Rzesza musiała przełknąć gorzką pigułkę porażki – pierwszą od czasu wybuchu…
-
Wietnam w ogniu I wojny indochińskiej (1946–1954). Dr hab. Igor Chabrowski
We wrześniu 1945 r. Việt Minh ogłosił niepodległość i proklamował na północy powstanie Demokratycznej Republiki Wietnamu. Rząd, który ogłosił niepodległość, został utworzony przez przedstawicieli różnych ugrupowań…
-
Rumunia po 1989: długa droga do normalności. Prof. Błażej Brzostek
Obalenie reżimu Nicolae Ceaușescu w grudniu 1989 r. zapoczątkowało długą i trudną drogę Rumunii ku demokracji i budowy gospodarki wolnorynkowej. W przeciwieństwie do Polski w Rumuni nie istniała zorganizowana opozycja…
-
Powojenne dziej Górnego Śląska. Prof. Ryszard Kaczmarek
#historiabezkitu Zapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl
-
Czas Próby. Litwa w czasie II wojny światowej. Prof. Rafał Wnuk
Po napaści III Rzeszy na ZSRR 22 czerwca 1941 r. Litwini liczyli na zmianę własnej sytuacji politycznej. Działacze z Litewskiego Frontu Aktywistów (LAF) 23 czerwca 1941 r. wzniecili „powstanie czerwcowe”, a dzień…
-
Anty - IRA. Protestanccy terroryści w Irlandii Północnej. Dr Kacper Rękawek
W Irlandii Północnej od lat sześćdziesiątych – obok Irlandzkiej Armii Republikańskiej – działały organizacje terrorystyczne o profilu protestanckim – Ulster Volunteer Force (UVF) oraz Ulster Defence Association (UDA).…
-
Czarna środa, wielki krach, wielka recesja. Z dziejów kryzysów gospodarczych. Prof. Wojciech Morawski
Kryzysy gospodarcze od zawsze towarzyszą rozwojowi światowych rynków. Choć bolesne, często pełnią funkcję oczyszczającą – wymuszają zmiany i nowe pomysły na zarządzanie gospodarką. Po Wielkim Kryzysie 1929 r. pojawiła…
-
Życie w cieniu Słońca Karpat Rumunia pod rządami Nicolae Ceaușescu cz. 2. Prof. Błażej Brzostek
Dyktatura Nicolae Ceaușescu zmieniała się na przestrzeni ostatnich dwudziestu lat. Obowiązywał w niej kult jednostki, lecz także pojawiły się quasi-monarchistyczne rozwiązania. Zdaniem rozmówcy dyktator był bardziej…
-
Indochiny pod francuską flagą. Historia zapomnianego imperium. Dr hab. Igor Chabrowski
Indochiny, to region w Azji Południowo-Wschodniej, który został ukształtowany przez silnie wpływy kulturowe i polityczne Indii oraz Chin. Termin ten został wprowadzony przez Francuzów w XIX w. Początki oddziaływania…
-
Litwa na rozstajach dziejów od zaborów do niepodległości. Prof. Rafał Wnuk
Nowoczesny naród litewski zaczął się kształtować w drugiej połowie XIX w. Przyszła litewska elita wyrosła z warstwy bogatych chłopów. Szczególnie ważną rolę w litewskim odrodzeniu narodowym odegrał Jonas Basanavičius,…
-
Gorzki smak wolności Gruzja po 1989 r. cz.1. Pan Wojciech Górecki
Po upadku Imperium Rosyjskiego i wskutek rewolucji bolszewickiej Gruzja bardzo krótko, bo jedynie przez trzy lata (1918–1921) cieszyła się niepodległym państwem. Na następne siedemdziesiąt lat znalazła się pod…
More in History
Lore
Aaron Mahnke
American Scandal
Audible
Throughline
NPR
American History Tellers
Audible
History That Doesn't Suck
Prof. Greg Jackson
You're Wrong About
Sarah Marshall
Stuff You Missed in History Class
iHeartPodcasts
What the Fact with Connor Tomlinson and Carter Roy
Rewind Studios
History Daily
History Daily
Revolutions
Mike Duncan
American History Hit
History Hit
Noble Blood
iHeartPodcasts and Grim & Mild
Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them. Explicit shows are for adult profiles only, and children’s profiles hear only children’s shows. More about this list.