# Ochtendnieuws: Oppositie dwingt kabinet tot keuze tussen links en rechts bij APB

An episode of [BNR Nieuws Vandaag](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1544449495), 16 Sep 2026, 25 min.

Audio: https://traffic.omny.fm/d/clips/8257a063-6be9-42fa-b892-acd4013b1255/52ce962c-348e-4072-959d-adc80089fc68/4a4a3fb8-5cfe-43f5-baa7-b4c7004c2984/audio.mp3?utm_source=Podcast&in_playlist=23074c8b-94ff-4fce-99b7-adc80089fc8d

In Den Haag beginnen vandaag de Algemene Politieke Beschouwingen, waarin het minderheidskabinet steun moet vinden voor de Miljoenennota. GroenLinks-PvdA en JA21 dwingen het kabinet om duidelijk voor links of rechts te kiezen, terwijl kleinere partijen als ChristenUnie, BBB en SGP in zowel Tweede als Eerste Kamer cruciaal kunnen worden voor wisselende meerderheden. Het debat start om 10.00 uur, met Jesse Klaver als eerste spreker namens de grootste oppositiepartij. De woningbouw loopt verder vertraging op door bezwaarschriften en zienswijzen die met AI zijn gegenereerd en daardoor langer en juridisch onzuiver zijn. Dat blijkt uit onderzoek van BNR en Cobouw. Gemeenten, advocaten en ontwikkelaars zien bezwaren met foutieve jurisprudentie, verwijzingen naar niet-geldende wetten en standaardteksten die slecht aansluiten op de lokale context, terwijl het ministerie van Binnenlandse Zaken het fenomeen vooralsnog alleen ‘in de gaten houdt’. De extra tijd en kosten die deze procedures met zich meebrengen, gelden als nieuwe rem op een toch al stroperige woningbouw. Ursula von der Leyen presenteert in Straatsburg haar jaarlijkse State of the European Union, waarin ze plannen voor het komende jaar en de Europese prioriteiten schetst. Verwacht worden onder meer een leeftijdsgrens van 15 jaar voor zelfstandig gebruik van sociale media en een migratienoodwet naar aanleiding van de druk op de Spaanse enclave Ceuta. Daarnaast zal Von der Leyen ingaan op economie en energie, klimaatbeleid, AI en Europese defensie en veiligheid. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live. See omnystudio.com/listener for privacy information.

## Transcript

[0:04] Speaker 1: Goedemorgen
[0:11] Speaker 2: het is woensdag 16 september. We zijn halverwege de week
[0:15] Speaker 2: en goed dat je luistert... naar een nieuwe aflevering van
[0:17] Speaker 2: de podcast Ochtendnieuws. In een minuutje of twintig praten we
[0:19] Speaker 2: weer bij... Met het belangrijkste nieuws, alles wat je moet
[0:22] Speaker 2: weten om je werkdag goed te beginnen. En ook hoe
[0:24] Speaker 2: je moet kijken naar alle politieke ontwikkelingen vandaag. Maxime van Meel, goedemorgen. Goedemorgen.
[0:28] Speaker 2: Wat gaan we doen de komende 20 minuten
[0:30] Speaker 3: We gaan het straks hebben over AI-gegenereerde bezwaarschriften en zienswijzen.
[0:34] Speaker 3: Want de woningbouw is al stroperig en die wordt daardoor
[0:38] Speaker 3: nog eens vertraagd. Blijkt uit een rondgang van BNR en Cobouw.
[0:41] Speaker 3: Daar gaan we het zo meteen over hebben. En de
[0:43] Speaker 3: topvrouw van ProRail die zegt dat er weinig camerabeelden zijn
[0:46] Speaker 3: van de sabotageacties van
[0:48] Speaker 2: gisteren. Daarover straks ook meer. We geven je dus inzicht
[0:51] Speaker 2: in de dag die komt hier op BNR. In Nederland,
[0:53] Speaker 2: in Den Haag, in de rest van de wereld. En
[0:56] Speaker 2: we blikken ook nog even vooruit op de State of
[0:58] Speaker 2: the European Union... van Ursula von der Leyen. Die is
[1:00] Speaker 2: ook vandaag een druk dagje beloofd te worden. En de
[1:03] Speaker 2: vliegende start van je werktag begint in Den Haag, net
[1:05] Speaker 2: als gisteren. Prinsjesdag voorbij. Koets weer de kast in, hoeden
[1:08] Speaker 2: weer de kast in. En nu gaat het echte werk beginnen.
[1:11] Speaker 2: De oppositie sluipt de messen, want vandaag beginnen... de algemene
[1:14] Speaker 2: politieke beschouwingen, de APB. Steun voor de begroting, dat weten we,
[1:17] Speaker 2: die is nog allerminst zeker... Want Pro en Ja21 hebben
[1:21] Speaker 2: het kabinet gedwongen om te kiezen. Of over links of
[1:24] Speaker 2: over rechts. Terwijl het kabinet dacht, we komen met strooigoed
[1:27] Speaker 2: voor iedereen wat. Ja, daar gaan die partijen dus niet
[1:29] Speaker 2: in mee. We gaan naar politiek verslaggever Sophia van Leeuw. Sophia, goedemorgen. Goedemorgen.
[1:34] Speaker 2: Naar wat voor APB gaan we dan kijken vandaag? Gisteren
[1:37] Speaker 2: bespraken we al, we hebben niet de illusie... dat ze
[1:39] Speaker 2: eruit gaan komen in twee dagen tijd. Maar wat gaan
[1:41] Speaker 2: we vandaag zien voor show?
[1:44] Speaker 4: Ja, een show inderdaad. En ik denk ongetwijfeld een heel
[1:47] Speaker 4: erg fel debat. Een APB is normaal gesproken al aardig fel.
[1:51] Speaker 4: Het is ook een geleugenheid. Het zijn twee lange debattagen...
[1:55] Speaker 4: waarbij politieke partijen ook echt politiek kunnen bedrijven... en er
[2:00] Speaker 4: een achterban kunnen uitstralen. Nou, dit zijn de belangen waar
[2:02] Speaker 4: wij voor opkomen. En in deze gekke situatie met een minderheidskabinet...
[2:07] Speaker 4: is er ook alle gelegenheid toe... En je zei het al,
[2:11] Speaker 4: die steun is er niet. Maar het kabinet doet nog
[2:13] Speaker 4: steeds alsof er eigenlijk heel erg weinig aan de hand is.
[2:17] Speaker 4: En gisteren in de troonrede hebben we bij Monden van
[2:20] Speaker 4: de Koning gehoord. Hij noemde het woord redelijkheid, gezamenlijkheid. Democratie
[2:27] Speaker 4: is ook buigen naar de mening van een ander. In
[2:30] Speaker 4: andere woorden, een oproep aan de oppositie. Doe niet zo
[2:33] Speaker 4: moeilijk en help de coalitie een handje mee. En dat
[2:36] Speaker 4: schiet bij de oppositie in het verkeerde keelgat.
[2:40] Speaker 2: En als we dan even ook naar gisteren kijken... alles
[2:42] Speaker 2: wat we toen gezien en gehoord hebben... miljoenennota, troonreden enzovoorts... inderdaad,
[2:45] Speaker 2: heeft het kabinet dan iets van een opening... een toenadering geboden,
[2:50] Speaker 2: gezocht
[2:52] Speaker 4: Ja, nou, ik... Als je het aan het kabinet vraagt, wel.
[2:56] Speaker 4: Ik stond gisteren na het koffertjesmoment... mocht ik Eelco Heijnen
[2:59] Speaker 4: opwachten en die zei het volgende tegen mij
[3:02] Speaker 5: Wat ik heb laten zien hier is dat we een
[3:03] Speaker 5: ongelooflijk moeilijke puzzel... hebben kunnen leggen met alle wensen van
[3:06] Speaker 5: ook oppositiepartijen erin. Dus ik zeg elke keer, het is
[3:09] Speaker 5: geen begroting van drie partijen... maar
[3:11] Speaker 4: van
[3:11] Speaker 5: tien partijen waarin we alle wensen die we hebben gehoord...
[3:14] Speaker 5: zowel voor de zomer, tijdens de zomer, na de zomer...
[3:16] Speaker 5: hebben kunnen inpassen en we laten zien dat het wel kan.
[3:19] Speaker 4: Ja, maar de oppositie denkt er anders over.
[3:21] Speaker 5: Ik snap dat, dat hoort natuurlijk ook bij. Ik had
[3:23] Speaker 5: ook echt niet verwacht dat ze vandaag bij de troon
[3:25] Speaker 5: reden met allemaal bossen bloemen zouden staan. Dat ze zeggen,
[3:27] Speaker 5: wat zijn we trots op u en sla de vergaderingen
[3:30] Speaker 5: maar over. Dat hoort erbij dat je gaat debatteren en
[3:33] Speaker 5: nog plannen wil aanpassen. Maar wij gaan hem natuurlijk verdedigen
[3:36] Speaker 5: deze begroting omdat we er ook in geloven.
[3:39] Speaker 4: Ja, nou, geen bossen bloemen, dus wel twee dagen fel debat.
[3:44] Speaker 4: En ik vraag me af of oppositie en coalitie na
[3:47] Speaker 4: twee van dit soort debatdagen dichter bij elkaar komen, zoals
[3:50] Speaker 4: het kabinet hoopt, of juist verder van elkaar afdrijven
[3:54] Speaker 2: Nou, het debat begint om tien uur, dus dat is
[3:56] Speaker 2: na de ochtendspits. Kunnen we eerst allemaal tot tien uur
[3:57] Speaker 2: de ochtendspits luisteren en dan het debat volgen. Klaver trapt af,
[4:01] Speaker 2: zien we op de sprekerslijst. Logisch, de grootste oppositiepartij. Hoe
[4:06] Speaker 2: verwacht jij dat hij zich zal gaan opstellen?
[4:09] Speaker 4: Ja, ontzettend fel, ook weer. En hij zei gisteren tegen ons,
[4:15] Speaker 4: het kabinet is stuurloos. En zijn waarschuwing eigenlijk al vanaf
[4:21] Speaker 4: de vorming van het minderheidskabinet is... we komen in een
[4:24] Speaker 4: continue formatie terecht. En ja, daar heeft hij wel een
[4:27] Speaker 4: beetje gelijk in gekregen. Want tijdens de augustusbesluitvorming zagen we
[4:31] Speaker 4: ook eigenlijk een soort... onderhandelingsformatiesfeer. En ze zijn het er
[4:36] Speaker 4: dus ook nog steeds niet over uit
[4:40] Speaker 4: We weten zijn wenslijstje, dat is natuurlijk... alle bezuinigingen op
[4:42] Speaker 4: de sociale zekerheid van tafel. En zijn oproep van dit
[4:47] Speaker 4: weekend is... kies nou een kant. Kies nou voor links
[4:50] Speaker 4: of kies voor rechts
[4:52] Speaker 2: Als je dan naar rechts kijkt, dan kom je snel
[4:54] Speaker 2: uit bij... bijvoorbeeld Joost Eerdmans van JA21. Hoe staat hij erin?
[4:58] Speaker 2: Want hij wil op zich wel, hè?
[5:01] Speaker 4: Ja, zeker. En Joost Eerdmans en Jesse Klaver zijn het
[5:05] Speaker 4: over veel dingen niet eens. Maar over één ding wel.
[5:08] Speaker 4: En dat is dat ze dus allebei zeggen, kabinet, kies nou.
[5:11] Speaker 4: Want allebei kan het. Je kan niet de wensen van
[5:15] Speaker 4: Pro en de wensen van JA21... En we weten, ja,
[5:20] Speaker 4: 21 heeft relatief lang mogen meepraten met Eelco Heijnen. De
[5:24] Speaker 4: financieel woordvoerders waren lang in gesprek. En zij kwamen daar
[5:27] Speaker 4: na afloop voor hun gevoel nogal bedrogen uit. Joost Eerdman
[5:32] Speaker 4: voelde zich gepiepeld in zijn woorden. En hij zei, we
[5:35] Speaker 4: hebben met Eelco Heijnen kunnen praten... totdat hij werd teruggefloten
[5:39] Speaker 4: en bleek dat hij geen mandaat had...
[5:41] Speaker 2: Nog even naar de wat kleinere oppositiepartijen. Ik denk even
[5:44] Speaker 2: aan 50PLUS, ChristenUnie, SGP, misschien ook BBB. In de Eerste
[5:48] Speaker 2: Kamer nog steeds heel groot. Kan het kabinet ook gebruiken
[5:52] Speaker 2: of inzetten... om op sommige dossiers meerderheden te krijgen? Wat
[5:55] Speaker 2: kunnen we van die partijen verwachten? Want ook gisteren waren
[5:57] Speaker 2: de reacties van Vermeer en Stoffer en Bikker... die waren
[6:01] Speaker 2: toch ook wel wisselend, hè?
[6:04] Speaker 4: Ja, nee zeker. En het zijn kleine partijen, maar ze
[6:07] Speaker 4: kunnen dus wel cruciaal zijn voor het verkrijgen van een meerderheid.
[6:12] Speaker 4: Kijk wel snel naar de Eerste Kamer, daar is het lastig.
[6:14] Speaker 4: Want daar heb je dus bijvoorbeeld met alleen pro niet genoeg.
[6:17] Speaker 4: Dus dan zou je nog heel goed de ChristenUnie kunnen gebruiken.
[6:21] Speaker 4: Of rechts moet je dan inderdaad naar BBB, naar Vermeer.
[6:25] Speaker 4: Maar ook daar zijn natuurlijk weer specifieke wenslijstjes. Voor niets
[6:29] Speaker 4: komt de zon op. En dat wordt ook weer lastig,
[6:32] Speaker 4: want dan moet je dus ook gaan kijken... stel je
[6:36] Speaker 4: wil de steun van de SGP vergaren... die zeggen, ja,
[6:40] Speaker 4: maar dan moet je wel ook iets doen aan draagmoederschap.
[6:43] Speaker 4: En dat gaat dan weer niet goed met D66. Dus
[6:46] Speaker 4: je bent nog best wel ver van huis
[6:48] Speaker 2: Nou, we gaan kijken waar we... Inderdaad, voor niets komt
[6:50] Speaker 2: de zon op. Daar kunnen we in ieder geval van
[6:51] Speaker 2: genieten vandaag. Dat is fijn. En verder dus vandaag de
[6:54] Speaker 2: kant van de Kamer. Morgen beantwoording van het kabinet. En
[6:56] Speaker 2: de vraag is eventjes, ja, zijn ze er dan uit?
[6:58] Speaker 2: Of gaat dit nog een tijdje duren? Nou, de verwachting
[7:00] Speaker 2: is het laatste. We gaan het volgen met jou. Dank
[7:02] Speaker 2: je wel, politiek verslaggever Sophia van Lil. Maxime, je kent
[7:06] Speaker 2: het spreekwoord... alle wegen leiden naar Istanbul.
[7:08] Speaker 3: Nee, nee. Nee,
[7:10] Speaker 2: Rome, toch? Nee, ja, Rome. Eigenlijk zou het Istanbul moeten zijn...
[7:13] Speaker 2: want Rome was in de Romeinse tijd voor verkeer over land...
[7:17] Speaker 2: een stuk minder belangrijk dan we tot nu toe dachten.
[7:20] Speaker 2: En hoe dat zit hoor je over een minuutje of acht.
[7:25] Speaker 3: Bezwaarschriften en zienswijzen die vermoedelijk met AI zijn gegenereerd vertragen
[7:29] Speaker 3: de woningbouw. Dat blijkt uit een rondgang van BNR samen
[7:32] Speaker 3: met vakblad Koopbouw. Volgens betrokkenen verwijzen die AI bezwaarschriften en
[7:37] Speaker 3: zienswijzen regelmatig naar foutieve jurisprudentie en niet geldende wetten. Dat
[7:42] Speaker 3: ook nog. Contact daarover met Casper van der Poel, onze onderzoeksredacteur.
[7:47] Speaker 3: Goedemorgen Casper.
[7:49] Speaker 1: Goedemorgen.
[7:50] Speaker 3: Hoe kan dat? Waarom werken die bezwaarschriften vertragend? En vooral
[7:55] Speaker 3: die AI-bezwaarschriften dus
[7:57] Speaker 1: Ja, misschien herken je het wel. Met AI is het
[8:00] Speaker 1: vrij eenvoudig om een lang epistel op te stellen. Of
[8:03] Speaker 1: dat nou een essay is of dus een bezwaarschrift. Dat
[8:06] Speaker 1: vraag je aan de computer en die spuugt wat uit
[8:08] Speaker 1: die feiten. Maar deze AI-bezwaarschriften zijn gemiddeld gezien vaak wat langer...
[8:14] Speaker 1: dan reguliere bezwaarschriften, is wat mensen ons vertellen... Zo zijn
[8:19] Speaker 1: advocaat tegen ons tot zo'n regulier bezwaarschrift. Dat is vaak
[8:23] Speaker 1: maximaal drie tot zes bezwaargronden. Dat zijn argumenten waarom een
[8:26] Speaker 1: bezwaarmakende het dan... oneens is met de beslissing van de overheid.
[8:29] Speaker 1: In dit geval in zaken de woningbouw. En zo'n eigen
[8:32] Speaker 1: bezwaarschrift kan elf of twaalf bezwaargronden uitspugen... En dat kost
[8:39] Speaker 1: gewoon veel meer tijd om te verwerken voor een advocaat.
[8:41] Speaker 1: Want die moet op ieder punt ingaan. En als het
[8:44] Speaker 1: tijd kost, kost het trouwens ook geld. Want ja, advocaten
[8:47] Speaker 1: hebben toch vaak een redelijk uurtarief.
[8:49] Speaker 3: Ja, en als je een beetje een soort inschatting moet geven...
[8:52] Speaker 3: hoeveel extra tijd is dat? Weten we dat?
[8:56] Speaker 1: Ja, dat is moeilijk in te schatten. Dat is ook
[8:59] Speaker 1: omdat het nog niet helemaal duidelijk is... wanneer een bezwaarschrift
[9:03] Speaker 1: nou echt met de AI is gegenereerd. We weten pas
[9:05] Speaker 1: sinds kort dat het pangram toch goed werkt. Dus dat
[9:09] Speaker 1: is heel moeilijk te zeggen. En dat kunnen de bronnen
[9:11] Speaker 1: die we spraken... de gemeenten, advocaten, brancheverenigingen, ontwikkelaars... die kunnen
[9:16] Speaker 1: daar weinig zinnigs over zeggen.
[9:19] Speaker 3: Je moet natuurlijk als eerste om dit tegen te gaan herkennen...
[9:22] Speaker 3: welke bezwaarschriften nou wel en niet met AI zijn gegenereerd.
[9:27] Speaker 3: Zijn er bepaalde signalen, rode vlaggen, waar naar gekeken wordt?
[9:31] Speaker 3: Ja
[9:32] Speaker 1: je noemde er net inderdaad al twee. Ze verwijzen soms
[9:34] Speaker 1: naar foutieve jurisprudentie... en soms ook naar de Belgische wet
[9:38] Speaker 1: of de wet van de Besseilanden. Die is hier... Ja,
[9:42] Speaker 1: niet geldig. Verder zie je heel vaak in de opmaak
[9:46] Speaker 1: toch wel redelijk dat iets met AI is gegenereerd. Als
[9:49] Speaker 1: je iets prompt, dan worden dingen vaak in van die
[9:51] Speaker 1: puntsgewijze opsommingen uitgespuugd eigenlijk. Dat zie je ook in dit
[9:56] Speaker 1: soort bezwaarschriften. We hebben er ook eentje ingezien en dat bezwaarschrift...
[10:00] Speaker 1: bestaat voornamelijk uit puntsgewijze opsommingen. Daarnaast zitten er heel veel
[10:04] Speaker 1: koppen en tussenkoppen in. Soms worden er zelfs emojis in gevonden,
[10:08] Speaker 1: zeggen bronnen ons... En wat ook opvalt, wordt ons verteld,
[10:14] Speaker 1: is dat deze AI-bezwaarschriften toch vaak minder goed aansluiten op
[10:17] Speaker 1: een lokale context. Dat ze vrij algemeen zijn. Dus dat
[10:21] Speaker 1: zijn een paar rode vlaggen die ons zijn verteld.
[10:25] Speaker 3: En wat kan er dan vervolgens tegen worden gedaan? Want ja,
[10:27] Speaker 3: dan heb je dat bezwaarschrift, maar het blijft, ook al
[10:30] Speaker 3: is het met AI gegenereerd, het blijft gewoon een officieel document, toch?
[10:34] Speaker 1: Ja, precies. Het mag. Dus dat is ook een beetje
[10:37] Speaker 1: de vraag. Wat wil je hiermee doen? Is dat überhaupt
[10:40] Speaker 1: wenselijk dat hier wat mee wordt gedaan? Want AI is
[10:44] Speaker 1: inderdaad gewoon best wel gemeengoed geworden. Zeker de generatieve AI.
[10:48] Speaker 1: Iedereen maakt daar gebruik van. Je kan hier in theorie
[10:51] Speaker 1: wetgeving tegen opstellen, maar ja... Het betwijfelt het ministerie van
[10:56] Speaker 1: Binnenlandse Zaken daarop zitten wachten. Volkshuisvesting valt daaronder. Die hebben
[11:01] Speaker 1: we ook om reactie gevraagd. En die zeggen inderdaad, ja,
[11:04] Speaker 1: langere bezwaarschriften in algemene zin... die vertragen de woningbouw wel.
[11:11] Speaker 1: Die zorgen ervoor dat procedures ellenlang duren. Maar of dat
[11:16] Speaker 1: eigenlijk altijd AI-bezwaren zijn, dat kan het ministerie niet met
[11:19] Speaker 1: zekerheid zeggen. Dus ja, daar gaat nog niet heel veel gebeuren,
[11:23] Speaker 1: is een beetje mijn inschatting. BZK zegt wel, we houden
[11:27] Speaker 1: het in de gaten.
[11:28] Speaker 3: Ja, nou mooi, dat is al fijn. Is het dan
[11:31] Speaker 3: uiteindelijk wel, ja, is het dan echt heel erg dat
[11:35] Speaker 3: die bezwaarschriften met AI worden gegenereerd? Want jij zegt ook, ja,
[11:39] Speaker 3: het blijft... Het blijft gewoon een bezwaarschrift. Hij is misschien
[11:43] Speaker 3: wat langer. En er moet wat langer naar gekeken worden
[11:45] Speaker 3: dan
[11:47] Speaker 1: Ja, het is inderdaad ook een beetje wie het vraagt.
[11:49] Speaker 1: Want we kregen ook wel de reactie van... dit zijn
[11:52] Speaker 1: juridische documenten. Niet iedereen beschikt over de juridische kennis... of
[11:55] Speaker 1: misschien over het geld om een advocaat in te huren...
[11:57] Speaker 1: om uiteindelijk een bezwaarschrift op te stellen. En met zo'n AI-tool...
[12:03] Speaker 1: kun je toch relatief eenvoudig een zienswijze opstellen... of die
[12:07] Speaker 1: nou klopt of niet. Dat is een tweede discussie. Maar
[12:09] Speaker 1: het heeft tot op zekere hoogte ook een beetje een
[12:11] Speaker 1: democratiserend effect... dat mensen kunnen makkelijker bezwaargaan... tegen iets waarmee
[12:16] Speaker 1: ze het gewoon oneens zijn. En dat kan op papier
[12:20] Speaker 1: ook positief zijn. Wat wel de realiteit is dat de
[12:24] Speaker 1: bronnen die wij spraken... die benadrukken vaker de keerzijde. En
[12:29] Speaker 1: dat is gewoon dat dit vertragend werkt. Omdat deze AI-bezwaren
[12:33] Speaker 1: of niet kloppen, of veel te lang duren... of gewoon
[12:36] Speaker 1: niet echt aansluiten op de lokale context. En dat is
[12:39] Speaker 1: toch wel funest voor de toch al vrij stroperige woningbouw.
[12:43] Speaker 3: Ja, ja. Zitten ze alleen maar fouten van andere mensen
[12:46] Speaker 3: te corrigeren. Dank Casper van der Poel van onze onderzoeksredactie.
[12:49] Speaker 3: En later in de reguliere uitzending spreken we nog met
[12:53] Speaker 3: Arjen Praat. Hij is advocaat bij Newground Law. En hij
[12:56] Speaker 3: krijgt ook regelmatig met dit soort AI-gegenereerde bezwaarschriften en zienswijzen
[13:01] Speaker 3: te maken. Het hele onderzoeksverhaal lees je op bnr.nl. En
[13:05] Speaker 3: de mogelijke effecten die daarbij komen kijken.
[13:10] Speaker 2: Dan lijkt voor nu de rust op het spoor te
[13:12] Speaker 2: zijn teruggekeerd. Op dit moment, en het is rond kwart
[13:14] Speaker 2: over zes terwijl we dit uitspreken... zijn er geen storingen
[13:18] Speaker 2: op het spoor gemeld. We kennen de verhalen. Gisteren zorgden
[13:21] Speaker 2: buizen en kabels op het spoor op zeker 35 plekken
[13:24] Speaker 2: voor storingen. Met als gevolg dus veel ontregeling van het
[13:27] Speaker 2: treinverkeer op meerdere plekken. Ook gisteravond nog trouwens op het
[13:30] Speaker 2: spoor bij Teuge. Daar werd een buis gevonden. Toen ging
[13:34] Speaker 2: ProRail ook nog uit van een nieuwe sabotageactie. Rond 11
[13:37] Speaker 2: uur gisteravond was dat. Maar nu dus op dit moment
[13:40] Speaker 2: lijkt de situatie rustig. En van die sabotageactie, want we
[13:43] Speaker 2: zijn steeds op zoek naar wie zijn dat dan geweest,
[13:46] Speaker 2: zijn vrij weinig camerabeelden, zegt de topvrouw van ProRail, Mirjam
[13:50] Speaker 2: van Veldhuizen, bij Nieuwsuur. En de beelden die er zijn,
[13:52] Speaker 2: die zijn gedeeld met de politie, zo zegt ze. We
[13:54] Speaker 7: hebben alles aan de politie gegeven, er zijn wel wat camerabeelden,
[13:57] Speaker 7: maar op de plekken waar het gebeurd is, helaas weinig.
[14:00] Speaker 2: Ja, en of er dan ook echt daders op die
[14:02] Speaker 2: beelden te zien zijn, dat weten we niet, is haar
[14:04] Speaker 2: ook niet duidelijk. En ProRail is de komende tijd en
[14:07] Speaker 2: ook deze ochtend extra alert, zegt Van Veldhuizen. De
[14:09] Speaker 7: operatie doet er alles aan om het toch beter in
[14:11] Speaker 7: de gaten te houden met de middelen en mankracht die
[14:14] Speaker 7: we hebben. Dus dat betekent extra camerabewaking, zijn extra camera's geplaatst,
[14:18] Speaker 7: extra surveillance. Maar laten we eerlijk zijn, we hebben 7000
[14:21] Speaker 7: kilometer spoor, die hou je niet zomaar helemaal in beeld.
[14:23] Speaker 2: Dus de topvrouw van ProRail. Wie de daders zijn is
[14:26] Speaker 2: dus nog steeds onduidelijk. Politie doet onderzoek om dat te achterhalen.
[14:30] Speaker 2: Er zijn aanwijzingen dat boerenactivisten achter die sabotage zitten. Blijkt
[14:34] Speaker 2: uit gesprekken die de NOS voerde met boeren en boerenorganisaties.
[14:38] Speaker 2: Bronnen in agrarische kringen bevestigen... dat er afgelopen dagen online
[14:41] Speaker 2: is gesproken over acties op Prinsjesdag. Agraractie zegt dat ze
[14:45] Speaker 2: daar niks van weten, van die sabotageactie. En dat geldt
[14:48] Speaker 2: ook voor Farmers Defence Force... En premier Rob Jetten noemde
[14:52] Speaker 2: die actie gisteren hier bij BNR
[14:54] Speaker 8: ontwrichtend. Het was gewoon heftig. Het is erg ontwrichtend om
[14:57] Speaker 8: op deze manier het treinverkeer te ontregelen. Het kan ook
[14:59] Speaker 8: echt heel onveilige situaties opleveren, zeg ik, als uitspoormedewerker. Dus
[15:04] Speaker 8: we doen er echt alles aan om deze daders op
[15:07] Speaker 8: te sporen... en ervoor te zorgen dat ze dit niet
[15:08] Speaker 8: onbestraft hebben kunnen doen.
[15:10] Speaker 2: Ja, inderdaad. Jetten voorheen werkzaam bij ProRail. Ik zag ook
[15:13] Speaker 2: wel deskundigen die zeiden... als deze mensen worden gepakt, dan
[15:15] Speaker 2: hangen hun hoge straffen boven het hoofd. Want het spoor
[15:18] Speaker 2: op deze manier ontregelen is... één, onveilig, en twee, zeer ontwrichtend.
[15:22] Speaker 3: Ja, dat lijkt mij ook. Wie nog niet genoeg heeft
[15:24] Speaker 3: gehad van Prinsjesdag in Nederland trouwens... en de troonrede kan
[15:27] Speaker 3: zich vandaag ook opmaken voor de Europese variant... die is
[15:30] Speaker 3: dan wel zonder koets en zonder hoedjes... Maar natuurlijk met
[15:34] Speaker 3: Ursula von der Leyen. De voorzitter van de Europese Commissie
[15:36] Speaker 3: houdt om negen uur... haar jaarlijkse State of the European Union...
[15:42] Speaker 3: toespraak in het Europees Parlement in Straatsburg. Daarin presenteert de
[15:46] Speaker 3: EU-chef de plannen voor het komende parlementaire jaar... en kijkt
[15:49] Speaker 3: ze terug op wat er afgelopen jaar bereikt is. Buitenland-redacteur
[15:52] Speaker 3: Luc de Klerk is in Straatsburg... en die vertelt alvast
[15:55] Speaker 3: wat we moeten verwachten van die toespraak van von der
[15:57] Speaker 9: Leyen
[15:58] Speaker 9: Tot op het allerlaatste moment wordt er gewerkt aan die
[16:01] Speaker 9: speech van von der Leyen. En er zijn maar weinigen
[16:03] Speaker 9: die echt helemaal weten wat er dan precies in die
[16:05] Speaker 9: definitieve versie staat. Von der Leyen kan zelfs haar eigen
[16:08] Speaker 9: commissarissen nog wel eens verrassen. Een paar dingen die we
[16:11] Speaker 9: al wel vrij zeker weten. Ze heeft gezegd dat ze
[16:13] Speaker 9: een leeftijdsrestrictie voor sociale media gaat aankondigen. Verschillende media hebben
[16:18] Speaker 9: de wettekst daarvan al gezien. En het idee is dat
[16:20] Speaker 9: kinderen pas vanaf 15 jaar zelfstandig social media mogen gebruiken.
[16:24] Speaker 9: Verder kwam gisteren ook al naar buiten dat er een
[16:26] Speaker 9: migratienoodwet komt in reactie op de migranten die probeerden toegang
[16:30] Speaker 9: te krijgen tot de Spaanse exclave Ceuta afgelopen zomer.
[16:33] Speaker 3: Ja, vrij specifieke voorstellen dus die we wel al weten,
[16:37] Speaker 3: maar wat wordt dan het grotere plaatje van deze speech
[16:40] Speaker 9: Von der Leyen zal verder proberen zoveel mogelijk onderwerpen aan
[16:43] Speaker 9: te snijden om ook zoveel mogelijk partijen, bedrijven, andere belanghebbenden
[16:47] Speaker 9: allemaal iets te geven. Onderwerpen die zeker voorbij zullen komen
[16:51] Speaker 9: morgen zijn bijvoorbeeld dan nog de economie, met zeker ook
[16:53] Speaker 9: aandacht voor energie. Klimaat zal een belangrijk onderwerp zijn, net
[16:57] Speaker 9: als AI en natuurlijk ook defensie en veiligheid
[17:01] Speaker 3: Later in de reguliere uitzending praten we door met Luc
[17:03] Speaker 3: om voor te beschouwen op die State of the European Union.
[17:06] Speaker 3: En om half tien hoor je ook nog Stefan de
[17:09] Speaker 3: Vries met een eerste analyse van de speed.
[17:12] Speaker 2: Ja, en ook op de beurs gaat het leven weer
[17:13] Speaker 2: verder na Prinsjesdag. Nou, Maxime, je deed gisteravond nog BNR-beurs. Ja,
[17:17] Speaker 2: het was een korte nacht. Dus vertel ook nu maar
[17:18] Speaker 2: wat we dan vandaag kunnen verwachten
[17:20] Speaker 3: Ja, nou, terwijl in Nederland de politiek aan het miljoenenontbijt zit...
[17:22] Speaker 3: is het juiste nagelbijten in het Witte Huis. Daar lijkt
[17:25] Speaker 3: de grootste nachtmerrie van Donald Trump... toch wel eens waarheid
[17:28] Speaker 3: te kunnen gaan worden. Alle ogen zijn daar namelijk gericht
[17:30] Speaker 3: op Kevin Walsh... de voorzitter van de Amerikaanse Centrale Bank.
[17:34] Speaker 3: Die komt aan het einde van de dag de vergadering
[17:35] Speaker 3: met zijn medebestuurders uit... en de kans is groot dat
[17:38] Speaker 3: hij dan gaat vertellen... dat de beleidsrente daar omhoog gaat...
[17:41] Speaker 3: en de inflatie misschien toch wel eindelijk een beetje beteugeld wordt.
[17:46] Speaker 3: Meer dan 90 procent van de analisten denkt dat die verhoging...
[17:49] Speaker 3: 0,25 procentpunt, dat die onvermijdelijk is. Daarnaast nog een paar
[17:53] Speaker 3: macro-economische cijfers. Inflatie in het Verenigd Koninkrijk van afgelopen maand...
[17:57] Speaker 3: daar krijgen we een update van. En zo ook van
[18:00] Speaker 3: de verkoopcijfers van de Amerikaanse detailhandel. Dat is dan weer
[18:04] Speaker 3: misschien nog een mooie toevoeging op het beeld... dat de
[18:06] Speaker 3: Federal Reserve alweer schetst over de economie.
[18:08] Speaker 2: Ja, ik zei laatst al misschien dat Kevin Wurst... dan
[18:11] Speaker 2: door Donald Trump Kevin Wurst wordt genoemd. Maar dat gaan
[18:13] Speaker 2: we nog meemaken wellicht. BNR Beurs, vanavond half zeven. Nieuwe
[18:16] Speaker 2: aflevering hier op BNR. Gewoon terug op z'n oude tijdstip.
[18:18] Speaker 2: En live luisteren en terugluisteren doe je allemaal in de BNR-app.
[18:23] Speaker 2: En dan gaan we koppen stellen. Interessante verhalen uit de kranten.
[18:25] Speaker 2: Uiteraard veel aandacht voor de Prinsjesdagplannen. Bijvoorbeeld in het Financiële Dagblad.
[18:29] Speaker 2: Coalitie legt rekening bij werkenden. Hogere inkomens betalen het meest.
[18:34] Speaker 2: De krant staat uitgebreid stil bij de Prinsjesdagplannen. Belastingen gaan
[18:37] Speaker 2: volgend jaar 6,9 miljard euro omhoog. Welker opgeteld als gevolg
[18:41] Speaker 2: van de kabinetsplannen. Voor het grootste deel gaat het om
[18:44] Speaker 2: hogere lasten op arbeid. Als dit dus inderdaad allemaal meerderheden krijgt.
[18:47] Speaker 2: Want dat is een voorwaarde die nog wel even moet
[18:49] Speaker 2: worden ingevuld.
[18:50] Speaker 3: De Telegraaf ook nog. Met schreeuwen kom je niet verder.
[18:52] Speaker 3: Minister van Financiën Ilko Heijnen zal moeten onderhandelen... met de
[18:55] Speaker 3: oppositie over zijn begroting die Moïsa tot stand komt. Een
[18:59] Speaker 3: interview in de krant stelt dat hij daarvoor... niet nog
[19:03] Speaker 3: meer bezuinigingen wil schrappen.
[19:05] Speaker 2: En dan gaan we naar het Financiële Dagblad. Brussel wil
[19:08] Speaker 2: meer grensoverschrijdende arbeid en gaat obstakels aanpakken. De Europese Commissie
[19:12] Speaker 2: wil twee van de tien grootste obstakels voor de interne
[19:15] Speaker 2: markt wegnemen. Bijvoorbeeld digitalisering van sociale zekerheidsrechten. Zoals verzuim, ziekte-
[19:20] Speaker 2: en werkloosheidsregeling. En ook moet de erkenning van kwalificaties van
[19:23] Speaker 2: werknemers gestroomlijnder worden.
[19:25] Speaker 3: De Volkskrant nog. Iran probeert de Amerikaanse droneboot te kapen.
[19:29] Speaker 3: Al dus het Amerikaanse leger, koppelsen. Bij een Amerikaanse droonaanval
[19:33] Speaker 3: op twee boten van het Iraanse leger... zijn eerder deze
[19:36] Speaker 3: week meerdere doden gevallen. Het leger zegt dat Iran een
[19:39] Speaker 3: onbemand vaartuig... van de Amerikaanse marine wilde overnemen. Iran heeft
[19:43] Speaker 3: een andere lezing. Die zeggen de getroffen vaartuigen zouden vissersboten
[19:47] Speaker 3: zijn geweest.
[19:48] Speaker 2: En tot slot in de Financiële Telegraaf, KLC. dat is
[19:50] Speaker 2: KLM Cityhopper, houdt rekening met het schrappen van vluchten. De
[19:54] Speaker 2: Cityhopper-tak van KLM vreest dat de vloot mogelijk aan de
[19:56] Speaker 2: grond moet blijven... als de hoge olieprijzen aanhouden, zegt de
[19:59] Speaker 2: directeur van KLM Cityhopper tegen de krant. De prijs van
[20:02] Speaker 2: een vat kerosine ligt boven de 160 dollar... en voor
[20:04] Speaker 2: korte vluchten is het dan bijna niet rendabel om ze
[20:07] Speaker 2: te vliegen. En dan niet alle wegen leiden naar Rome.
[20:11] Speaker 2: Dat beroemde beeld van de Romeinse wegen blijkt een stuk
[20:14] Speaker 2: minder letterlijk te kloppen dan vaak wordt gedacht. Onderzoekers hebben
[20:17] Speaker 2: bijna 300.000 kilometer aan wegen uit de Romeinse Rijk uit
[20:21] Speaker 2: die tijd geanalyseerd. En volgens hun studie, gepubliceerd in Nature,
[20:25] Speaker 2: was Rome wel degelijk het politieke centrum van het Rijk.
[20:29] Speaker 2: Maar niet zozeer het belangrijkste knooppunt als het gaat om
[20:32] Speaker 2: verkeer over land. Sterker nog, steden als Ankara, Byzantium, het
[20:36] Speaker 2: huidige Istanbul en Korinthe, die lagen een stuk gunstiger. En
[20:40] Speaker 2: zeker dat Byzantium was belangrijk, want daar liep de verbinding
[20:43] Speaker 2: tussen Europa en Azië over de bosbrus, en nog steeds uiteraard.
[20:47] Speaker 2: En toen de stad later Constantinopel ging heten, de hoofdstad werd,
[20:50] Speaker 2: toen lag ze voor reizen over het land veel centraal.
[20:54] Speaker 2: En ook binnen Italië is de uitkomst opvallend van het onderzoek.
[20:57] Speaker 2: Volgens de onderzoekers liep de belangrijkste verbinding niet via Rome...
[21:01] Speaker 2: maar langs de andere kant van het Friereiland, namelijk aan
[21:03] Speaker 2: de Adriatische kust. Rome was dus voor vervoer over land
[21:06] Speaker 2: veel minder centraal... dan we eigenlijk zouden verwachten. En dan
[21:09] Speaker 2: gaan we nog een bekend beeld laten sneuvelen... want die
[21:11] Speaker 2: kaarsrechte Romeinse wegen... ja, op zich bouwden de Romeinen wel
[21:17] Speaker 2: wegen zo recht mogelijk... als het landschap dat toeliet, maar
[21:21] Speaker 2: bergen en dalen... dwongen ze ook geregeld tot allerlei bochten...
[21:24] Speaker 2: Dus over het hele Rijk genomen zijn belangrijke moderne wegen...
[21:28] Speaker 2: zelfs rechter dan die Romeinse. Dus ook dat fabeltje kan
[21:31] Speaker 2: de prullenbak in. Niks is heilig. Nee, precies. Waren de
[21:33] Speaker 2: Romeinen dan eigenlijk gewoon waardeloze wegenbouwers? Nee. Zo'n 91 procent
[21:38] Speaker 2: van de onderzochte wegen... bleef onder een hellingsgraad van 16 procent...
[21:41] Speaker 2: en was daarmee geschikt om er met je kar of
[21:43] Speaker 2: je wagen overheen te gaan... met trekdieren. En waar nodig
[21:46] Speaker 2: gebruikten ze bruggen, uitgehakte rotsen... allerlei terrassen om lastig terrein
[21:51] Speaker 2: te overwinnen. Dus het waren wel degelijk innovatieve wegenbouwers... De
[21:54] Speaker 2: onderzoekers waarschuwen ook dat hun kaart niet compleet is. Maar
[21:57] Speaker 2: ze zeggen wel dat Romeinse wegen net draaiden... eigenlijk veel
[22:00] Speaker 2: minder om één middelpunt... dan omdat Rome dan de bedroemde
[22:04] Speaker 2: uitdrukking doet vermoeden. Dus als we dan toch het spreekwoord
[22:07] Speaker 2: willen redden... dan moeten we iets zeggen als alle wegen
[22:09] Speaker 2: leiden
[22:11] Speaker 3: naar Istanbul. Op de een of andere manier klinkt het
[22:13] Speaker 3: nog niet helemaal goed. Nee, het bek niet. Even weg.
[22:17] Speaker 9: De column van Bernard Hammelburg.
[22:21] Speaker 10: Van alle wapenexporterende landen is Amerika veruit de grootste. De
[22:26] Speaker 10: belangrijkste Amerikaanse klant is Saoedi-Arabië... met niet minder dan 24 Patriot-systemen,
[22:30] Speaker 10: 152 F-15 gevechtsvliegtuigen... Zeven Thaat-afweerbatterijen, 132 helikopters, 153 tanks, vier
[22:42] Speaker 10: vergatte tweetankvliegtuigen en zo ongeveer elke denkbare raketradar of artillerie.
[22:49] Speaker 10: Klein probleem, de krijgsmacht is een zootje en de vakkennis benedenmaats.
[22:55] Speaker 10: Vandaar dat de Saoedi's altijd op Amerikaanse militairen bijstand rekenen.
[23:00] Speaker 10: Om precies te zijn, 42% van de wereldwapenhandel is Amerikaans
[23:06] Speaker 10: en 12 tot 20% daarvan gaat naar Saoedi-Arabië. Nu het
[23:10] Speaker 10: land tegelijkertijd wordt aangevallen door Yemenitische Houthis en Iraakse milities...
[23:16] Speaker 10: zit het de facto staatshoofd Mohammed bin Salman diep in
[23:20] Speaker 10: de moeilijkheden. De straat van Bab al-Mandab aan de zuidkant
[23:24] Speaker 10: van de Rode Zee is geblokkeerd. De uit 1980 daterende
[23:28] Speaker 10: Oost-West oliepijpleiding, waardoor het land olie rondom de eveneens geblokkeerde
[23:35] Speaker 10: straat van Hormuz vervoerde, is stukgeschoten. Dus er zijn voor
[23:39] Speaker 10: de olieproducerende supermacht nog nauwelijks opties. Donderdag belde MBS twee
[23:45] Speaker 10: keer met Donald Trump met het verzoek de Houthis te bombarderen.
[23:49] Speaker 10: Trump gaf niet thuis, tot verbijstering van MBS. Tegen CNN
[23:55] Speaker 10: zei het Witte Huis te praten met de Saoedi's en
[23:58] Speaker 10: de Yemenitische regering in een poging de stabiliteit in de
[24:02] Speaker 10: Rode Zee te herstellen. Olie op de golven, zogezegd, voor
[24:06] Speaker 10: de toch al woedende MBS. Trump geeft niet thuis omdat
[24:11] Speaker 10: hij ziet wat een debakelde oorlog met Iran is geworden
[24:14] Speaker 10: door de blokkade van Hormuz. Om zijn hachje in eigen
[24:18] Speaker 10: land te redden wil hij maar één ding, weg uit
[24:21] Speaker 10: het moeras van het Midden-Oosten in de hoop dat de
[24:23] Speaker 10: aandacht wat minder komt te liggen op de brandstofprijs. En
[24:28] Speaker 10: in de hoop dat hij bij de midterms, waarvan hij
[24:30] Speaker 10: inmiddels snapt dat hij het huis van afgevaarderen gaat verliezen,
[24:35] Speaker 10: misschien de Senaat nog kan redden. En wij met onze
[24:39] Speaker 10: recordprijzen hier, eigen schuld vindt Trump, dan had die laffe
[24:43] Speaker 10: NAVO hem in Hormuz maar te hulp moeten komen toen
[24:46] Speaker 10: hij daarom vroeg. Zoals hij vindt dat het Zelenskys schuld
[24:50] Speaker 10: is dat de dieselprijs zo hoog is, schuift hij ons
[24:53] Speaker 10: Europeanen de schuld voor de mondiale brandstofcrisis in de schoenen.

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.