# Ochtendnieuws: Box 3-hervorming zonder dekking zet kabinet verder onder druk

An episode of [BNR Nieuws Vandaag](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1544449495), 2 Oct 2026, 24 min.

Audio: https://traffic.omny.fm/d/clips/8257a063-6be9-42fa-b892-acd4013b1255/52ce962c-348e-4072-959d-adc80089fc68/7528bcf8-7b14-4da4-a7b5-b4d7004d09b3/audio.mp3?utm_source=Podcast&in_playlist=23074c8b-94ff-4fce-99b7-adc80089fc8d

Het kabinet bespreekt vandaag in de ministerraad een novelle voor box 3, waarmee de vermogensaanwasbelasting wordt vervangen door een belasting op werkelijk rendement. Minister van Financiën Elka Heijnen stuurt het voorstel, inclusief grote onzekerheid over het heffingsvrije inkomen en een ongedekte budgettaire klap van 7,7 miljard euro, door naar de Raad van State, tot zorg van onder meer ChristenUnie-Kamerlid Pieter Grinwis. In Brazilië bereiden 160 miljoen kiezers zich voor op de eerste ronde van de presidentsverkiezingen, met een nek-aan-nekrace tussen de 80-jarige zittende president Lula da Silva en rechtse uitdager Flávio Bolsonaro junior. Volgens Brazilië-correspondent Wies Ubags speelt de onvrede over de hoge kosten van levensonderhoud en diepgewortelde corruptieverdenkingen aan beide kanten, terwijl bij winst van Bolsonaro junior de veroordeelde ex-president Jair Bolsonaro mogelijk wordt vrijgelaten. Google heeft met een SpaceX-raket een testsatelliet gelanceerd, om te onderzoeken of datacenters in de ruimte haalbaar zijn. Ruimtevaartexpert Rob van den Berg wijst op de voordelen van ruimtekoeling en zonne-energie, maar waarschuwt dat een toekomstige zwerm van duizenden datasatellieten de toch al drukke baan om de aarde verder zal vullen. De enige oplossing: snel internationale regels invoeren. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live. See omnystudio.com/listener for privacy information.

## Transcript

[0:02] Speaker 1: Goedemorgen,
[0:10] Speaker 2: het is vandaag vrijdag 2 oktober 2026, de laatste dag
[0:14] Speaker 2: van de week en de tweede dag van de maand.
[0:16] Speaker 2: En naast me zit Nina van der Duggen. Goedemorgen Bas.
[0:18] Speaker 2: Wat gaan we deze podcast allemaal brengen?
[0:20] Speaker 3: Even onder andere naar Brazilië, want daar zijn komende zondag presidentsverkiezingen.
[0:24] Speaker 3: 160 miljoen Brazilianen mogen stemmen. Dan is de vraag, wordt
[0:27] Speaker 3: het de tachtigjarige Lula... die natuurlijk nu al drie termijnen
[0:32] Speaker 3: aan de macht is? Of wordt het Bolsonaro junior Flavio?
[0:36] Speaker 3: Dus zijn vader zit in de bak. Maar Flavio is
[0:39] Speaker 3: een serieuze concurrent voor Lula. Gaan we zo meteen bespreken.
[0:43] Speaker 3: En we gaan het hebben over Google. Want dat lanceerde
[0:45] Speaker 3: gisteravond een satelliet met vier AI-chips. En dat wordt eigenlijk
[0:48] Speaker 3: een soort proefdraaien van... kunnen we enorme datacenters in de
[0:52] Speaker 3: lucht laten draaien? Fascinerend. Gaan we bespreken met Rob van
[0:55] Speaker 3: den Berg van de Zonneborg in Utrecht.
[0:56] Speaker 2: Maar eerst gaan we naar politiek Den Haag. Want ja,
[0:59] Speaker 2: dat begrijp je. Je krijgt inzicht aan dat die komt
[1:02] Speaker 2: op BNR Nederland en de rest van de wereld. Maar
[1:04] Speaker 2: zoals gezegd, het Binnenhof is de belangrijkste opener van vandaag.
[1:07] Speaker 2: Het kabinet neemt namelijk vandaag een besluit over de toekomst
[1:10] Speaker 2: van Box 3. Dat gebeurt nog zonder steun vanuit de
[1:13] Speaker 2: Tweede Kamer. En dat is best belangrijk. 7,7 miljard is
[1:20] Speaker 2: het gaatje groot. En minister Elko Heijnen van Financiën zei
[1:23] Speaker 2: dit over de keuze.
[1:24] Speaker 4: Het ligt in de ministerraad. Het gaat naar de Raad
[1:26] Speaker 4: van State. En dan komt het ook nog terug. Dan
[1:27] Speaker 4: wordt het weer gewogen in de ministerraad. En dan gaat
[1:29] Speaker 4: het ook naar de Kamer. En dan zal er ook
[1:31] Speaker 4: de dekkingpakket rond zijn, hoop ik. En dan kunt u
[1:33] Speaker 4: het ook gewoon integraal beoordelen. Dus daar zien wij geen
[1:36] Speaker 4: problemen
[1:37] Speaker 2: Zegt althans Elko Heijnen, ons minister van Financiën. Maar is
[1:40] Speaker 2: dat wel zo? Zijn er geen problemen? Politiek verslaggever Lennart Beekman. Goedemorgen. Goedemorgen, Bas. Ja,
[1:46] Speaker 2: box 3. wel naar de Raad van State sturen
[1:52] Speaker 5: Dat kan, Bas. Maar dat roept ook een hoop vragen op.
[1:55] Speaker 5: Onder andere bij ChristenUnie-Kamerlid Pieter Ginwis
[1:59] Speaker 6: Morgen novellen in de ministerraad. Dat is goed, dat moet ook.
[2:02] Speaker 6: Want er moet voorspoedigd iets in de Raad van State.
[2:04] Speaker 6: De dekking wordt geregeld in de noten van wijziging op belastingplan.
[2:08] Speaker 6: En die kan natuurlijk later. Mijn vraag is wel, morgen
[2:11] Speaker 6: gaat er een novelle naar de Raad van State... Staat
[2:14] Speaker 6: er dan nog die duizend euro heffingsvrij inkomen in? Of
[2:16] Speaker 6: wordt er nu ook dan meerdere bedragen ingevuld? Van ja,
[2:20] Speaker 6: de precieze invulling volgt. Maar de Raad van State zou
[2:22] Speaker 6: je kunnen reflecteren op zowel duizend, veertienhonderd, achttienhonderd als tweeëntwintigduizend.
[2:29] Speaker 5: Ja, want wat gaat er nou precies gebeuren, Bas? Ja,
[2:33] Speaker 5: er ligt nu een wet voor. Daar zit nog aanwasbelasting in.
[2:38] Speaker 5: Dat wordt er dan uitgesloopt met een novelle voor 28.
[2:41] Speaker 5: En dat is dus een aanpassing op het huidige wetsvoorstel.
[2:46] Speaker 5: Dat is de wet werkelijk rendement. Maar wat Pieter Ginwees
[2:49] Speaker 5: wil weten... want dinsdag kregen we het aangepaste voorstel van
[2:53] Speaker 5: het kabinet... ook rondom box 3... En daarin staat dus
[2:58] Speaker 5: dat die kleine spaarder... het heffingsvrije inkomen in box 3...
[3:02] Speaker 5: dat die van 1800 naar 1000 gaat. Dat moet dan
[3:05] Speaker 5: een half miljard opleveren. En Pieter Grinwis is opgekomen voor
[3:10] Speaker 5: die kleine spaarder... Overigens weer met succes, moet daarbij gezegd worden.
[3:15] Speaker 5: En dat gaat van tafel. En dus wilde die van
[3:18] Speaker 5: minister Heijnen weten, wat gaat u doen? Ja, en hoe
[3:23] Speaker 5: gaat de minister
[3:24] Speaker 2: het dan doen? Gewoon de
[3:25] Speaker 4: boel opsturen, Bas, zonder dekking. Nee, maar inderdaad, maar zonder dekking.
[3:29] Speaker 4: Er zijn vaker adviesvoorstellen bij de Raad Staten gelegd. waarin
[3:36] Speaker 4: verschillende modaliteiten zijn in de oplossingsrichting. En dat kan de
[3:40] Speaker 4: Raad Staten ook wegen. Dat maakt op zichzelf voor het
[3:42] Speaker 4: advies over de gekozen route niet zoveel uit... waar precies
[3:46] Speaker 4: grenzen zitten. Want het oordeel zit meer over het juridische traject...
[3:48] Speaker 4: dan over het budgetaire traject.
[3:50] Speaker 2: Ja, maar ik hoorde net geen wist zeggen... ja, dat
[3:52] Speaker 2: kan alles worden. Van 1400, 1600, 1800 tot
[3:56] Speaker 5: 22.000. Ja, en dan heb ik ook even de Raad
[3:57] Speaker 5: van State gebeld. Om advies, zullen we maar zeggen. Ja,
[4:01] Speaker 5: en de Raad van State zegt terecht. Want mijn vraag was,
[4:04] Speaker 5: kan het eigenlijk wel... zo'n voorstel zonder dekking sturen? En
[4:07] Speaker 5: wat gebeurt er dan eigenlijk? En is dat wel eens voorgekomen?
[4:11] Speaker 5: Op de laatste vraag is dat wel eens voorgekomen. Daar
[4:12] Speaker 5: kon de woordvoerder mij geen antwoord op geven. Toen zei ze,
[4:16] Speaker 5: geef me even de tijd. Dat heeft ze hierbij om
[4:19] Speaker 5: dat uit te zoeken. En op het advies kan ik
[4:23] Speaker 5: natuurlijk niet vooruitlopen. Want mijn vraag was... Als je dat doet,
[4:26] Speaker 5: wat gebeurt er dan eigenlijk? Maar goed, de Raad van
[4:28] Speaker 5: State adviseert niet de politiek verslaggever... van BNR Nieuwsradio, maar
[4:32] Speaker 5: het kabinet. Ja, helaas. Ze konden daar nu geen antwoord
[4:36] Speaker 5: op geven. Maar ik heb het persoonlijk niet meegemaakt... dat
[4:39] Speaker 5: er zo'n ongedekt voorstel richting de Raad van State ging.
[4:42] Speaker 5: moet het gezegd zijn, dit is een novelle, dus een
[4:44] Speaker 5: aanpassing op een wetsvoorstel. Dat is al iets, dat gebeurt
[4:48] Speaker 5: al heel weinig. Dus dat maakt de situatie eigenlijk nog
[4:51] Speaker 5: bijzonderder dan dat het al is. Dus we gaan wel zien,
[4:56] Speaker 5: als dat terugkomt van de Raad van State, hoe ze
[4:58] Speaker 5: dat dan willen gaan regelen.
[4:59] Speaker 2: Ja, nou weten we sinds eergisteren, dat hebben we door
[5:03] Speaker 2: meneer Stultjens van Pro aangetoond, dat er een gaatje is
[5:06] Speaker 2: van 7,7 miljard in de dekking van de begroting van
[5:09] Speaker 2: het kabinet als je dit zou doen. vermogensaanwasbelasting naar vermogenswinstbelasting.
[5:20] Speaker 2: dat deel van box 3... waarbij we even de kleine spaarders...
[5:24] Speaker 2: van Grinwis buiten de beschouwing laten.
[5:25] Speaker 5: Nee, want er is nog een... het gat zonder dat...
[5:30] Speaker 5: kleine spaarders buiten de beschouwing worden gelaten... is al 7,7 miljard.
[5:34] Speaker 5: Waarvan Heijnen zegt... ja, dat klopt in de tabel. Op
[5:38] Speaker 5: het eind van de tabel is dat 7,7 miljard. Maar
[5:41] Speaker 5: als je hem doortrekt... naar 2060... dan is die budgetneutraal.
[5:47] Speaker 5: Waarvan de Kamer ook zegt... Dat is wel erg ver weg.
[5:51] Speaker 5: Daar hebben we een grapje over gemaakt door de SP.
[5:56] Speaker 5: Want Jimmy Dijk, de fractievoorzitter, is gisteren vader geworden. En
[6:00] Speaker 5: toen zeiden ze, de kleine Jimmy is dan 34 als
[6:05] Speaker 5: dat budget neutraal wordt. Dat is wel erg ver weg.
[6:08] Speaker 5: Want het ging namelijk over, we moeten niet de rekening
[6:11] Speaker 5: bij de volgende generaties neerleggen. Maar er is ook nog
[6:13] Speaker 5: een dekkingsprobleem in box 2. Het verlaagde tariefbas gaat naar
[6:19] Speaker 5: 29,2 procent... zodat ondernemers verleid worden om hun winst uit
[6:23] Speaker 5: te keren. Maar dat levert dan in de toekomst weer
[6:25] Speaker 5: een gat op. Ook daar moet nog dekking voor gevonden worden. Kortom,
[6:30] Speaker 5: box 3 gaat nu door de ministerraad... om ervoor te
[6:32] Speaker 5: zorgen dat we in 2028... naar het belasten van daadwerkelijk
[6:37] Speaker 5: gemaakt rendement toe gaan. Dat moet dan een hele wet
[6:40] Speaker 5: zijn in 2030. Maar daar is dan ook alles mee gezegd.
[6:43] Speaker 5: Wat ze willen naar werkelijk rendement... Dat wordt zometeen in
[6:48] Speaker 5: de ministerraad besproken. Maar de dekking is nog ver weg.
[6:54] Speaker 2: Precies. Nog een ander probleem betrekt de dekking. Want ja,
[6:57] Speaker 2: het is niet een holistische aanpak van de hele begroting.
[6:59] Speaker 2: Maar we hebben op deeltjes natuurlijk met allerlei oppositiepartijen deeltjes gesloten.
[7:03] Speaker 2: De feestvierende meneer Klaver en Spekman van de FNV die
[7:07] Speaker 2: daar mee viert. Oké, maar dit tezijde. de bezuidingen op
[7:12] Speaker 2: de WW en de WIA weggetennist. Allemaal hartstikke leuk. Maar
[7:15] Speaker 2: die bezuidingen waren een groot deel van die begroting. Daar
[7:19] Speaker 2: kwam die dekking voor een deel vandaan. Hoe gaan ze
[7:22] Speaker 2: dat nu dekken, dat
[7:24] Speaker 5: gat?
[7:24] Speaker 2: Wat is dat?
[7:26] Speaker 5: Dat is zeker fluïde. En er is ook weer iets
[7:28] Speaker 5: bijzonders gebeurd. Het is nu aan de polder om hervormingen
[7:33] Speaker 5: voor te gaan stellen. En de hoop is dat die
[7:36] Speaker 5: hervormingen ook iets opleveren. Dus dat het goedkoper wordt, de
[7:39] Speaker 5: WIA en de WWI. Nou zei Heine gisteren in het debat,
[7:43] Speaker 5: de poer heeft ons verteld... dat als zij dat gaan doen,
[7:46] Speaker 5: dat meer op gaat leveren... dan wat de 6,8 miljard
[7:50] Speaker 5: zoals wij dat begroot hadden... in de tabel zoals die
[7:54] Speaker 5: in eerste instantie in de begroting stond. Maar nou zat
[7:57] Speaker 5: minister Velbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid... bij Eva gisteravond,
[8:02] Speaker 5: en die moest daar weer enigszins op terugkomen. Want hij zei,
[8:05] Speaker 5: ik wil helemaal niet praten over geld. Want het idee
[8:07] Speaker 5: was nou juist om het geld even van tafel te halen...
[8:10] Speaker 5: zodat er alleen over hervormingen gesproken konden worden. Dus het
[8:14] Speaker 5: kabinet spreekt daar weer niet met één mond. Maar het
[8:18] Speaker 5: idee is dus, Bas, dat het nu de polder gaat zitten...
[8:22] Speaker 5: en al voor het voorjaar volgend jaar... met een hervormingspakket komt...
[8:28] Speaker 5: waarbij ze dus minimaal... als we maar heen mogen geloven...
[8:32] Speaker 5: 6,8 miljard gaan ophalen. Succes, zou
[8:35] Speaker 2: ik
[8:35] Speaker 5: zeggen. Het
[8:36] Speaker 2: klinkt een beetje als het kabinet schoof... maar dan kabinet schuif,
[8:39] Speaker 2: vooruit
[8:40] Speaker 5: Ja, het is een beetje... het kabinet lukt net niet.
[8:44] Speaker 5: Mijn naam
[8:46] Speaker 2: is Hennie, ik wil wel Marik Hennie. Dankjewel, politiek verslaggever
[8:49] Speaker 2: Leendert Beekman. En die Chinese wetenschapper won een prestigieuze prijs.
[8:54] Speaker 2: Maar hij wordt nu beschuldigd van manipulatie. Wat hij zou
[8:57] Speaker 2: hebben misdaan op microscopisch niveau... hoor je over een minuut
[9:01] Speaker 2: of twaalf
[9:02] Speaker 3: Ochtendnieuws. Dan kunnen 160 miljoen Brazilianen komend weekend naar de stembus.
[9:08] Speaker 3: Want dan zijn de eerste ronden van de presidentsverkiezingen. Wordt
[9:11] Speaker 3: best wel spannend, want in de peilingen is het een nek-aan-nek-race...
[9:14] Speaker 3: tussen de huidige linkse Lula da Silva... en de rechtse
[9:18] Speaker 3: Flavio Bolsonaro junior. Inderdaad, het is de zoon van de
[9:22] Speaker 3: veroordeelde oud-president Jair Bolsonaro. We gaan erover praten met Brazilië-correspondent
[9:26] Speaker 3: Wies Ubachs. Wies, goedemorgen. Goedemorgen. Ja, het is een spannend
[9:31] Speaker 3: weekend natuurlijk. En meteen dan maar even naar de actualiteit.
[9:34] Speaker 3: Ik lees dat er een mogelijke aanslag is gepleegd in
[9:37] Speaker 3: de buurt van het Hoge Rechtshof. Vannacht, gisteravond. Ja, dat
[9:41] Speaker 7: klopt ja. Maar voor zover ik weet zijn ze nog
[9:43] Speaker 7: in onderzoek. Er is een man met een rugzak gesignaleerd.
[9:48] Speaker 7: En ze moeten nog onderzoeken wat daar nou precies in zat.
[9:52] Speaker 7: Dat is het laatste wat ik heb begrepen. Dus we
[9:54] Speaker 7: weten totaal niet. of dit iets te maken heeft met
[9:56] Speaker 7: de presidentsverkiezingen van komende
[9:58] Speaker 3: zondag. Nee, dat is nog niet bekend. Oké, dan houden
[10:08] Speaker 3: we dat een beetje in de gaten de komende ochtend.
[10:10] Speaker 3: We gaan even naar de verkiezingen komende zondag. Het is
[10:12] Speaker 3: dus een strijd tussen Lula da Silva. Die zit al
[10:15] Speaker 3: aan het einde van zijn derde termijn. De man is 80.
[10:18] Speaker 3: En dan hebben we daar tegenover de zoon van Jair Bolsonaro. Nou,
[10:22] Speaker 3: Jair Bolsonaro, voor de mensen die het niet meer helemaal
[10:25] Speaker 3: scherp hebben... die zit inmiddels een celstraf uit van 27 jaar...
[10:28] Speaker 3: wegens een coupoging, een soort... Capitolbestorming à la Amerika die
[10:33] Speaker 3: we hebben gezien in Brazilië in 2023. Flavio Bolsonaro, de
[10:37] Speaker 3: zoon van, die neemt het nu op. Hoe staan de
[10:40] Speaker 3: peilingen ervoor tussen deze Lula en deze junior Bolsonaro?
[10:44] Speaker 7: Het is echt een nek-aan-nek-race. De ene dag gaat Flavio
[10:49] Speaker 7: voorop en de andere dag Lula. En het verschil is
[10:53] Speaker 7: steeds maar een paar procent. Ik zou bijna zeggen, het
[10:58] Speaker 7: heeft geen zin om die peilingen nog te doen... Want
[11:04] Speaker 7: het is niet te voorspellen. En er is ook best
[11:06] Speaker 7: een grote groep mensen, zeg maar 20%, die het gewoon
[11:10] Speaker 7: niet weet. Die eigenlijk helemaal geen zin hebben. Niet in
[11:13] Speaker 7: Flavio en niet in Lula. Maar er is gewoon geen
[11:16] Speaker 7: goed alternatief. Er is geen derde kandidaat die voldoende stemmen
[11:21] Speaker 7: trekt om werkelijk kans te maken. Ja, oké. Dus dan
[11:24] Speaker 7: is het kiezen
[11:25] Speaker 3: tussen deze twee. Wat ik al zei, een man van 80,
[11:28] Speaker 3: die nu natuurlijk al een paar jaren op de box zit.
[11:31] Speaker 3: Hoe heeft hij het gedaan? Hoe ligt
[11:33] Speaker 7: hij bij het volk? Hij ligt niet heel goed bij
[11:37] Speaker 7: het volk en dat komt vooral omdat hij aan hem
[11:41] Speaker 7: nog steeds de smet kleeft dat hij corrupt is. Dat
[11:44] Speaker 7: is van voormalige regeringsperiodes. Maar dat is vooral bij de
[11:51] Speaker 7: mensen die sowieso tegen hem zijn. Maar bij de mensen
[11:54] Speaker 7: die het eigenlijk niet zo goed weten is het vooral van...
[11:58] Speaker 7: De kosten voor levensonderhoud zijn behoorlijk gestegen en de regering
[12:04] Speaker 7: krijgt de schuld. Mensen zijn niet overtuigd van de goede
[12:12] Speaker 7: werken van Lula. In zijn eerdere regeringsperiodes had hij meer geluk,
[12:17] Speaker 7: want toen ging het economisch heel goed. En kon hij
[12:21] Speaker 7: gewoon met programma's strooien... en kon hij mensen uit de
[12:28] Speaker 7: armoede helpen? Dat soort successen heeft hij nu niet... omdat
[12:32] Speaker 7: de economie gewoon veel minder goed draait. En Flavio
[12:37] Speaker 3: Bolsonaro, die wordt ook beschuldigd van corruptie. Ik vraag me
[12:44] Speaker 3: dan bijna af, we hebben een zware koepel gezien... hoe
[12:46] Speaker 3: kan hij zo populair zijn?
[12:49] Speaker 7: Omdat de afkeer van links bij veel mensen groter is
[12:52] Speaker 7: dan het wantrouwen tegen wat Flavio dan zou hebben misdaan.
[12:59] Speaker 7: Veel mensen aan de rechterkant willen gewoon niet zien dat...
[13:06] Speaker 7: rechts ook corrupt is. En ja, zij geloven dat Flavio
[13:11] Speaker 7: het land kan redden. Het land vooral kan redden van links.
[13:15] Speaker 7: Of zijn vader
[13:16] Speaker 3: kan redden,
[13:16] Speaker 7: want daar was ook nog een andere zoon
[13:18] Speaker 3: mee bezig.
[13:19] Speaker 7: Want dat is ook de bedoeling. Als Flavio wint, dan
[13:25] Speaker 7: zal hij Jair Bolsonaro vrij laten. Ja, precies. Nou, die
[13:29] Speaker 7: zit dus net vast voor 27 jaar. Hoeveel impact heeft
[13:32] Speaker 7: de presidentsverkiezing op Nederland, op Europa? Ik vermoed niet zo
[13:37] Speaker 7: heel veel. Ik denk dat het bijvoorbeeld voor de EU-Mercosur-deal
[13:43] Speaker 7: niet zoveel uitmaakt. Flavio Bolsonaro is vooral gericht op de
[13:47] Speaker 7: Verenigde Staten. Hij zal vooral proberen om het Trump naar
[13:50] Speaker 7: zijn zin te maken. En Trump wil een coalitie smeden
[13:54] Speaker 7: met Latijns-Amerikaanse landen. Tegen de drugshandel met name. En Luda
[14:01] Speaker 7: is iemand die... die wil zich vooral heel erg onafhankelijk opstellen.
[14:07] Speaker 7: Internationaal gesproken. En zijn eigen koers varen. En als jij
[14:10] Speaker 7: je geld op iemand moet zetten? Zou je weten wie
[14:13] Speaker 7: het gaat horen komen zondag? Komende zondag heb je kans
[14:18] Speaker 7: dat Lula wint. Maar ik denk niet dat hij de 50% haalt.
[14:22] Speaker 7: En dan is er een tweede ronde nodig, 25 oktober.
[14:26] Speaker 7: En dan denk ik dat Flavio wint... omdat de mensen
[14:29] Speaker 7: die toch nog op kleinere kandidaten hebben gestemd... naar Flavio
[14:34] Speaker 7: zullen gaan. Dank je wel, Brazilië-correspondent
[14:37] Speaker 3: Wies
[14:37] Speaker 7: Ubachs.
[14:38] Speaker 2: Tijd om de nieuwe beursdag door te nemen, de laatste
[14:41] Speaker 2: van deze week. En het wordt een belangrijke voor de
[14:42] Speaker 2: centrale banken van Europa en Amerika. Jorik Simonides, van Merenbeurs.
[14:46] Speaker 1: De nieuwe maand is begonnen en dat betekent een hoop
[14:48] Speaker 1: macro-economische cijfers. Te beginnen in eigen land, waar het CBS
[14:52] Speaker 1: je een snelle inschatting geeft over het inflatiecijfer. In Nederland
[14:56] Speaker 1: loopt de inflatie weer een beetje op en daardoor lag
[14:58] Speaker 1: hij in augustus weer nipt hoger dan het Europese gemiddelde.
[15:01] Speaker 1: Je kunt de vergelijking zelf gaan maken, want ook het
[15:03] Speaker 1: Europese Statistiekbureau komt met het cijfer van die hele eurozone.
[15:07] Speaker 1: En in Amerika komen er ook belangrijke cijfers. Niet over
[15:10] Speaker 1: de inflatie, wel over de banenmarkt. Het voorproefje daarvan kwam
[15:14] Speaker 1: woensdag al... met de cijfers van loonstrookjesverwerker ADP. Die vielen mee.
[15:18] Speaker 1: En als de officiële cijfers hetzelfde beeld laten zien... is
[15:21] Speaker 1: dat ook een meevaller voor Donald Trump, zo vlak voor
[15:24] Speaker 1: de midterms. En het zou ook een meevaller kunnen zijn
[15:26] Speaker 1: voor de FED. Want hoewel een renteverhoging nog steeds vrij
[15:29] Speaker 1: onvermijdelijk lijkt... haalt een meevaller op de arbeidsmarkt wel enig
[15:33] Speaker 1: druk van de ketel.
[15:55] Speaker 2: In de ochtend dus. En dan...
[16:02] Speaker 4: Nou,
[16:04] Speaker 2: wat denk je? Waar gaat dit heen? Inderdaad, omhoog komt-ie. Ja,
[16:09] Speaker 2: ik mis je. En dan zeggen we altijd...
[16:13] Speaker 6: We
[16:14] Speaker 2: have liftoff. Inderdaad, we have a liftoff. En waar gaat
[16:18] Speaker 2: het dan over? Is het dan dat SpaceX... Nee, Google
[16:21] Speaker 2: heeft gisteravond een testsatelliet gelanceerd... met aan boord vier AI-chips.
[16:26] Speaker 2: En dat ding moet gaan testen... of die chips daar
[16:29] Speaker 2: onder extreme omstandigheden kunnen functioneren. Want dan zou je mogelijk
[16:33] Speaker 2: wel een datacenter in de sky kunnen bouwen. Wie had
[16:37] Speaker 2: dat idee ook alweer? Elon Musk. We gaan naar Rob
[16:40] Speaker 2: van den Berg, ruimtevaartdeskundige van Sterrenwacht Zonneborg in Utrecht. Rob, goedemorgen.
[16:44] Speaker 2: Goedemorgen Bas en Nina. Ja, dan denk je nou, dat
[16:47] Speaker 2: was een idee toch van Musk. Waarom
[16:48] Speaker 8: doet Google dit dan? Wat willen die daarmee? Ja, Google
[16:53] Speaker 8: heeft natuurlijk heel veel ervaring inmiddels al... met het bouwen
[16:56] Speaker 8: van AI-modellen op z'n eigen computers. En is druk bezig
[17:00] Speaker 8: met het uitbreiden van z'n datacenters hier op aarde. Elon
[17:04] Speaker 8: Musk had het idee van... als we dat samen kunnen
[17:06] Speaker 8: doen in de ruimte... dan hebben we letterlijk de ruimte
[17:11] Speaker 2: Nou nog, maar is dit de toekomst inderdaad...
[17:17] Speaker 3: Ja
[17:17] Speaker 2: we hebben hier natuurlijk best een probleem. Die enorme datacenters
[17:20] Speaker 2: zijn groot. Ze slokken waanzinnig hoeveelheden energie op. Ze moeten
[17:24] Speaker 2: gekoeld worden. Dat heb je in de ruimte niet.
[17:28] Speaker 8: Al die problemen zou je volgens deze bedrijven makkelijker in
[17:31] Speaker 8: de ruimte kunnen oplossen. Je hebt de ruimte inderdaad. Je
[17:35] Speaker 8: hebt op dat moment ook nog geen protesten... tegen dat
[17:40] Speaker 8: er weer zo'n grote schoenendoos in je achtertuin gebouwd wordt.
[17:44] Speaker 8: Dat die enorme hoeveelheden water zijn nodig om te koelen.
[17:46] Speaker 8: In de ruimte kan je dat heel goed koelen met
[17:50] Speaker 8: de kou uit de ruimte zelf... En die datacenters vreten
[17:54] Speaker 8: stroom natuurlijk. Dat heb je ook genoeg in de ruimte...
[17:56] Speaker 8: op het moment dat je maar genoeg zonnepanelen hebt. En
[17:59] Speaker 8: dus is dat de toekomst? Ja, dit gaat echt wel
[18:03] Speaker 8: de toekomst worden. Die markt die neemt alleen maar toe.
[18:07] Speaker 8: Ik zag dat Google verwacht dit jaar alleen al dat
[18:09] Speaker 8: die markt zo'n 190 miljard dollar groot is. En die
[18:13] Speaker 8: gaat alleen maar toenemen. En dan kan je je toevlucht
[18:17] Speaker 8: zoeken tot de ruimte. Omdat lanceringen ook steeds minder geld
[18:20] Speaker 8: kosten
[18:21] Speaker 3: Wel grappig dat die met een SpaceX raket zijn dus
[18:23] Speaker 3: de Google chips gelanceerd Rob. Dus het is wel toch
[18:26] Speaker 3: een collab, een collaboration, samenwerking tussen die twee partijen.
[18:31] Speaker 8: Ja, dat is het absoluut. SpaceX, Elon Musk heeft de
[18:35] Speaker 8: grootste capaciteit op dit moment... om satellieten te lanceren. Dat
[18:39] Speaker 8: doen ze op dit moment al bijna dagelijks. Elon Musk
[18:42] Speaker 8: wil dit heel graag. Hij kan ook het goedkoopst lanceringen aanbieden.
[18:46] Speaker 8: Dus dit is eigenlijk een hele logische samenwerking. Krijgen wij
[18:49] Speaker 8: dan straks een data center... of zo'n
[18:51] Speaker 2: grote witte schoenendoos die om de aard heen draait? Hoe
[18:54] Speaker 2: ga je dat doen? Want die zonnepanelen moet je dus kwijt...
[18:58] Speaker 3: Koelwater, waar haal
[19:00] Speaker 2: je dat vandaan? Ja, nee, dat is koud in de ruimte.
[19:02] Speaker 3: Maar
[19:03] Speaker 2: wordt het één grote blokkendoos? Of net als wat hij
[19:06] Speaker 2: nu doet met zijn hele netwerk van die SpaceLink-dingen... overal
[19:12] Speaker 2: pakjes melk aan elkaar plakken?
[19:15] Speaker 8: Ja, dit worden dus allemaal kleine blokkendoosjes... die je dus
[19:18] Speaker 8: niet met elkaar hoeft te verbinden. Maar dat gaat echt
[19:21] Speaker 8: om duizenden, honderdduizenden... in de toekomst misschien nog wel meer satellieten...
[19:25] Speaker 8: die op korte afstand van elkaar vliegen... allemaal met elkaar
[19:28] Speaker 8: moeten communiceren... alsof het één groot datacenter is. Dus dat
[19:32] Speaker 8: wordt een complex van heel veel satellieten... relatief dicht bij elkaar...
[19:37] Speaker 8: wat we op dit moment nog niet eerder gezien hebben. Nee,
[19:39] Speaker 8: en dat betekent dus nog meer... Troep rommel in de ruimte,
[19:43] Speaker 8: in de balende aarde...
[19:44] Speaker 2: waar het
[19:44] Speaker 8: al hartstikke vol
[19:45] Speaker 2: is
[19:46] Speaker 8: Ja, dat klopt. Als je nu omhoog kijkt op een
[19:49] Speaker 8: heldere nacht... dan zie je al veel satellieten tegelijkertijd langs trekken. Nou,
[19:53] Speaker 8: dat wordt een veelfout inderdaad. Ik heb nu af en
[19:56] Speaker 8: toe al het idee als ik omhoog kijk... dat ik
[19:58] Speaker 8: meer satellieten dan sterren zie. En dat is inderdaad maar
[20:01] Speaker 8: het begin.
[20:01] Speaker 3: Nee, maar daar is toch heel veel kritiek op. En
[20:03] Speaker 3: er zijn natuurlijk eigenlijk nog amper regels. Dus is het
[20:07] Speaker 3: daar niet hoog tijd voor om dat nu te reguleren?
[20:09] Speaker 3: Of zeg je, nou ja, dit kan ons zoveel brengen...
[20:11] Speaker 3: dit moet je eigenlijk juist wel deze innovatie toejuichen, Rob?
[20:15] Speaker 8: Nee, hier moeten regels voor komen. En snel ook. Technologie
[20:19] Speaker 8: loopt altijd voor op wetgeving. En als het er eenmaal
[20:22] Speaker 8: is en die wetgeving komt... dan hangen die satellieten er al.
[20:25] Speaker 8: Dan kunnen we eigenlijk niet meer terug. Dus dat moeten
[20:27] Speaker 8: we snel doen, die regulering. Dank je wel, Rob van
[20:30] Speaker 8: den Berg.
[20:30] Speaker 2: Ruimtevaartdiskundig bij Sterrenwacht Zonneborg in Utrecht. Gaan we de kant in. Nina.
[20:35] Speaker 3: Ja, in de Financiële Telegraaf lezen we dat Nederland dichter
[20:37] Speaker 3: bij het vuldoel is qua gasvoorraad. Op de Rotterdamse Maasvlakte
[20:41] Speaker 3: is namelijk een vierde tank voor LNG geopend. En daarmee
[20:45] Speaker 3: is de kans groter dat Nederland de gasvoorraad voor de
[20:47] Speaker 3: winter toch op tijd wel vol krijgt. Hij kan namelijk
[20:50] Speaker 3: 180.000 kuub vloeibaar aardgas opslaan. Lekker.
[20:53] Speaker 2: Dit was de warmste West-Europese zomer ooit. Komt NRC in
[20:57] Speaker 2: grote rivieren in Europa, stroomde deze zomer. Weet we, veel
[20:59] Speaker 2: minder water dan normaal... door de langdurige en hevige droogte
[21:02] Speaker 2: op het continent. Dan moet je denken aan de Rijn,
[21:03] Speaker 2: de Donau de Loire en de Seine... hadden allemaal te
[21:06] Speaker 2: maken met recordlage waterstanden. Zo meldt het Klimaatbureau van Europa Copernicus.
[21:12] Speaker 3: En dan in trouw, minister Van Weel is in de
[21:15] Speaker 3: clinch met Brussel op dit moment. En dat allemaal vanwege
[21:17] Speaker 3: Bollejos in Sierra Leone. Gisteren stelde Van Weel dat de
[21:21] Speaker 3: Europese Commissie stopt... met het betalen van Sierra Leone, begrotingsteun, ontwikkelingshulp...
[21:26] Speaker 3: omdat zij weigeren Bollejos uit te leveren. Maar daar klopt
[21:29] Speaker 3: helemaal niks van. Dat zeggen nu bronnen binnen de Europese Commissie.
[21:33] Speaker 3: Het is alleen maar stopgezet wegens technische redenen. Het heeft
[21:36] Speaker 3: niks te maken met Bollejos.
[21:37] Speaker 2: En dan nog even over ongelijkheid in de markt tussen
[21:42] Speaker 2: mannen en vrouwen. Dat is een dingetje. Er komen gelukkig
[21:45] Speaker 2: steeds meer mannen in het basisonderwijs, komt het AD vanmorgen.
[21:49] Speaker 2: Uit service van DUO blijkt dat ruim 850 mannen vorig
[21:53] Speaker 2: jaar hun lesbevoegdheid kregen. En daarmee stijgt het aantal mannen langzaam.
[21:57] Speaker 2: Waar tien jaar geleden nog één op de zeven leraar
[22:00] Speaker 2: in het basisonderwijs een man was, is dat nu naar
[22:02] Speaker 2: één op vijf. Maar er is nu zo'n heel groot gafvon.
[22:06] Speaker 2: wat wij moeten doorbreken. opisch fenomeen in beeld weet te brengen.
[22:23] Speaker 2: Dit jaar viel die eer te beurt aan meneer Ning Zul,
[22:26] Speaker 2: die inmiddels een nieuwe baan heeft aan de National University
[22:28] Speaker 2: of Singapore, een baan die hij waarschijnlijk heeft te danken
[22:30] Speaker 2: aan die vindende video. Nou, wat zien we daar dan op, Nina?
[22:34] Speaker 2: De abnormale bewegingen van trilhaartjes in de luchtwegen van een
[22:38] Speaker 2: kind met een zeldzame geest. genetische aandoening. Echt heel klein microscopiewerk.
[22:42] Speaker 2: Jij en ik zien alleen vrolijk wapperend knalgroen gas op
[22:44] Speaker 2: een paars-rode ondergrond, maar goed. Ninkzo vond dus wel even
[22:48] Speaker 2: de zestiende editie van de Nikon Small World in Motion wedstrijd.
[22:53] Speaker 2: Vorige week sloeg echter de vlam in de wetenschappelijke pan
[22:55] Speaker 2: toen Nikon de video op LinkedIn plaatste en een Amerikaanse
[22:58] Speaker 2: universitaire docent meteen met kritiek kwam dat sommige structuren in
[23:02] Speaker 2: de video zich niet gedragen zoals verwacht. En of Nikon
[23:06] Speaker 2: zich maar eens even wilde verklaren. En een En promovenders
[23:09] Speaker 2: in Utah voegden daar feintjes naartoe. Het is ook niet
[23:11] Speaker 2: zo gek, want die video heeft een ingebed watermerk... wat
[23:14] Speaker 2: erop duidt dat die gemanipuleerd is met hulp van AI.
[23:16] Speaker 3: Oh nee
[23:18] Speaker 2: Ai, ai, ai. Meneer Zoo werkt nu mee aan onderzoek
[23:21] Speaker 2: van Nikon... maar verklaarde al dat AI niet gebruikt is...
[23:24] Speaker 2: om die trilhaartjes of een beweging te genereren. Nee, alleen
[23:28] Speaker 2: om het beeld leuk in te kleuren. Misschien een microscopisch detail.
[23:32] Speaker 2: Dat had hij wel even moeten melden bij de inzetting,
[23:33] Speaker 2: denk ik. Doei.

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.
