# \[#194\] Twoja emerytura (1/5) - Jak wyliczyć emeryturę z ZUS?

An episode of [Inwestomat – oszczędzanie, inwestowanie i wolność finansowa](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1506475429), 6 May 2024, 30 min.

Audio: https://anchor.fm/s/23845a30/podcast/play/83791861/https%3A%2F%2Fd3ctxlq1ktw2nl.cloudfront.net%2Fstaging%2F2024-2-9%2F6bdce8bc-d065-66b9-b7ce-68855b272ab2.mp3

• Doceniasz moją pracę? Zagłosuj na mnie (bezpośredni link) w konkursie Herosów Rynku Kapitałowego 2024! • Link do wpisu na blogu: https://inwestomat.eu/jak-wyliczyc-emeryture-z-zus Z tego nagrania dowiesz się: • Jak wyliczyć emeryturę z polskiego systemu ubezpieczeń społecznych. • Od czego zależy wysokość emerytury z ZUS. • Kto otrzyma emeryturę minimalną i jakie należy spełnić warunki, by ją dostać.

## Transcript

[0:00] Witajcie Witajcie tutaj Mateusz Samołyk autor Bloga i Podcastu
[0:03] inwestor Mateu, a dzisiaj rozpoczynam nową serię.
[0:08] Seria nazywa się twoja emerytura będzie miała prawdopodobnie 5
[0:11] albo 6 części. Nie chcę deklarować, bo jeszcze
[0:14] zobaczymy zaraz opowiem oczywiście o poszczególnych
[0:16] częściach, ale najpierw pewna ważna informacja.
[0:19] Ważna informacja jest taka, że uwaga uwaga od prawie 2 lat.
[0:24] Nie prowadziłem serii na moim blogu wszystko zaczęło się od
[0:29] serio ETA później była seria obligacjach rajtach.
[0:31] Na końcu serialu akcjach, ale od tego czasu tak naprawdę nie
[0:35] napisałem. Nie nagrałem żadnej serii w tym
[0:37] cyklu. Twoja emerytura skupię się nie
[0:40] na konkretnych klasach aktywów, bo tak naprawdę te podstawy mamy
[0:43] już umówione, ale na celu jakim jest zadbanie o to, aby
[0:46] emeryturze żyć na odpowiednim dla siebie poziomie, unikając
[0:50] zawodu, unikając rozczarowania, jakie za wiele lat może dotknąć
[0:54] osób, które podlegają. Pod zus tak jak wszyscy i
[0:58] polegają wyłącznie na państwowym systemie emerytalnym.
[1:03] Jednym z głównych powodów, dla których samodzielnie
[1:05] oszczędzamy, inwestuje pieniądze jest niechęć do bycia zależnym
[1:08] od podatnego na zmiany i dość chwiejnego w swojej konstrukcji
[1:12] systemu emerytalnego. Wbrew powszechnej w Internecie
[1:15] opinii wcale nie sądzę, że Polski system emerytalny za
[1:18] kilka lat upadnie lub zostanie zagarnięty przez państwo i
[1:22] raczej obstawiam jego stabilne działanie tylko w tej serii,
[1:25] zwłaszcza w początkowych 3 wpisach.
[1:28] Wyjaśnię, dlaczego stabilne nie zawsze musi znaczyć
[1:31] wystarczające, bo przecież możemy oszacować wartości
[1:35] naszych prognozowanych świadczeń emerytalnych i dzięki temu
[1:38] dowiedzieć się, że nawet w optymistycznym scenariuszu
[1:41] prawdopodobnie nie będą one wystarczające od takiego życia,
[1:44] jakie chcielibyśmy na emeryturze prowadzić.
[1:47] Zapraszam Cię do przesłuchania tego podcastu, w którym pokażę,
[1:50] jak wyliczyć emeryturę z ZUS wyjaśniając, od czego zależy
[1:53] wysokość emerytury oraz jakich kalkulacji powinien dokonać
[1:56] każdy przyszły emeryt. Tylko zanim to nastąpi,
[1:59] przedstawię taki zarys serii emerytalnej.
[2:02] Podkreślam, że to się jeszcze może zmienić, bo jak wszystko na
[2:05] moim blogu to żyje. Być może nawet dzięki waszym
[2:07] komentarzom na przykład to się może zmienić, ale na razie
[2:10] planuje to tak, że w pierwszej części jak wyliczyć emeryturę z
[2:14] ZUS w drugiej części? Dlaczego emerytura zus będzie
[2:17] tak niska, czyli trochę wyjaśnię te fakty i mity o polskim
[2:20] systemie emerytalnym i po prostu policza dla różnych wariantów
[2:23] różnych osób emerytury, wyjaśniając jakie jest może
[2:26] problem z obecnym systemem emerytalnym.
[2:29] Nowym w trzeciej części opowiem o tym, czy Polski system
[2:32] emerytalny upadnie, czyli trochę klikbejt, ale nie celowy.
[2:35] Raczej wyjaśnię wątpliwości, które do ZUS mają niektórzy
[2:39] przeciwnicy systemu i powiem, co może pójść nie tak ewentualnie,
[2:43] czego możemy się spodziewać, czego byśmy może nie chcieli i
[2:46] tak dalej i tak dalej w czwartej części opowiemy o tym, jak
[2:49] samemu powiększyć sobie emeryturę, czyli głównie trzeci
[2:51] filar, ale nie tylko różne sposoby zwiększania emerytury w
[2:55] piątej części powiem o tym jak przejść na emeryturę kilka lat
[2:58] wcześniej, czyli nie będzie to klasyczny fajer, tylko raczej.
[3:01] Uwzględnienie ZUS i trzeci filar w planie na trochę wcześniejszą
[3:05] emeryturę trochę, czyli o kilka lat.
[3:07] Na przykład nie takie typowe fajer, że ktoś bardzo już
[3:10] zarabia i w wieku 40 czy 35 lat rezygnuję z pracy na zawsze.
[3:14] Tylko raczej taka osoba, która której nie podoba się to, że
[3:17] wiek emerytalny w Polsce wynosi 60 lub 65 lat i chciałaby
[3:20] przejść na emeryturę wcześniej nie wie jak to zrobić, ale
[3:23] mężczyzn sporo czasu, więc może to zaplanować.
[3:26] Zacznijmy od tego od czego zależy wysokość emerytury z ZUS,
[3:29] bo nagłówki na popularnych portalach w Internecie głoszą
[3:32] między innymi to, że nadciąga. Emerytalny dramat ja to
[3:36] dosłownie znalazłem w Internecie dzisiaj lub emerytury będą
[3:39] skandalicznie niskie. Tak głoszą ta treść rzuca
[3:43] oskarżenia na system emerytalny, ale nie tłumaczy sposobu jego
[3:47] działania, czyli osoba, która dotrze do takich informacji może
[3:51] się obawiać. Może się bać, ale tak naprawdę
[3:54] nie wie co z tym zrobić, bo nie ma pojęcia jak działa nasz
[3:56] system emerytalny i przed napisaniem tego wpisu przed
[4:00] nagraniem tego podcastu sprawdziłem wiedzę emerytalną
[4:02] wśród swoich znajomych i nikt nie odpowiedział poprawnie jak
[4:05] kilka prostych pytań o sposób wyliczania.
[4:07] Świadczenia emerytalnego z ZUS i oczywiście nie pytałem
[4:10] wszystkich. Spytałem to sobie kilku osób tak
[4:11] wyrywkowo, no i tak jak się spodziewałem, ludzie raczej nie
[4:15] wiedzą, jak liczy się fillm emeryt.
[4:18] Który jak po prostu oszacować, ile będziemy mieli emerytury i
[4:21] tak naprawdę śmieszne było to, że część osób myślało, że to
[4:24] jest jakiś odsetek ostatniej, otrzymanej pensji przed
[4:27] emeryturą. Część osób myślało, że to jest
[4:31] jakaś jakieś średnie wynagrodzenie z 5 czy 10
[4:34] ostatnich lat i tak dalej i tak dalej, ale tak naprawdę nikt nie
[4:37] potrafił poprawnie wyjaśnić, jak liczy się emerytury w ZUS.
[4:42] No to zacznijmy od najważniejszego, czyli właśnie
[4:44] odpowiedzi na postawione w tytule wpisu i podcastu pytanie.
[4:48] I na początek dodam, że opisuje tutaj tylko ten nowy, czyli
[4:52] obecny system obliczania wysokości emerytury.
[4:54] Czyli pomijam tu wszelkie grupy uprzywilejowane uczestników
[4:57] starego systemu, więc tak naprawdę, jeśli obecnie płacisz
[5:00] składki emerytalne, to ten wpiszcie dotyczy, nawet jeśli w
[5:03] ZUS uczestniczyłeś lub uczestniczyła się jeszcze przed
[5:05] styczniem 99 roku, to od dawna wspólnie z ZUS już policzyliście
[5:10] twój kapitał początkowy, więc ja nie będę o tym już mówił i od
[5:14] tego czasu kolejne składki, waloryzacje postępują zgodnie z
[5:17] tym schematem, który tutaj opiszę.
[5:19] I nawet jeżeli uczestniczysz lub uczestniczyłeś w ofe, to
[5:22] mechanizm suwaka sprawi, że na 10 lat przed ustawowym wiekiem
[5:25] emerytalnym Twoje środki zaczną być przenoszone na twoje
[5:27] subkonto w ZUS, więc po prostu to, co tutaj przedstawię dotyczy
[5:32] tak naprawdę większość osób, które obecnie pracują.
[5:34] Tak naprawdę wszystkie praktycznie najprościej mają
[5:37] osoby, które zaczęły pracę po dziewięćdziesiątym ósmym roku,
[5:40] bo ich emerytury będą w całości liczone w sposób, który zaraz
[5:43] przedstawię i zacznijmy od podstaw.
[5:45] No od czego zależy wysokość przyszłej emerytury?
[5:47] Tak naprawdę to jest suma wpłaconych przez ciebie składek.
[5:51] Powiedziałem ona przez przewidywaną pozostałą długość
[5:53] życia w momencie przejścia na emeryturę wyrażoną w miesiącach
[5:56] i oczywiście wpłacone do ZUS składki nie leżą i się nie
[5:59] kurzą, tylko one procentują. To jest zapis księgowy.
[6:02] Tam nie ma jakby prawdziwych pieniędzy, bo to jest
[6:04] ubezpieczenie. Tak, czyli płacicie składkę,
[6:08] Państwo zapisuje jej wartość na kontach, to będzie później
[6:12] jakich jak to procentuje i te środki procentują są
[6:15] waloryzowane w ten czy inny sposób też zaraz opiszę,
[6:18] nieważne, teraz po prostu wpłacamy pieniądze.
[6:22] I tu działa pewien procent składany na te środki, czyli po
[6:26] pierwsze im więcej wpłacamy, tym szybciej będzie rosło im dłużej
[6:29] wpłacamy tym dłużej będzie rosło, czyli właśnie działa
[6:32] mechanizm procentu składanego. Druga rzecz oczekiwana pozostała
[6:36] długość życia, czyli w momencie przejścia na emeryturę.
[6:39] Kontaktujemy się z ZUS zus ustala dla nas, jaka jest
[6:43] przewidywana długość życia i to jakby nie jest dla nas tylko to
[6:45] jest po prostu dla osoby w naszym wieku.
[6:47] To jest jedna standardowa wartość tutaj taką lekką
[6:50] niesprawiedliwością jest to, że no to ten.
[6:52] Ta liczba miesięcy jest taka sama, niezależnie od płci, a jak
[6:55] wiadomo, Kobiety żyją dość znacznie dłużej od mężczyzn.
[6:59] Gdy emeryt podejmie decyzję o zakończeniu pracy i przejściu na
[7:02] emeryturę, to obliczona wysokość świadczenia emerytalnego jest
[7:04] dalej co roku waloryzowane, ale już innym współczynnikiem
[7:08] waloryzacji. O tym też będzie później, ale
[7:10] najłatwiej to sobie tak wyobrazić na wykresie, że
[7:12] najpierw wpłacamy to sobie rośnie.
[7:15] Tak jest taka krzywa, typowa dla inwestycji, bo to jest jakby
[7:18] inwestycja. No bo jeżeli jakimś
[7:19] oprocentowaniem mamy waloryzację, oczywiście ono nie
[7:22] jest takie piękne. W moim rysunku nie jest takie
[7:24] równe, bo ten współczynnik się zmienia.
[7:25] O tym też będzie zaraz, ale po prostu ta wartość jakoś rośnie.
[7:29] W naszym wieku emerytalnym lub w momencie, kiedy chcemy przejść
[7:32] na emeryturę, po prostu wyliczamy to sumując to co mamy
[7:36] na tych kontach emerytalnych zus dzielimy na liczbę miesięcy i
[7:40] takie jest nasza emerytura i ona później z czasem oczywiście co
[7:43] roku jest waloryzowana i mniej więcej tyle to jest tak proste,
[7:46] więc wszyscy, którzy myśleli, że tu się bierze jakieś dziwne
[7:49] odsetek ostatniej wypłaty. No to nie tak, to oczywiście nie
[7:52] działa. Jaki jest tak naprawdę jedyny i
[7:55] najlepszy sposób zwiększenia wysokości emerytury z ZUS?
[7:58] No to najprostszy jest taki, żeby odłożyć przejście na
[8:00] emeryturę o jeden lub kilka lat. I to pomaga zarówno z licznikiem
[8:05] tego ilorazu i z jego mianownikiem, no bo licznikiem
[8:09] dlatego że kwota uzbierana w ZUS jest większa, a druga rzecz to
[8:13] to, że znaczy kwota właściwie zapis na koncie żebyście mnie
[8:16] nie złapali za słówka, bo wiem, że niektórzy będą się czepiać,
[8:19] więc pamiętajcie to jest zapis na koncie ubezpieczonego.
[8:22] Nie żadna kwota, ale mniejsza z tym i przewidywana długość
[8:26] życia. Oczywiście z wiekiem jest coraz
[8:28] krótsza, oczywiście nie liniowo, ale to jest tak, że ona jest
[8:31] coraz krótsza, więc jeżeli przejdziemy na emeryturę później
[8:34] to brzmi. Drastycznie, ale no, to to jest
[8:36] dobry sposób, żeby zwiększyć świadczenie emerytalne, bo
[8:38] dzielimy na mniejszą liczbę pozostałych miesięcy i tak
[8:42] naprawdę to jest najlepszy sposób na powiększenie emerytury
[8:44] zus. I co ja wam będę mówił tak
[8:46] naprawdę jedyny i oczywiście jest inny sposób.
[8:49] Zmiana pracodawcy na takiego, który więcej płaci, bo dzięki
[8:52] temu składki do ZUS będą większe, ale to już zaraz
[8:55] opowiem. No i właśnie ile wpłacamy na
[8:57] emeryturę z ZUS, bo wiele Polaków nie rozumie tego, ile
[9:01] wpłacamy i na przykład często w Polsce narzeka się na to, że
[9:04] składki zus. Są bardzo wysokie, no i tutaj
[9:07] oni może zapominają o tym, że składka emerytalna do ZUS to
[9:09] tylko część kwoty, którą to miesięcznie Wpłacają do ZUS i
[9:13] zacznijmy w ogóle od takiej statystyki.
[9:15] Jeżeli chodzi o formę pracy w Polsce albo formę no zarabiania
[9:20] i rozliczania się po prostu podatkowego.
[9:22] No to w 2022 roku około 19 milionów Polaków rozliczyło się
[9:27] w pit 37, czyli to jest ten o pracę umowę o dzieło, umowa
[9:30] zlecenie. Później około 2,9 miliona
[9:33] Polaków, czyli dużo mniej rozliczyło się w pit 36.
[9:36] Czy działalność na skali podatkowej na przykład później
[9:39] około miliona trochę mniej niż milion Polaków rozliczyło się w
[9:42] pit 28, czyli to jest ryczałt z działalności gospodarczej i
[9:45] około pół miliona Polaków rozliczyło się w pit 36 L.
[9:48] Czyli to jest działalność na stawce liniowej 19%, więc mamy o
[9:51] wiele więcej etatowców niż ill osób z działalnością
[9:55] przedsiębiorców, nazwijmy to i nie powinno to nikogo dziwić, no
[9:58] bo w każdym państwie prawdopodobnie tak jest.
[10:02] I teraz sprawdźmy, ile te osoby na umowie o pracę, bo to jest
[10:04] większość aktywnych zawodowo Polaków.
[10:06] Ile te osoby na umowie o pracę płacą do ZUS łącznie i ile z
[10:10] tego? To jest składka emerytalna.
[10:12] Składka emerytalna to jest po prostu 19,52, czyli tak w
[10:17] głowach. Zapamiętajcie, że to jest 19,5%
[10:20] każdego wynagrodzenia brutto, z czego połowę płaci pracownik
[10:22] czyli 96%, a połowę pracodawca czyli jak macie wynagrodzenie
[10:26] brutto, no to jego niespełna 20% idzie do ZUS tak skrajnie
[10:31] upraszczając to kto co płaci i tak dalej.
[10:34] Składka rentowa 8%, z czego głównie pracodawcę płaci składka
[10:39] zdrowotna 9%. Pracownik ją płaci składka
[10:41] chorobowa 2,45% wypadkowa to jest od około pół do około 3%,
[10:47] Fundusz pracy 2 45% pracodawca i jeszcze fundusz gwarantowanych
[10:51] świadczeń pracowniczych Zero 1%, czyli łącznie składki do ZUS
[10:56] takie wszystkie plus ta zdrowotna chorobowa, czyli po
[10:59] prostu składki wynoszą między 33,19 a 35 85%.
[11:05] Ale nas interesuje dzisiaj tylko składka emerytalna, czyli 19,52%
[11:09] pensji zarabiającego pieniądze. Połowa tej składki Jeszcze raz
[11:14] po stronie pracodawcy połowa po stronie pracownika, więc można
[11:17] tak zobrazować, że jak mamy zarobki brutto 20 około procent
[11:21] idzie do ZUS, z czego połowa obciąża nasze wynagrodzenie
[11:24] brutto i teraz dla przykładu, w pierwszym kwartale 2024 roku,
[11:29] Jeżeli zarabiasz pensję minimalną, czyli w tej chwili
[11:32] 4242 zł brutto. Twoja miesięczna składka
[11:36] emerytalna do ZUS wynosi 828,04 zł.
[11:38] Jeżeli zarabiasz średnią krajową, czyli obecnie 7824 zł
[11:41] brutto, to twoja miesięczna składka emerytalna wynosi
[11:43] 1527,24 zł. Przy pewnych zarobkach, na
[11:46] przykład jak zarabiasz 25000 zł brutto miesięcznie, to napotkasz
[11:49] na roczny limit składek emerytalnych na ZUS i jest nim
[11:53] dokładnie trzydziestokrotność przeciętnego prognozowanego w
[11:55] miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, czyli w
[11:58] 2000. Powiedzmy czwartym jest to około
[12:07] 235000 zł. Czyli jeżeli zatrudniony.
[12:14] Jakby zarabia więcej brutto rocznie?
[12:16] No to już dalej Nie możesz wpłacać na emeryturę w ZUS
[12:20] 19,52% tej kwoty, czyli jak już na ZUS składkę emerytalną Zus w
[12:25] ciągu roku. Jak uiścić wysokości 40 około
[12:28] 6000 zł w 2024 to już więcej Nie możesz i to jest robione po to
[12:33] żeby zus nie musiał nikomu płacić ekstremalnie wysokich
[12:37] emerytur. Oczywiście mówię o tych osobach
[12:39] nieuprzywilejowanych, czyli tym standardowym pracow.
[12:44] Nikom nazwijmy to po prostu jest pewna kwota, więc jak wchodzisz
[12:47] w drugi próg podatkowy to przez jakąś część roku zarabiasz dużo
[12:50] mniej, a później przestajesz płacić zus jak zarabiasz
[12:53] odpowiednio dużo i znowu netto zarabiasz więcej przynajmniej
[12:56] tak odczuwalnie to widzisz czy czujesz?
[12:59] Jeżeli prowadzisz działalność gospodarczą, to tu jest dość
[13:02] ciekawie, to jest pewna niesprawiedliwość, którą często
[13:04] etatowcy zauważają. Może zresztą słusznie, to
[13:07] przedsiębiorcy często narzekają, że na ZUS się płaci dużo, ale
[13:10] przedsiębiorcy mają przynajmniej wybór, ponieważ podstawa
[13:13] oskładkowania wynosi między 60% tego przeciętnego prognozowanego
[13:17] wynagrodzenia. A 250% tegoż wynagrodzenia.
[13:22] Co to oznacza w praktyce w roku 2024?
[13:25] To oznacza tyle, że składkę emerytalną do ZUS każdy
[13:29] przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą może
[13:32] uiścić w tym roku pomiędzy około 900 zł a około 3800 zł
[13:37] miesięcznie, czyli zauważ, że każdy samozatrudniony ma wybór,
[13:41] czyli niezależnie od swojego przychodu lub dochodu, może
[13:44] wpłacić na ZUS tak dużo jak ten zatrudniony, czyli te 40 parę
[13:49] 1000 zł. W ciągu roku może wpłacić na
[13:51] emeryturę w ZUS, jeżeli chce, natomiast jeżeli nie chce to
[13:55] płacić tyle, co osoba, która byłaby na umowie o pracę i
[13:57] zarabiała 60% przeciętnego fillm tego no po prostu przeciętnego
[14:02] prognozowanego wynagrodzenia w gospodarce narodowej.
[14:04] W praktyce jak pewnie się domyślasz, oznacza to, że prawie
[14:07] każdy przedsiębiorca w Polsce. No założę się, że płaci minimum
[14:10] tego, co musi. Po pierwsze dlatego, że ludzie
[14:13] jakoś zus nie ufają, nie rozumieją go i po drugie
[14:16] dlatego, że chyba nie chcą płacić wysokich składek, więc
[14:19] mamy to jednak myślenie, że nie dbamy.
[14:21] Masz taką emeryturę, więc jednym z symptomów tego niedbalstwa
[14:24] jest może to, że wpłacamy na złe jako przedsiębiorcy.
[14:26] Najmniej ile się da, czyli w ciągu roku teraz niespełna 11000
[14:30] zł w roku 2024. I gdzie jest w stanie
[14:34] sprawiedliwość zaszyta? Otóż tam, że przedsiębiorcy mają
[14:37] wybór zatrudnieni, muszą płacić te 19,52% swojego wynagrodzenia
[14:42] brutto. Natomiast przedsiębiorcy mogą
[14:44] wybrać, czyli po prostu mogą wpłacać na emeryturę znacznie
[14:48] mniej, niż świadczyłyby o tym ich zarobki.
[14:51] Niestety, zatrudnieni nie mają tego przywileju.
[14:53] Po prostu nie mogą decydować o wpłatach do ZUS i po prostu
[14:56] tyle, ile zarabiają to 19,52% tej pensji brutto i tyle po
[15:00] prostu co miesiąc muszą wpłacać. Teraz bardzo ważne, jak dzieli
[15:05] się wpłaty na ZUS. To jest moim zdaniem bardzo.
[15:08] No to jest kluczowe. Jest coś takiego jak konto w ZUS
[15:10] jest coś takiego jak subkonto w ZUS i gdybym ja był
[15:13] odpowiedzialny za wymyślenie nowego systemu emerytalnego, na
[15:15] pewno bym jakoś ujednolicił te sprawy to subkonto w ZUS to jest
[15:19] pochodna tego, że kiedyś były ofe patrz reforma ofe rok 2014
[15:24] nie będę się w to zagłębiał, bo to nie jest o tym w ogóle
[15:26] podcast, więc abstrahując już od tego jeżeli nie wpłacasz na ofe
[15:31] tak jak część ludzi, myślę, że duża część ludzi, którzy teraz
[15:34] zaczynają pracę już tego nie robi.
[15:36] To twoja comiesięczna składka emerytalna do ZUS dzieli się w
[15:38] ten sposób, że 12,22. Czyli mniej więcej 2/3 tej
[15:42] składki idą na tak zwane konto w ZUS.
[15:46] Znaczy idą w sensie środki są zapisywane albo jest zapis jest
[15:50] stworzony. Filler zapis jest dodawany, może
[15:53] do zapisu, który już miałeś miałaś a 7,3% pensji brutto,
[15:57] czyli to jest po prostu 1/3 około składki na emeryturę w ZUS
[16:02] zapisywana jest na twoim subkoncie w ZUS no i zapamiętaj
[16:05] to konto i subkonto bo no po prostu trzeba zrozumieć.
[16:09] Różnice. Pierwsza różnica jest taka, że
[16:14] no podstawowa moim zdaniem, że środki na koncie w ZUS nie są
[16:18] dziedziczne, a środki na subkoncie są dziedziczne, ale
[16:20] oczywiście tylko jeżeli ubezpieczony w ZUS zmarł zanim
[16:25] otrzymał emeryturę zus, to coś ważne tam są pewne niuanse i tak
[16:30] dalej, ale też nie chcę ich poruszać, bo to jest wpis i
[16:33] podcast podstawowy. To jest pierwsza różnica.
[16:36] Druga różnica jest taka, że inaczej się te środki walory
[16:39] zuje, czyli możesz na nie spojrzeć na te 2 konta jako.
[16:42] Lokaty, które są oprocentowane w inny sposób, to bym może będzie
[16:47] najprostszy. Tylko różnica jest taka, że z
[16:48] lokaty możesz wypłacić środki. Jeżeli chcesz, a z tego systemu
[16:52] Nie możesz, czyli to jest zapis, to jest ubezpieczenie u państwa.
[16:56] To nie jest twoje prywatne konto, z którego możesz w każdej
[16:59] chwili wypłacić środki i to jest bardzo, bardzo istotne, żeby to
[17:03] zrozumieć, skoro sposób waloryzacji jest inny dla konta
[17:07] w ZUS podkreślę tam przeznaczamy w większość składki emerytalnej
[17:10] na ZUS oraz dla subkonta w ZUS. No to.
[17:13] Teraz nie cytując ustawy, postaram się prosto własnymi
[17:17] słowami wyjaśnić, jak wygląda wskaźnik waloryzacji konta w
[17:20] ZUS. Jest on po prostu dość znacząco
[17:22] wyższy od inflacji. W ustawie jest napisane, żeby po
[17:25] prostu bierzemy wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych,
[17:28] czyli potocznie inflację. Powiększamy go o wzrost realny
[17:31] sumy przypisu składek na ubezpieczenia emerytalne i
[17:33] niestety dość trudne do zrozumienia, ale w praktyce
[17:35] jakbyśmy spojrzeli na liczby, to dość znacząco przekracza
[17:38] inflację przynajmniej średnio na przestrzeni lat, czyli konto w
[17:43] ZUS. To jest taka inflacja plus tak
[17:44] możemy. Zapamiętać, żeby to było proste,
[17:47] bo jak coś jest proste, to przynajmniej to zapamiętamy.
[17:49] Więc po co komplikować sprawy? Natomiast subkonto w ZUS to jest
[17:53] po prostu średnioroczna dynamika wartości wzrostu PKBW cenach
[17:57] bieżących za okres ostatnich 5 lat, czyli tutaj typowo indeksu
[18:01] jemy to wzrostem PKB, więc jeżeli Polska gospodarka się
[18:04] dobrze rozwija, to oczywiście subkonto będzie też dobrze
[18:07] procentować. I teraz jak spojrzymy sobie na
[18:09] ostatnie kilka lat waloryzacji, dokładniej 10 11 lat to
[18:14] zobaczymy, że faktycznie waloryzacja konta i subkonta w
[18:17] ZUS. Zazwyczaj przekraczała inflację
[18:19] w Polsce, gdy inflacja była już bardzo wysoka jak w roku 2022,
[18:23] to niestety subkonto w ZUS nie dało Rady, no nie dało Rady tego
[18:27] przekroczyć także realnie PKB spadało, więc subkonto w ZUS
[18:31] przegrywało z inflacją. Natomiast jak tak spojrzymy
[18:34] obiektywniej przez wszystkie lata, no to obydwa konta
[18:37] pokonywały lekko inflację i tak naprawdę to jest najważniejszy
[18:40] wniosek, że to oprocentowanie w środków w ZUS, czyli ta
[18:45] waloryzacja jest na tyle dobra, że.
[18:49] Przynajmniej wygramy z inflacją i teraz jeżeli na emeryturę w
[18:53] ZUS jako zatrudniamy zatrudnieni, wpłacamy więc około
[18:56] 20% wynagrodzenia brutto, no to 1/3 na subkonto 2/3 na konto w
[19:01] ZUS tak mniej więcej no i walory ujemy na podstawie 2 różnych
[19:04] składek waloryzacji. Mam nadzieję, że nie jest za
[19:07] trudne, bo warto żebyś to teraz zapamiętał.
[19:10] Jeżeli to zapamiętasz to dużo prostsza będzie kolejna część
[19:14] czy emerytury utrzymują wartość pieniądza i teraz zauważcie
[19:17] składki w ZUS, które są waloryzowane to jest zupełnie
[19:21] coś innego niż późniejsze emerytury.
[19:23] Czyli faktycznie wysokość emerytury obliczamy na podstawie
[19:27] tej sumy składek na koncie i subkoncie w ZUS podzielonej
[19:31] przez liczbę pozostałych miesięcy życia.
[19:33] To przewidywaną ona jest we wszystkich.
[19:35] Taka sama po prostu patrzy się na wiek i mówi się, ile miesięcy
[19:38] nam prawdopodobnie zostało takie brutalne, drastyczne, ale tak to
[19:41] działa. Dlatego opóźnianie przejścia na
[19:44] emerytury powiększa ją lepiej niż cokolwiek innego.
[19:48] Teraz jeżeli chodzi o emerytury, no to jak się domyślasz, jeżeli
[19:51] państwo wyliczy ci na przykład, że masz otrzymać 3000?
[19:54] Krótko emerytury. No to przecież to nie może być
[19:56] tak, że przez kolejne 30 lat na emeryturze Dostajesz 3000
[20:00] brutto. No bo po kilku latach nie byłoby
[20:03] na jedzenie, biorąc pod uwagę tempo inflacji wzrostu cen w
[20:09] Polsce, więc oczywiście jest waloryzacja też emerytur tylko
[20:13] tak jakby tracisz już ten zapis księgowy nazwijmy to, czyli ile
[20:17] składek było i tak dalej, tylko masz po prostu liczbę swojej
[20:21] emerytury. Wiesz ile będzie wynosić
[20:24] emerytura? No i tutaj dzięki świetnym
[20:26] materiałom. Marka Tokarskiego to jest też
[20:28] czytelnik mojego bloga trochę koresponduje my często w
[20:31] komentarzach dyskutujemy. Marek wykonał świetną robotę na
[20:35] swoim takim mini blogu też Link do tego podaje w wpisie fillm
[20:39] Marek znalazł w różnych miejscach wskaźniki waloryzacji.
[20:42] Emerytura one są naprawdę rozsiane po różnych miejscach w
[20:45] Internecie. Sam też szukałem, dla wielu lat
[20:48] mi się udało je znaleźć dla kilku prostu posłużyłem się
[20:50] stroną Marka, dlatego linkuje i źródłowe ją tutaj w podcaście i
[20:54] WE wpisie i teraz jak to wygląda na wygląda to tak, że faktycznie
[20:58] indeks waloryzacji emerytur wygrywał z Polską inflacją.
[21:01] Jak on jest stworzony? No to jest też dość złożone, bo
[21:04] bierzemy inflację i zwiększamy ją o co najmniej 20% realnego
[21:08] wzrostu przeciętnego wynagrodzenia, czyli jak nie ma
[21:11] wzrostu wynagrodzenia, jakby biorąc pod uwagę inflację to nie
[21:14] zwiększamy onic jaki jest ponad inflację to zwiększamy ten
[21:18] wskaźnik żeby on znowu był taką trochę inflacją.
[21:21] Plus jeszcze drugi Kruczek jest taki, że tutaj zestawiamy ze
[21:24] sobą inflację tą szeroką, ale też inflację koszyka, emeryta i
[21:29] bierzemy pod uwagę tę inflację, która jest wyższa w danym roku.
[21:32] To jest też dość ważne, czyli. Zabezpieczamy emerytów jeszcze
[21:35] przed tym, że jeżeli inflacja emerytów jest mam na myśli,
[21:39] inflacja koszyka produktów i usług emerytów.
[21:44] Oczywiście, a nie samych emerytów, także żartobliwie jest
[21:47] wyższa niż ta inflacja średnia w społeczeństwie taka statystyczna
[21:52] to oczywiście bierzemy pod uwagę inflację koszyka emerytów.
[21:56] Produktów i usług emerytów. Oczywiście, bo to zabawnie brzmi
[21:59] i ten tą inflacją jest waloryzowana nasza emerytura,
[22:04] czyli już to świadczenie wynoszące 3000 zł brutto w
[22:07] każdym kolejnym roku będzie waloryzowane.
[22:09] Na szczęście dla nas, jeżeli chodzi o te stopy waloryzacji,
[22:12] to nie zawsze było tak różowo, bo tutaj też fillm WE wpisie
[22:16] pokazuje, że w niektórych latach, no niestety waloryzacja
[22:19] emerytur była niższa niż inflacja i to są na przykład
[22:22] lata 2004 i 2005. Tutaj jest pewna wada systemu,
[22:26] bo on jest mimo wszystko podatny na zmiany.
[22:29] Podatny na interpretację podatny na jakieś negocjacje rządu ze
[22:33] społeczeństwem tej Rady emerytalnej i.
[22:35] Tu właśnie jest zaszyta wada systemu, o której opowiem też w
[22:39] części trzeciej. Najważniejsze, bo skoro liczymy
[22:42] emeryturę, no to wyliczymy emeryturę dla kogoś, kto ma 20
[22:45] lat rozpoczyna pracę zawodową, zarabia teraz 6000 zł brutto,
[22:49] czyli tak pomiędzy minimalną a średnią w roku 2024.
[22:53] Jego wynagrodzenie będzie rosło w tempie 4% rocznie, czyli tak
[22:56] dość optymistycznie, ale no musi być więcej niż inflacja, czyli
[22:59] po tych wieku 60 lat ta osoba będzie miała 28,8 1000 zł
[23:04] miesięcznie, natomiast jak uwzględnimy inflację.
[23:06] Jest jakby dzisiejszy około 11000 zł.
[23:09] Inflacja wynosi 2,5%, czyli tak jak cel N bpu ten inflacyjny.
[23:15] Waloryzacja konta w ZUS 3,5% waloryzacja subkonta 2,8% tak
[23:19] historycznie po prostu porównałem te inflacji tak pi
[23:21] razy drzwi coś ustaliłem. Oczywiście jakbym ustalił wyższe
[23:24] liczby, to osoba miałaby wyższą emeryturę, ale nie chciałem
[23:27] przesadzać, że tak powiem i teraz przeciętna długość życia.
[23:30] No i tu mamy wiadomość dobrą, ponieważ dla Kobiety jeżeli ta
[23:34] osoba byłaby kobietą i by chciała przejść na emeryturę w
[23:37] wieku 60 lat czyli za 40 lat od teraz no to przeciętna długość
[23:41] życia się zwiększy do 302 miesięcy teraz wynosi 254
[23:44] miesiące. Natomiast, jeżeli to byłby
[23:46] mężczyzna, czyli w wieku 65 lat za 45 lat, teraz od startu
[23:50] swojego zatrudnienia. No to zamiast teraz by miał 210
[23:54] pozostałych miesięcy, a tak zostanie mu 250 miesięcy.
[23:57] Ja to wziąłem akurat stylistyki prognoz GUS Eurostatu i on tak
[24:00] trochę uśrednia łem je dla roku 2060 i wyszły takie liczby.
[24:05] Statystyce są więc bardzo optymistyczni jeśli chodzi o
[24:08] wzrost średniej długości życia człowieka w Polsce.
[24:10] No ale niestety ten optymizm ma efekt uboczny.
[24:14] I jaki jest efekt? Efekt jest taki, że no cóż,
[24:18] bierzemy obecny wiek emerytalny 60 i 65 lat, czyli dla kobiet i
[24:22] dla mężczyzn i dzielimy na dużo większą liczbę miesięcy niż
[24:27] byśmy teraz podzielili. Ponieważ pozostała długość
[24:30] życia, ma być dłuższa bądź większa, czyli jeśli założymy,
[24:34] że wiek emerytalny w roku 2060 do 2080 będzie dalej wynosił 60
[24:39] 65 lat, co naprawdę wątpię, ale to mniejsza o to, to uzbierane w
[24:43] ZUS foty, nazwijmy to na tych kontach te zapisy będziemy
[24:46] dzielić nie na 250, na przykład na 300 miesięcy i takie jeszcze
[24:51] prościej, jeżeli tego nie rozumiesz, to po prostu
[24:53] emerytury będą niskie. Stopa zastąpienia nie wyniesie
[24:56] tak jak teraz 45 50% a tak 25/30%.
[25:00] Jeżeli nie wiesz, co oznacza stopa zastąpienia, no to
[25:02] najprościej to jest po prostu stosunek wysokości przeciętnej
[25:05] nowo przyznanej emerytury do obecnej wysokości przeciętnego
[25:08] wynagrodzenia w Polsce i ten stopę zastąpienia.
[25:11] W pewnym sensie można też wyliczyć każdemu no bo każdy z
[25:14] nas ma jakąś ostatnią wysokość pensji do pierwszej wysokości,
[25:18] do wysokości pierwszej emerytury właściwie odwrotnie, bo dzielimy
[25:21] wysokość emerytury na wysokość ostatniej pensji.
[25:24] Teraz co wyliczyłem dla takiej osoby.
[25:26] No to wyliczyłem to, że dla niej stopa zastąpienia, jeżeli to
[25:29] jest kobieta no to wyniesie około 27% no bo uzbiera tyle i
[25:35] tyle środków podzieli. Na te 300 miesięcy i wyjdzie
[25:38] nam, że 27% ostatniego wynagrodzenia to będzie to, co
[25:42] otrzyma brutto w formie emerytury, czyli naprawdę słabo
[25:45] i teraz ile ta osoba musiałaby pracować dłużej, żeby dostać 50%
[25:51] swojego wynagrodzenia w formie emerytury?
[25:52] No aż 11 lat, czyli dopiero w wieku 71 lat taka osoba
[25:58] otrzymałaby emeryturę stanowiącą 50% swojego wynagrodzenia
[26:03] brutto. I teraz nie chcę się nad tym
[26:04] rozwodzić. To jest oczywiste, że im dłużej
[26:06] będziemy pracować, tym wyższe będą emerytury, bo tak działa
[26:09] ten system, bo zwiększa nam się. Liczba uzbieranych środków tego
[26:13] zapisu na koncie w ZUS i subkoncie w ZUS i skraca nam się
[26:17] pozostała długość życia. Ta statystyczna, więc nie będę
[26:20] tutaj się już rozwodził. Zostawmy na razie ten temat,
[26:22] wrócimy do niego w kolejnej części serii.
[26:25] Ważna informacja to jest emerytura minimalna.
[26:27] Pewnie kojarzycie coś takiego jest więc bardzo skrótowo.
[26:31] Nie wszystkie osoby wyliczam sobie emeryturę z tego wzoru,
[26:35] mianowicie jeżeli jesteś kobietą i pracowałaś lub, miałaś okresy
[26:39] nieskładkowe, czyli na przykład urlop macierzyński zdrowotne i
[26:42] tak dalej. Które wynosiły 20 lat.
[26:45] Albo jesteś mężczyzną i miałeś z takich okresów 25 lat, czyli
[26:49] głównie pracy po prostu tak skrajnie upraszczając praca plus
[26:54] wszelkie takie. Urlopy, mam na myśli te takie
[26:58] właśnie zwolnienia macierzyńskie i chorobowe.
[27:01] Jeżeli masz 20 Kobiety 25 lat mężczyźni i nie uzbierali ście
[27:06] wystarczających środków, żeby z tego wzoru policzyć i uzbierać
[27:09] więcej niż określona kwota w ciągu roku, ja wiem, że to
[27:13] zagadkowo brzmi, ale ta kwota jest bardzo konkretna, też jest
[27:16] waloryzowana i w roku 2024 wynosi na przykład 1780,96 zł
[27:19] miesięcznie. To jest po prostu kwota
[27:22] minimalnej emerytury. I teraz jak to działa?
[27:28] Bardzo prosto. Jeżeli z wzoru na emeryturę
[27:32] wyjdzie ci, że uzbierałeś, uzbierałaś na koncie dość mało
[27:36] dzielisz na pozostałą długość życia i wychodzić na przykład
[27:38] 1000 zł, ale masz przepracowane. To podkreślam raz jeszcze
[27:42] Kobiety 20 lat, mężczyźni 25 lat lub tyle po prostu byliście w
[27:46] ZUS to jest ważne. No to zus nie przyzna wam tego
[27:49] 1000 zł, tylko właśnie 1780 zł miesięcznie to jest dość ważne,
[27:54] bo to jest prosty sposób na policzenie swojej emerytury.
[27:58] Jeżeli widziałem bardzo mała, no to jest duża szansa, że
[28:00] podlegamy pod ten system emerytury minimalnej, on jest po
[28:04] to, żeby zapobiec ludziom wzrost żyjącym takim skrajnym ubóstwie,
[28:09] żeby po prostu czegoś takiego nie było.
[28:10] Tylko pamiętajcie, jeżeli nie pracujecie przez te 20 lub 25
[28:14] lat, to nici staje emerytury. Będziecie zarabiać, znaczy
[28:18] zarabiać, będziecie otrzymywać dużo niższe emerytury.
[28:21] Jeżeli wam wyjdzie mała kwota, to się po prostu podzieli na
[28:24] pozostałą długość życia i tak to wychodzi.
[28:26] I teraz jaka jest zależność tej normalnej emerytury?
[28:29] O te emerytury minimalnej? To tutaj pokazałem osobę, która
[28:32] zarabia bardzo mało ma mały wzrost spens I tak naprawdę
[28:35] inflacja zjada im tę pensję, że jakby zarabia realnie coraz
[28:38] mniej, no to tutaj wychodzi, że taka osoba faktycznie nawet
[28:41] pracując przez 40 lat, wpłacając składki na ZUS, nie dozbierał,
[28:45] aby do tego świadczenia minimalnego, bo ja inflacją
[28:48] tutaj potraktowałem świadczenie minimalne w tej chwili więc
[28:54] działa to tak, że w momencie kiedy jesteście zainteresowani
[28:57] emeryturą obliczać, ile powinno wam wyjść i jeżeli to jest ta
[29:01] wartość jest niższa niż obecna emerytura minimalna, ale
[29:04] przepracował liście 20 lub 25 lat.
[29:06] No to otrzymujecie wartość minimalną, a nie tą wartość.
[29:09] Wyliczoną, czego spodziewać się po kolejnej części, bo już
[29:12] kończymy tę pierwszą, skoro już mniej więcej wiesz, jak wyliczyć
[29:15] emeryturę zus, a mam nadzieję, że wiesz, bo to nie jest aż
[29:17] takie trudne, to w drugiej części zrobię to dla osób o
[29:21] różnych zarobkach w różnych sytuacjach życiowych.
[29:24] W plotek to różne warunki gospodarcze, czyli pokaże w
[29:26] zależności od tego, jak system będzie obciążony, uwzględnia
[29:29] jakieś lepsze gorsze scenariusze dla Polski inflację i tak dalej
[29:32] i tak dalej. Czyli pokażę różne waloryzacje,
[29:34] jak może się skończyć, czyli ile mniej więcej spodziewać się
[29:37] emerytury od teraz za te 20/30 40 lat, czyli tak naprawdę
[29:42] większość czytelników. Mojego bloga słuchaczy podcastu
[29:45] jak najbardziej odnajdzie się w tym i będzie mogło zrozumieć,
[29:48] dlaczego te zapowiadane emerytury zus są takie niskie,
[29:51] czyli zaro teorii spiskowych. Same fakty.
[29:53] Pokażę to na przykładach i wreszcie zrozumiecie jak to
[29:56] działa. Dzięki do następnego Trzymajcie
[29:58] się cześć.

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.