Podcasts · History

تاریخ علم و اندیشه

Amir Gamini

42 episodes

گفتگوها و سخنرانیهایی دربارۀ تاریخ علم و فلسفه

More about the show

t.me/hisofscience t.me/hisofsci utihs.ut.ac.ir

Episodes

  1. پارادوکس سادگی: چرا مدلهای نجومی مکتب مراغه پیچیده شدند؟

    · 25 min

    به بازخوانی یکی از مفاهیم بنیادین در تاریخ فیزیک و نجوم میپردازیم: «اصل سادگی». • پارادوکس مدل ۱۶ کرهای عطارد چیست و چرا منجمان مکتب مراغه پیچیدگیِ کمّی را برای حفظ «سادگی کیفی» (حرکت یکنواخت) پذیرفتند؟ • چگونه اصل…

  2. نخستین گزارشها از نظریۀ خورشیدمرکزی در سفرنامههای دوران قاجار

    · 1 h 50 min

    ایرانیان تا پیش از قرن نوزدهم میلادی از نظریۀ خورشیدمرکزی اطلاعی نداشتند. در سفرنامههای ایرانیانی که به هندوستان یا انگلستان سفر کردهاند نخستین بار با این نظریه روبرو میشوند و شرح حیرت خود را از این اندیشهها در…

  3. شَبَح علم: آیا فلسفۀ علم میتواند ما را از «شر» شبهعلم خلاص کند

    · 1 h 25 min

    شَبَه علم: آیا فلسفۀ علم میتواند ما را از «شر» شبهعلم خلاص کند سخنرانی امیرمحمد گمینی در کافه تلسی شهریورماه 1403 آیا روش علم استقرا یا ابطال پذیری است؟ آیا می توان مرزی میان علم و شبهعلم کشید؟ آیا مطلوب است که…

  4. نقدی بر اسلامیسازی و مدرنسازی تاریخ علوم قدیم

    · 1 h 44 min

    آیا علوم جهان اسلام ریشه در عقاید دینی اسلامی داشت؟ به چه معنا می توان علم آن روزگار را اسلامی دانست و به چه معنا نمی توان؟ نقدی بر آرای سیدحسین نصر درباره تاریخ علوم قدیم امیرمحمد گمینی در پژوهشکدۀ مطالعات علم و…

  5. مهندسیزدگی و گزافنمایی در تاریخ علوم دوره اسلامی

    · 1 h 19 min

    آیا نصیرالدین طوسی مهندس بوده است؟ آیا جابر بن حیان پدر شیمی مدرن است؟ آیا دانشمندان جهان اسلام نظریۀ تکامل داروین را گفته بودند؟ آیا بیت الحکمة دانشگاه بود؟ آیا مسلمانان هواپیما را اختراع کردند؟ آیا چارطاقیها رصدخانه…

  6. ما چگونه ما نشدیم

    · 42 min

    نکاتی گفتهنشده درباره کتاب ما چگونه ما نشدیم گفتگوی پارسا زمانی از موسسه حامی علوم انسانی با امیرمحمد گمینی آیا عدم افول علوم قدیم در ایران به معنای پیشرفته بودم علوم ایران قدیم است ویدیو…

  7. استفاده از علم جدید برای تبلیغ دین

    · 1 h 21 min

    چگونه علمای مسیحی، چینی، و مسلمان از علوم جدید به مثابه ابزاری برای تبلیغ دین خود استفاده کردند. امیرمحمد گمینی مالک شجاعی مهرماه 1402 پژوهشگاه علوم انسانی

  8. داروین در کتابهای درسی مدارس ایران

    · 1 h 00 min

    نظریۀ تکامل داروین از چه زمان در کتابهای درسی مدارس ایران وارد شد؟ چه تغییراتی در عرضۀ نظریۀ تکامل داروین در کتابهای درسی پیش و پس از انقلاب ایجاد شد؟ خلاصهای از مقالهای با عنوان «بررسی تاریخی تغییرات کتابهای درسی…

  9. استعارۀ تصویر مکانیکی جهان

    · 1 h 41 min

    گفتگویی به بهانۀ ترجمۀ کتاب «مکانیکیسازی تصویر جهان: از فیثاغورس تا نیوتن» نوشتۀ دیکسترهویس Dijksterhuis, The Mechanization of the World Picture: Pythagoras to Newton, 1986 (1950). وحید احمدی امیرمحمد گمینی علیرضا…

  10. نگاهی دوباره به فرضیۀ افول علم

    · 1 h 26 min

    گفتگوی پوریا ناظمی از پادکست «در این شبها» با امیرمحمد گمینی دربارۀ فرضیۀ افول علم در دوران اسلامی و نقد و بررسی آن نسخۀ ویدئویی https://youtu.be/076IF9oHh6c منابعی برای مطالعه بیشتر در این موضوع: 1. در این ویدئو…

  11. استفاده و سوءاستفاده از تاریخ علم

    · 1 h 19 min

    چگونه سوگیریهای ایدئولوژیک در روایت تاریخ علم تأثیر میگذارند؟ نشست علمی در خانۀ اندیشمندان علوم انسانی مرداد ماه 1401 دبیرجلسه: دکتر مالک شجاعی سخنران: دکتر امیرمحمد گمینی ویدئوی جلسه…

  12. زمین تخت و کروی در تاریخ

    · 38 min

    آیا منجمان یونانی و دوران اسلامی به زمین تخت اعتقاد داشتند؟ دانشمندان قدیم چه دلایلی برای کرویت زمین داشتند؟ آیا همۀ نخبگان قدیم کرویت زمین را پذیرفته بودند؟ مصاحبۀ وبسایت پرسون با امیرمحمد گمینی در تیرماه 1401…

  13. چگونه علم دوستی در تمدن اسلامی برساخته شد

    · 1 h 38 min

    آیا ایدئولوژی علمدوستی در قرون سوم و چهارم هجری مستقیما در آیات و روایات اسلامی ریشه داشت یا عوامل سیاسی و اجتماعی در برساخت آن نقش داشت؟ چگونه علوم یونانی که در محیط مذهبی بسیار متفاوتی با تمدن اسلامی پرورش یافته…

  14. سادگی در تاریخ نجوم

    · 2 h 07 min

    سادگی یکی از معیارهای دانشمندان برای انتخاب میان نظریهها است. گالیله و اینشتین نظریات خود را در فیزیک ساده میدانستند. در تاریخ نجوم میبینیم که از زمان بطلمیوس و سپس آثار منجمان دوران اسلامی صراحتا به این معیار توجه…

  15. مرگ فلسفه؟

    · 1 h 32 min

    استیون هاوکینگ چند سال پیش اظهار نظر کرد که فلسفه مرده است. ولی آیا واقعا چنین است؟ در این قسمت علی هادیان درباره تز مرگ فلسفه با امیرمحمد گمینی گفتگو میکند. پاسخ دکتر بیژن عبدالکریمی را از کانال علم برای عموم…

  16. زندگی گالیلۀ برتولت برشت

    · 1 h 58 min

    آیا گالیله سوسیالیست بود؟ آیا اختلاف گالیله با کلیسا بر سر ایمان و عقلانیت بود؟ آیا گالیله نظریه خورشید مرکزی را اثبات کرده بود؟ آیا رصدهای گالیله نجوم بطلمیوسی را به طور قطع مردود کرده بود؟ (اصلاحیه: خانم منجم…

  17. تحریف ایدئولوژیک تاریخ علم

    · 1 h 17 min

    گالیله تجربهگرا بود یا عقلگرا؟ چگونه دیدگاههای ایدئولوژیک سنتگرا یا نوگرا باعث تحریف تاریخ علم میشوند. یک جلسۀ مستقل از کلاس روشتحقیق دانشجویان تاریخ علم دانشگاه تهران بر اساس فصل یازدهم کتاب مقدمهای بر تاریخنگاری…

  18. چرا روز مهندس داریم ولی روز ریاضیدان نداریم؟

    · 13 min

    نصیرالدین طوسی مهندس نبود. ولی چرا در ایران روز هندسهدان، ریاضیدان، فیزیکدان، مورخ و جامعهشناس نداریم؟ مصاحبه با برنامه هفت اقلیم به مناسبت روز مهندس #میرزاخانی جامعهٔ صنعتزدهٔ ایران و ذهنیت صنعتگرای مسئولان آن برخلاف…

  19. مطالعۀ تاریخ علم دوران اسلامی چه فایدهای در فهم تاریخ جهانی علم دارد؟

    · 18 min

    دیدگاههای پروفسور رشدی راشد دربارۀ جایگاه و اهمیت تاریخ علم دوران اسلامی در فهم تاریخ علم جهانی از افراط و تفریط در جایگاه علم دوران اسلامی بپرهیزیم. نه زیادی بزرگش کنیم و نه زیادی بی اهمیت جلوهاش دهیم. پروفسور رشدی…

  20. مبانی ریاضیاتی و مابعدالطبیعی انقلاب علمی قرن هفدهم

    · 1 h 48 min

    چگونه تأکید در ریاضیسازی و زبان ریاضی طبیعت به انقلاب علمی قرن هفدهم منجر شد؟ آیا ریاضیگرایی مختص قرن هفدهم بود یا برگرفته از علوم یونانی و دوران اسلامی بود؟ آیا انقلابیان قرن هفدهم به دنبال تقدسزدایی از طبیعت بودند…

  21. حرکت و سکون زمین نزد ابوریحان بیرونی

    · 26 min

    آیا بیرونی به حرکت زمین اعتقاد داشت؟ آیا ابوسعید سجزی نظریۀ حرکت زمین را مطرح کرده بود؟ سخنرانی امیرمحمد گمینی در موسسۀ شهر کتاب شهریور 99 لینک ویدیو https://www.instagram.com/tv/CEoeQCMpyYV/?igshid=ljsfjj8yzcu2

  22. آیا بناهای باستانی رصدخانه بودهاند؟

    · 0:10

    آیا بناهای باستانی چون برج رادکان و کعبه زرتشت رصدخانه بودهاند؟ تفاوت ابزارهای رصدی با ساعت آفتابی و تقویم خورشیدی چیست؟ مصاحبه احمد کریمی از مرکز نجومی گنبد مینا با امیرمحمد گمینی مردادماه ۱۳۹۹ تماشای مصاحبه…

  23. نگاهی تاریخی به پدیدۀ گذر زهره از مقابل خورشید

    · 40 min

    آیا ابن سینا نخستین کسی است که گذر زهره را از مقابل خورشید دیده است؟ چرا بعضی منجمان با امکان رؤیت گذر زهره مخالف بودند؟ نخستین بار چه کسانی و چرا به وجود لکههایی روی خورشید اشاره کردند؟ مصاحبۀ مائده فرهوش از…

  24. چرا انقلاب علمی قرن هفدهم در غرب اتفاق افتاد

    · 51 min

    چه عوامل اقتصادی و اجتماعی در ایجاد انقلاب علمی قرن هفدهم در غرب مؤثر بود؟ در اپیزود قبلی گفته شد که نظریۀ افول نه درست است و نه میتواند تفاوت تحولات علمی در غرب و شرق را توضیح دهد. بنابراین چرا علم غربی تفاوتی…

  25. نقد و بررسی نظریۀ افول علم در ایران و تمدن اسلامی

    · 2 h 28 min

    آیا علم در ایران و جهان اسلام از قرن ششم هجری افول کرد؟ آیا غزالی و اشاعره عامل افول علم بودند؟ اگر علم در جهان اسلام افول نکرد، پس چرا علم در ملل اروپایی از جهان اسلام پیشرفتهتر است؟ سخنرانی امیرمحمد گمینی در گروه…

  26. سیاره محمودی: محمودخان قمی، اولین دانشجوی ایرانی نجوم جدید در عصر ناصری

    · 44 min

    اعزام میرزامحمودخان قمی به رصدخانه پاریس و بروکسل در عصر ناصرالدین شاه آیا او به راستی سیارکی در مدار بین مریخ و مشتری کشف کرد؟ نقلهای نامعتبر تاریخی چگونه شکل میگیرند؟ مطالعهی موردی: میرزا محمودخان قمی، کشف سیارک و…

  27. نظریۀ تکامل در دوران قدیم اسلامی و دوران قاجار

    · 58 min

    آیا دانشمندان دوران اسلامی قبلا به نظریۀ تکامل داروین اشاره کرده بودند؟ پیشنیه و بستر نظریۀ تکامل در اروپا چه بود؟ چرا علمای مسلمان در دوران قاجار با علوم جدید مخالفت نکردند؟ نخستین اشاره در متون فارسی به نظریۀ…

  28. آیا ایرانیان میتوانستند کسوف سال 585 قبل از میلاد را پیشبینی کنند؟

    · 41 min

    آیا یونانیان باستان دانش نجوم خود را از ایرانیان باستان گرفتند؟ آیا ایرانیان باستان از کرویت زمین خبر داشتند؟ آیا طالس و فیثاغورس تحت تأثیر علم در ایران باستان بودند؟ سطح دانش نجوم در ایران و بابل باستان چقدر بود؟ آیا…

  29. بررسی آرای حسین نصر دربارۀ تاریخ علم و نظریۀ تکامل داروین

    · 1 h 02 min

    دکتر حسین نصر از متفکران معاصر سنتگرا آثار متعددی در زمینۀ تاریخ علم در دورۀ اسلامی و علم مدرن منتشر کرده است. او علوم طبیعی در تمدن اسلامی را تافتهای جدابافته و منشأگرفته از وحی و معنویت میداند. او علوم مدرن را دارای…

  30. چرا علوم قدیم را دست کم میگیریم.

    · 1 h 02 min

    آیاکرویت زمین را نخستین بار گالیله کشف کرد؟ آیا نظریه زمین مرکزی بطلمیوس غیرعلمی بود؟ آیا نجوم قدیم برگرفته از کتب مقدس بود؟ چرا انقلاب علمی در تمدن اسلامی روی نداد؟ آیا دیدگاه درستی درباره علم قدیم داریم؟ نقد و بررسی…

  31. مواجهه با نظریۀ تکامل داروین در عصر قاجار

    · 30 min

    امیرمحمد گمینی مسلمانان و مسیحیان عرب و ایرانی چگونه با نظریۀ تکامل مواجه شدند؟ همایش علوم طبیعی درتمدن ایران و اسلام سوم خرداد 96 شیخ محمدرضا نجفی اصفهانی و نظریۀ تکامل داروین در عصر قاجار پژوهشکدۀ تاریخ علم متن کامل…

  32. تحولباوری پیش از داروین

    · 34 min

    امیرمحمد گمینی: تحولباوری پیش از داروین همایش روز داروین بهمن ماه 1398 تصویر: ژان باپتیست لامارک منبع: https://plato.stanford.edu/entries/evolution-before-darwin/ t.me/hisofsci

  33. بر شانۀ غولها: خلاصهای از تاریخ نجوم از بطلمیوس تا نیوتن

    · 30 min

    گفتگوی سیاوش صفاریانپور با امیرمحمد گمینی برنامۀ راهشیری تولید دیجیکالا نسخۀ تصویری: https://www.instagram.com/tv/B52zb2QHiEg/?igshid=q6t3wyrwivnn…

  34. آیا علوم طبیعی در تمدن اسلامی سرچشمه گرفته از اسلام بود؟

    · 23 min

    امیرمحمد گمینی همایش نقش دانشمندان مسلمان مدرسه دارالفنون یازدهم تیرماه ۱۳۹۸ متن کامل مقاله: http://utihs.ut.ac.ir/documents/48952072/0/naghd%20mozaffar%20Ighbal-pub.pdf

  35. رابطه ترویج علم و دانشگاه: درسهایی از تاریخ علم

    · 34 min

    رابطه ترویج علم و دانشگاه: درسهایی از تاریخ علم امیرمحمد گمینی جمعه ۲۴ آبان ۹۸ سایکام۹۸ کارخانه نوآوری آزادی utihs.ut.ac.ir t.me/hisofsci video:…

  36. طالع بینی، شبه علم و ترویج علم

    · 1 h 20 min

    سخنرانی روز جهانی علم در باشگاه دانشجویان دانشگاه تهران دکتر گمینی: شبه علم: طالع بینی و ارابهٔ خدایان متن کامل مقاله:…

  37. مصطفی یاوری: بررسی دلایل حرکت زمین در رسالۀ قانون ناصری از عبدالغفار نجمالدوله

    · 34 min

    دومین همایش تخصصی علم در دوره قاجار؛ عبدالغفار نجمالدوله دهم و یازدهم اردیبهشت ۹۸ خانه اندیشمندان علوم انسانی پژوهشکدۀ تاریخ علم متن کامل مقاله: https://jihs.ut.ac.ir/article_72852_3b689132a993618eea47df7264c02203.pdf…

  38. ابوذر فرضپور ماچیانی: «آموزش رياضيات در مدرسههای علوم دينی تهران در عصر قاجار

    · 40 min

    دومین همایش تخصصی علم در دوره قاجار؛ عبدالغفار نجمالدوله دهم و یازدهم اردیبهشت ۹۸ خانه اندیشمندان علوم انسانی #audio

  39. سیدامیر موسوی: نوآوریهای نجمالدوله در تقویمهایش

    · 21 min

    دومین همایش تخصصی علم در دوره قاجار؛ عبدالغفار نجمالدوله دهم و یازدهم اردیبهشت ۹۸ خانه اندیشمندان علوم انسانی پژوهشکدۀ تاریخ علم t.me/hisofsci

  40. سید امیر ساداتموسوی: نکاتی جدید از زندگی نجمالدوله

    · 39 min

    شکیات فکری و دینی نجم الدوله افتتاحیۀ دومین همایش تخصصی علم در دوره قاجار؛ عبدالغفار نجمالدوله دهم و یازدهم اردیبهشت ۹۸ خانه اندیشمندان علوم انسانی پژوهشکدۀ تاریخ علم t.me/hisofsci utihs.ut.ac.ir

  41. رضا آقایی: فرقۀ شیخیه و نجم الدوله: پاسخهای زینالعابدین خان به دلایل حرکت زمین در قانون ناصری

    · 35 min

    دومین همایش تخصصی علم در دوره قاجار؛ عبدالغفار نجمالدوله دهم و یازدهم اردیبهشت ۹۸ خانه اندیشمندان علوم انسانی متن کامل مقاله: https://jihs.ut.ac.ir/article_72843_8b5066c92614d79370c14ddeb6d9cb53.pdf t.me/hisofsci

  42. دکترامیرمحمد گمینی: علمای امامیه و نجوم جدید در عصر قاجار

    · 32 min

    دومین همایش تخصصی علم در دوره قاجار؛ عبدالغفار نجمالدوله دهم و یازدهم اردیبهشت ۹۸ پژوهشکدۀ تاریخ علم خانه اندیشمندان علوم انسانی متن کامل مقاله: https://jihs.ut.ac.ir/article_72849_a724ccf4b6efd16a401d78e3539bd398.pdf…

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them. Explicit shows are for adult profiles only, and children’s profiles hear only children’s shows. More about this list.