# \[#177\] Wysokość podatków a zadowolenie z usług państwowych. Co mamy z płacenia podatków?

An episode of [Inwestomat – oszczędzanie, inwestowanie i wolność finansowa](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1506475429), 4 Dec 2023, 25 min.

Audio: https://anchor.fm/s/23845a30/podcast/play/74696029/https%3A%2F%2Fd3ctxlq1ktw2nl.cloudfront.net%2Fstaging%2F2023-7-16%2F8127a5bd-4078-ca33-5145-f295a28b0217.mp3

• Link do wpisu na blogu: https://inwestomat.eu/wysokosc-podatkow-a-zadowolenie-z-uslug-panstwowych • ➡️ Polub mój fanpage na Facebooku: https://www.facebook.com/Inwestomat.eu/ • ➡️ Obserwuj mnie na Twitterze: https://twitter.com/Inwestomat_eu Z tego nagrania dowiesz się: • Jak wysokie są podatki w Polsce na tle innych krajów. • Które kraje mają najwyższe, a które najniższe podatki. • Jak bardzo jesteśmy zadowoleni z systemu ochrony zdrowia, systemu edukacji i polskiego sądownictwa. • Czy jest zależność między poziomem zadowolenia z usług państwowych a wysokością podatków. • Od czego tak naprawdę zależy zadowolenie z życia, usług państwowych i zaufanie do państwa.

## Transcript

[0:00] Cześć wszystkim mówi Mateusz Samołyk, autor Bloga i Podcastu
[0:03] inwestormat.ru, a dzisiaj z niewątpliwą przyjemnością
[0:07] prezentuję wam owoc mojej pracy analitycznej w dziedzinie
[0:11] gospodarki dawnej nagrywałem gospodarce tak ogółem dość
[0:15] rzadko nagrywam o gospodarce, ale za każdym razem, kiedy mam
[0:17] okazję to zrobić, to Jestem bardzo szczęśliwy, ponieważ to
[0:21] jest jeden z moich ulubionych tematów.
[0:23] Dzisiejszy temat podcastu to wysokość podatków, a zadowolenie
[0:26] z usług państwowych, czyli to, co mamy z płacenia podatków, czy
[0:29] są to usługi wysokiej jakości czy niskiej.
[0:32] Czy jesteśmy z nich zadowoleni, czy ufamy państwa raczej naszemu
[0:35] rządowi i tak dalej i tak dalej także Wszystko o podatkach o
[0:40] tym, co z nich mamy i jak jesteśmy z tego zadowoleni.
[0:44] Pomysł na podcast powstał po dyskusji, którą miałem pod
[0:49] jednym z tweetów, w którym postawiłem tezę o tym, że
[0:51] podatki i składki w Polsce są relatywnie niskie w stosunku do
[0:55] innych krajów i od tego właściwie zaczniemy ten podcast.
[1:00] Jak właściwie możemy ocenić, czy podatki w naszym kraju są
[1:03] wysokie czy niskie? Przede wszystkim musimy się
[1:05] skupić na jakiejś kategorii podatków, bo inaczej jest to
[1:09] bardzo trudne do osiągnięcia. Ja akurat omówię podatki
[1:12] bezpośrednie, czyli te, które płacimy państwu przy
[1:15] otrzymywaniu wypłaty lub zarabianiu.
[1:18] Jesteśmy, jeżeli jesteśmy na działalności gospodarczej,
[1:21] należą do nich na przykład pit CIT, albo też dyskusyjnie
[1:25] składki na ZUS na nfz i tak dalej i tak dalej, czyli
[1:27] Wszystko, co płacimy przy okazji otrzymywania wypłaty od
[1:32] pracodawcy lub kontrahenta. Po prostu to jest suma podatków,
[1:36] które bezpośrednio płacimy w ciągu miesiąca.
[1:39] Jeżeli chodzi o miarę tego pełnego opodatkowania, to się
[1:44] nazywa potocznie klinem podatkowym.
[1:46] To po prostu jest różnica między tym, co płaci pracodawca za nas,
[1:50] tak jakby nam i państwu, a tym, co my otrzymujemy do ręki, że
[1:54] tak powiem na rękę, czyli po prostu.
[1:57] Jeżeli klin podatkowy wynosi w danym kraju 50%, to na przykład
[2:01] jeżeli koszt dla pracodawcy to jest 10000 zł, to my otrzymujemy
[2:05] 5000 zł. Netto i pamiętajcie, to nie jest
[2:08] różnica między brutto a netto, bo w Polsce jest tak zwane
[2:11] brutto brutto, czyli jeszcze te wszystkie składki społeczne, że
[2:16] tak powiem. Pracodawcy są na jakby ponad
[2:18] pensją brutto, czyli tak jak mówiłem, gdyby klin wynosił 50%
[2:23] to połowę wybrało państwo połowę my, a pracodawca oczywiście
[2:27] płacił 100% i zacznijmy od tego jak wysokie są podatki
[2:31] bezpośrednie w Polsce. Powiedziałbym tak są dość niskie
[2:34] i progresja też nie jest jakaś ogromna.
[2:37] Dlaczego tak uważam? Dlatego, że w Polsce 67%
[2:41] przeciętnego wynagrodzenia, czyli to jest mniej niż 5000 zł
[2:45] brutto miesięcznie, jest opodatkowane i oskładkowane
[2:48] łączną wartością 30% i ta wartość sama w sobie jest
[2:53] mniejsza niż na przykład w Estonii, na Litwie, w Norwegii,
[2:56] w Hiszpanii czy w Czechach i znacznie mniejsza niż na
[2:59] przykład w Belgii czy w Niemczech oraz we Francji.
[3:02] Jeżeli chodzi o progresję podatkową, czyli teraz
[3:04] przyjrzyjmy się osobie zarabiającej 100% przeciętnego
[3:07] wynagrodzenia w Polsce. No to skład kowanie i
[3:09] opodatkowanie rośnie dosłownie o kilka punktów procentowych,
[3:12] także zamiast około 30 jest to około 32%, więc dalej nie jest
[3:16] tak źle, ponieważ w wielu wielu krajach progresja jest znacznie
[3:20] większa. Na przykład w Belgii, w
[3:22] Niemczech lub we Francji i wiele krajów pobiera ponad 40% od
[3:26] takiego właśnie przeciętnego wynagrodzenia państwami, które
[3:29] pobierają mniej od osoby przeciętnie zarabiające jest na
[3:32] przykład Australia, Szwajcaria, Stany Zjednoczone lub Wielka
[3:35] Brytania, ale tam system emerytalny działa zgoła inaczej
[3:38] i zazwyczaj jest to system mocno rynkowy, czyli także nie
[3:42] wliczamy do. Klina podatkowego.
[3:46] Tych składek emerytalnych, a przynajmniej nie pełnych.
[3:48] Dlatego to opodatkowanie wydaje się mniejsze, ale tak naprawdę
[3:52] ono jakbyśmy wyliczyli te składki prywatne na emerytury,
[3:56] to wyszłoby mniej więcej tak samo albo i więcej.
[3:58] I tak już kończąc. Temat progresji podatkowej osoba
[4:01] zarabiająca 167% przeciętnego wynagrodzenia, czyli można
[4:05] powiedzieć, że dość sporo to zwykle jest mniej niż to by 10%
[4:09] zarabiających w danym kraju. No to w Polsce.
[4:14] Właśnie to ten klin podatkowy do około 35%, ale na przykład w
[4:18] Belgii wynosi to 60% we Francji lub we Włoszech około 54.
[4:24] Także dużo dużo więcej niż w Polsce i ta progresja następuje
[4:27] znacznie szybciej i dynamiczniej, więc osoby, które
[4:30] uważają, że w Polsce jest wysokie opodatkowanie pensji, no
[4:35] są po prostu w błędzie i oczywiście ono by się zaczęło,
[4:38] gdybyśmy wzięli pułap tak zwany głęboki 2 próg, czyli gdybyśmy
[4:42] wzięli osobę zarabiającą. 300% średniego wynagrodzenia pod lupę
[4:47] to, by się oczywiście okazało, że Polska ma jednak wysoką
[4:50] progresję podatkową, ale to już taka dygresja.
[4:54] Natomiast dla dla większości osób podatki oraz składki
[4:58] dotyczące wynagrodzenia w Polsce nie są wcale takie wysokie.
[5:02] I teraz jak to się zmieniało w czasie?
[5:04] Ee w różnych krajach tak ta porównania na Węgrzech w ciągu
[5:09] ostatnich 23 lat spadło. To naprawdę drastycznie,
[5:12] ponieważ klin podatkowy wynosił kiedyś 55%.
[5:15] Teraz wynosi 41% w większości krajów, w tym rozwiniętych.
[5:20] Na przykład w Niemczech też klin podatkowy zmalał było to 53%,
[5:23] teraz to jest 48 i po tych ponad 2 dekadach.
[5:26] Jeżeli chodzi o nasz kraj, czyli o Polskę, to tak nie powiem.
[5:29] Stoi w miejscu delikatny spadek tego pełnego opodatkowania z 38%
[5:34] do 30. 5 około także no na pewno trend obniżania mógłby być w
[5:42] Polsce lepiej zarysowany jest tak sobie, no, ale przynajmniej
[5:46] nie ma wzrostu opodatkowania dla takich osób przeciętnie
[5:49] zarabiających, jak i na przykład wystąpił w Japonii w tym czasie,
[5:51] ponieważ 30% opodatkowanie wzrosło do 33 i oczywiście
[5:57] ciężko wysnuć tu jakieś wnioski, takie lepsze niż to, że o K jest
[6:03] ogólny trend obniżania opodatkowania, przynajmniej tego
[6:05] bezpośredniego. Natomiast to, co bym chciał
[6:09] zrobić, to spojrzeć na osoby zarabiające.
[6:10] Więcej, czyli 167% średniej krajowej.
[6:14] Tu jest jeszcze ciekawiej, bo na Węgrzech na przykład spadek
[6:17] opodatkowanie oskładkowania takich osób był drastyczny z
[6:20] około nawet 60% w 2020. Przepraszam 2002 roku do 2022
[6:27] spadło do 41%, także naprawdę znacznie o 1/3.
[6:31] Łączne opodatkowanie także to jest niesamowita różnica w
[6:34] Polsce to się jakoś dużo nie zmienia, przynajmniej od kilku
[6:38] lat to stoi w miejscu na poziomie około 35 P.
[6:42] Są kraje, które bardziej obniżają opodatkowanie i
[6:45] oskładkowanie dla dobrze zarabiających jest na przykład
[6:47] Australia, Australia oraz Niemcy.
[6:50] To tam, jakby bardziej widać, że osoby zarabiające sporo płacą z
[6:56] czasem coraz niższe procentowo opodatkowanie znaczy są niżej
[7:01] opodatkowane w celach referencyjnych.
[7:04] Powiem tylko, że 100% średniej krajowej oznaczało w Polsce pod
[7:09] koniec 2022 roku około 6700 zł brutto.
[7:13] A 167% średniej krajowej około 11000 brutto miesięcznie.
[7:18] Tak jak powiedziałem w Polsce prawdziwa progresja podatkowa
[7:21] zaczyna się od dochodu w równowartości 120000 zł rocznie,
[7:24] czyli od zarobków brutto wynoszących około 142,5 1000 zł
[7:28] rocznie. Takie zarobki w Polsce ma mało
[7:31] kto. Nie oszukujmy się więc u nas
[7:33] progresja jest wysoka, ale zaczyna się bardzo późno, że tak
[7:37] powiem bardzo mało osób jest nam objęte, natomiast jak już są, to
[7:41] mogą narzekać, bo różnica między 12% Pit a 32% Pit jest naprawdę.
[7:47] Kolosalna i teraz skąd się wziął pomysł na wpis?
[7:49] Jak już wiemy, że opodatkowanie w Polsce nie jest jakieś
[7:51] ogromne, to zapytajmy się, czy to oznacza, że usługi w naszym
[7:56] kraju, te usługi publiczne są słabe?
[7:59] Sektor prywatny mógł nas przyzwyczaić do tego, że wraz z
[8:01] ceną usługi rośnie jej jakość i to jest coś, co gdzieś
[8:04] subiektywnie w głowach prawdopodobnie mamy.
[8:08] Dlatego intuicja podpowiada nam, że jeżeli wydatki na coś są
[8:12] niskie, to usługa prawdopodobnie jest kiepska.
[8:16] Sprawdźmy to. Zaczynając od systemu ochrony
[8:19] zdrowia, później sprawdzimy też system edukacji oraz wymiar
[8:22] sprawiedliwości w naszym kraju. Jeżeli chodzi o system ochrony
[8:26] zdrowia, to zastanawiałem się właściwie, z czym może być
[8:31] skorelowane zadowolenie z tego systemu.
[8:33] Jedna ze zmiennych, którą o ECD publikuje, to jest liczba
[8:37] lekarzy na 1000 osób. 2 z nich to jest są wydatki na ochronę
[8:41] zdrowia jako procent PKB kraju i tak się zastanawiałem,
[8:44] zastanawiałem i doszedłem do następujących wniosków, istnieje
[8:47] pewna korelacja między wydatkami.
[8:50] Na ochronę zdrowia, a zadowoleniem przy usług, ale nie
[8:52] jest ona wcale taka oczywista, ponieważ jest wiele krajów,
[8:54] gdzie wydatki na ochronę zdrowia są bardzo duże, a ludzie i tak
[8:57] nie są specjalnie z tych usług zadowoleni.
[9:00] Jeżeli chodzi o Polskę, no to 51% w tej ankiecie wyraziło
[9:04] zadowolenie z systemu zdrowia, co i tak jest dość wysokim
[9:08] wynikiem jak na to, co obserwuję.
[9:09] Wśród na przykład ze znajomych. Nie wiem jak wy, ale ja wśród
[9:12] moich znajomych jak rozmawiam o N zycie i systemie zdrowia
[9:16] publicznego, to raczej spotykam się z opiniami negatywnymi, a
[9:19] niepochlebnymi. Jeżeli chodzi o Polskę i te tą
[9:22] resztę parametrów, to Mamy na 1000 osób, 3,3 lekarzy, czyli
[9:27] trochę ponad 3 lekarzy, a wydajemy na ochronę zdrowia 5%
[9:32] PKB. Jeżeli chodzi o liczbę lekarzy.
[9:34] No to cóż, Belgia, która ma jedno z największych tych
[9:38] poziomów zadowolenia, bo 90% ochrony zdrowia też ma około 3,3
[9:42] właściwie 3,2 lekarza na 1000 osób, więc sama ta liczba o
[9:46] niczym nie świadczy. Natomiast Belgia wydaje na
[9:50] ochronę zdrowia ponad 8%. PKBA, my tylko 5 także tutaj
[9:54] może leżeć przyczyna tego. Zwiększonego zadowolenia.
[9:57] Ciekawostka jest taka, że niektóre kraje mało rozwinięte,
[10:01] takie jak Indonezja albo rp, a mają bardzo niewielu lekarzy na
[10:04] 1000 osób. Czytaj mniej niż jednego lekarza
[10:08] na 1000 osób wydają na służbę zdrowia często nawet 2% PKB, a
[10:14] ludzie i tak są z niej zadowoleni.
[10:15] I tu wchodzi bardzo ludzka rzecz, jaką jest takie
[10:18] przyzwyczajenie do tego, co było i jeżeli mamy zmianę na lepsze,
[10:22] to możemy być bardzo zadowoleni. Taka ciekawostka.
[10:26] Jeżeli chodzi o to, ile procent PKB różne kraje przeznaczają na
[10:30] ochronę zdrowia, to jest taka ciekawostka, że Węgry
[10:33] przeznaczają na ochronę zdrowia prawie 5% PKB, ale zadowolenie z
[10:36] niej jest praktycznie najniższe w tej grupie 32 krajów, którą
[10:39] przeanalizowałem i wynosi ono 44% w Polsce.
[10:43] Tak jak mówiłem 5% PKB około, natomiast 51% obywateli jest
[10:48] zadowolony z systemu ochrony zdrowia i taka ciekawostka taki
[10:51] Izrael przeznacza na ochronę zdrowia też około 5% PKB, czyli
[10:55] podobnie jak Węgry czy Polska. Ale zadowolenie z tego systemu
[10:58] wynosi tam 75%, co sprawia, że Izrael jest w czołówce tego
[11:03] rankingu. Pomyślałem sobie, że mogę
[11:06] wykonać to sprawdzenie trochę inaczej i zamiast sprawdzać
[11:10] procent PKB, jaki kraj przeznacza na ochronę zdrowia,
[11:13] mogę przecież sprawdzić roczne wydatki na ochronę zdrowia dla
[11:16] jednego obywatela. I tutaj się okazało, że na
[11:19] odrębnym wykresie jak to namalowałem, to okazało się, że
[11:22] jest widoczna taka wyraźna, naprawdę pozytywna korelacja
[11:25] między jednym a 2 także zadowolenie obywatela z ochrony
[11:29] zdrowia bezpośrednio związane jest z tym, ile km.
[11:32] Przeznacza na ochronę zdrowia dla jednej osoby, czyli po
[11:36] prostu. Co z tego, że Polska czy Węgry
[11:39] przeznaczają 5% PKB na ochronę zdrowia?
[11:41] Jeżeli na obywatela kwotowo czysto jeżeli chodzi o 1000 $
[11:46] oznacza to bardzo mało. Jeżeli jesteście ciekawi no to w
[11:49] Polsce rocznie niecałe 10000 zł na obywatela jest przeznaczane
[11:53] na ochronę zdrowia, a są kraje, w których to jest na przykład
[11:57] 20/30 1000 zł lub więcej. Oczywiście przeliczą na złoty.
[12:01] To jest oryginalnie podane w dolarach i WE Wpisie macie.
[12:03] Pełne wykresy, które mogą być dla was bardzo, ale to bardzo
[12:06] ciekawe 2 kryterium to zadowolenie systemu edukacji i z
[12:11] edukacją. To jest tak, że jak ją kończymy,
[12:13] to zwykle mniej siedzią. Przejmujemy, co jest oczywiste
[12:17] do momentu, kiedy nasze dzieci idą do szkoły, to wtedy znowu
[12:20] się nią przejmujemy w jakimś tam stopniu.
[12:22] Jeżeli chodzi o zadowolenie obywateli systemu edukacji, no
[12:25] to w Polsce nie jest wcale tak źle, bo może i jesteśmy gdzieś
[12:28] na końcu tego zestawienia. To 66% Polaków jest zadowolony z
[12:33] systemu edukacji. I zupełnie nieźle, jeżeli chodzi
[12:37] o inne kraje. No to najbardziej największe
[12:39] zadowolenie jest w Norwegii, Finlandii, Irlandii, Danii oraz
[12:43] Słowenii. Tam wynosi ono od 78% do nawet
[12:47] 87%. w Norwegii na Litwie jest najniższy, wynosi ono 37%.
[12:52] Później są Węgry, Łotwa też zadowolenie jest dużo niższe niż
[12:55] w Polsce wynosi 53% lub mniej, a w Polsce to jest 66%, czyli
[13:00] naprawdę nie jest tak źle. Można nas porównać do Stanów
[13:03] Zjednoczonych czy Nowej Zelandii.
[13:04] Więc polski system edukacji naprawdę nie jest taki zły i do
[13:09] czego to porównałem? Albo raczej z czym to
[13:10] zestawiłem, bo byłem ciekaw. Pierwsza liczba to procent osób
[13:14] z wykształceniem wyższym i tu jest ciekawostka, że nie ma
[13:17] praktycznie żadnej korelacji między zadowoleniem ogólnym
[13:20] systemu a a udziałem osób, społeczeństwie, które mają
[13:24] wykształcenie wyższe. To mnie bardzo zaciekawiło, bo
[13:26] tak gdzieś wewnętrznie myślałem, że jeżeli ktoś osiągnął wyższe
[13:30] wykształcenie zdobył je, to może jest bardziej zadowolony z
[13:33] systemu edukacji, ale nie jest to prawda.
[13:35] Ponieważ nie ma żadnej korelacji między tymi 2 zmiennymi, więc
[13:39] poszedłem tak trochę bardziej po rozum do głowy i porównałem to
[13:42] do wydatków na naukę jako procent PKB kraju i tutaj już
[13:46] taka bardzo lekka korelacja istnieje.
[13:49] Czyli jeżeli kraj wydaje więcej na edukację, to ludzie są z
[13:53] edukacji bardziej zadowoleni. Chociaż powiem szczerze, że dla
[13:57] systemu ochrony zdrowia było to znacznie bardziej widoczne.
[13:59] Tutaj jest takie dość subiektywne, więc to co mi
[14:04] przyszło do głowy to to, że zadowolenie obywatelu.
[14:06] Jej systemu edukacji może wynikać bardziej z jakiejś jego
[14:10] struktury z pomysłów na edukację z kreatywności nauczycieli.
[14:14] Może z wykształcenia nawet nauczycieli, tak jakby jakości
[14:17] wykształcenia, bo zauważcie, że to, że ktoś ma wykształcenie
[14:21] wyższe w danych krajach znaczy zupełnie inną rzecz, więc to
[14:26] jest dość ciekawie, bo Polacy wcale nie są tacy markotny,
[14:29] jeżeli chodzi o zadowolenie systemu edukacji, czyli ochroną
[14:33] zdrowia. Jesteśmy powiedziałbym załamani
[14:35] systemem edukacji, no cóż, może nie bardzo pozytywnie, ale nie
[14:38] jest tak źle. Teraz jak jest, jeżeli chodzi o
[14:40] wymiar sprawiedliwości, czyli to 3 kryterium, które którego oceny
[14:45] zbiera corocznie organizacja. Ja o i CD tu jest bardzo
[14:49] ciekawie, ponieważ Polska znowu jest raczej na szarym końcu.
[14:53] Jest jedna z najgorszych krajów, 48% wyraża zadowolenie Polaków.
[14:59] Oczywiście wyraża zadowolenie z systemu sądownictwa, czyli z
[15:01] wymiaru sprawiedliwości. No nie jest jakoś specjalnie
[15:05] dobrze jeżeli chodzi o kraje, gdzie najbardziej ufa się temu
[15:09] systemowi, to jest to Norwegia, Dania, Finlandia, ale też
[15:12] Indonezja. Co ciekawe, to to może być dość
[15:15] interesujące, ponieważ wygląda na to, że indonezyjczycy są
[15:19] ogólnie ludźmi. Bardzo zadowolonymi z życia,
[15:22] więc mimo że no nie wygląda to jakby ich system był wspaniały i
[15:26] jakby rząd wydawał dużo pieniędzy na poszczególne
[15:29] systemy, to oni są z nich mimo Wszystko zadowoleni.
[15:32] Polska z wynikiem 48% zadowolenia z sądownictwa jest
[15:36] obok takich krajów jak Hiszpania, Słowenia, Czechy,
[15:38] Węgry czy Stany Zjednoczone. To taka ciekawostka, w których
[15:41] obywatele też nie są tacy systemu zadowoleni. 2
[15:45] ciekawostka jest taka, że zbadałem to wobec takiego
[15:49] parametru zwanego system sprawiedliwości w sprawach
[15:51] cywilnych jest wolny od wpływów rządu, czyli po prostu
[15:54] niezależną. Sądów wobec zadowolenia
[15:57] obywateli systemu sądownictwa i znowu mamy taką bardzo wyraźną
[16:01] pozytywną korelację. Zazwyczaj jeżeli Państwo wpływa
[16:06] na sprawy cywilne w sądach, to zazwyczaj obywatele nie są
[16:10] zadowoleni z tego systemu, czyli wymiaru sprawiedliwości.
[16:13] No nie jest to jakieś. Odkrycie wielkie, ale jak widać,
[16:18] jeżeli chodzi o system sprawiedliwości, to wydatki są
[16:21] gdzieś drugorzędne. Prędzej chodzi o to, czy ten
[16:24] system jest obiektywny i czy państwo nie miesza się do spraw
[16:28] cywilnych, czyli po prostu, że system sądownictwa jest odrębny,
[16:32] odseparowany od reszty aparatu państwa.
[16:36] Co tak naprawdę wpływa na zadowolenie z usług państwowych?
[16:39] No bo tak zastanawialiśmy się na tym Twitterze, czy to są podatki
[16:43] i no dane nie kłamią albo raczej fakty.
[16:48] Tak naprawdę wysokość podatku to czy tego klinu podatkowego dla
[16:51] osoby zarabiającej średnią krajową, a zadowolenie z życia
[16:54] właściwie zdrowia, edukacji i Sprawiedliwości w kraju nie ma
[16:58] absolutnie żadnej korelacji właściwie nie ma znaczenia.
[17:01] Zrobiłem taki dość zabawny wykres, bo oczywiście to nie
[17:04] jest to samo, co wydatki na te rzeczy.
[17:06] Natomiast zrobiłem wykres, na którym widać, że wysokość klina
[17:10] podatkowego dla osoby zarabiającej średnią krajową, a
[17:13] zadowolenie kompletnie nie związany ze sobą także w Polsce.
[17:17] Podatki gdzieś tam przeciętne może trochę poniżej.
[17:20] Zadowolenie zdecydowanie poniżej przeciętnej także jedno z 2 nie
[17:24] ma specjalnie, no nie ma znaczenia.
[17:27] Ludzie są najbardziej zadowoleni z życia albo z tych 3 aspektów
[17:31] życia w Szwajcarii, a podatki są tam bardzo niskie.
[17:33] Później w Norwegii też podatki są poniżej przeciętnej
[17:36] przynajmniej dla osoby średnio zarabiającej. w Danii jest
[17:39] zupełnie tak samo. Oczywiście jest to spore
[17:41] uproszczenie, więc postanowiłem poszukać dalej i zastanowić się
[17:45] to, co sprawia, że ludzie są zadowoleni z usług państwowych i
[17:49] to, co udało mi się zauważyć to to, że jeżeli zestawimy PKB.
[17:52] Capita, czyli produkt krajowy brutto w 1000 $ z ogólnym
[17:57] zadowoleniem z usług publicznych.
[17:58] To zauważymy znowu bardzo silną korelację pozytywną lub
[18:02] dodatnią, czyli po prostu kraje. Które tworzą więcej wartości w
[18:07] ciągu roku per capita, czyli na osobę na obywatele.
[18:11] Okazuje się, że ludzie w nich są bardziej zadowoleni z usług
[18:14] publicznych, czyli można uprościć to mówiąc, że im
[18:17] bogatszy jest kraj. Im więcej jego obywatele
[18:20] generują wartości, tym bardziej są zadowoleni z usług
[18:23] publicznych. Czyli być może wystarczy po
[18:25] prostu żyć w bogatym kraju bogatym mam na myśli właśnie
[18:29] takim rozwiniętym i wtedy jesteśmy na ogół zadowoleni z
[18:32] usług publicznych. Oczywiście to nie jest takie
[18:34] proste, bo PKP per capita samo w sobie.
[18:38] Nie stanowi takiego wyznacznika majętności kraju obywateli.
[18:42] To jest trochę zbyt proste, żeby tak było.
[18:44] Natomiast oczywiście pomaga, czyli znowu patrzymy na kraje
[18:47] skandynawskie, Norwegia, Dania, Finlandia, one są w Top 3 tego
[18:51] zadowolenia i też no tam produkt brutto per capita jest
[18:54] zdecydowanie ponadprzeciętny w grupie tych 30 kilku krajów są
[18:59] oczywiście wyjątki. Widzimy kraje, gdzie PKB per
[19:02] capita jest sztucznie zawyżane przez pewnie czy pewne czynniki
[19:04] tak jak Irlandia to są te firmy, które tam de facto nie działają,
[19:07] ale rozliczają. Bo to jest bardzo korzystne w
[19:11] Stanach widzimy coś trochę podobnego, że bardzo bogaty
[19:14] kraj, a ludzie są tak przeciętnie zadowoleni.
[19:16] No ale to oczywiście też zależy od tego, kogo o ECD ankieta wało
[19:21] tak naprawdę i teraz coś, czego się pewnie spodziewacie, czyli
[19:26] korelacja między zadowoleniem z usług państwowych a zaufaniem do
[19:29] rządu. To jest 2 najlepiej widoczna
[19:32] korelacja. W tym wpisie jest ona naprawdę
[19:35] bardzo wyraźnie widoczna. To jest to, że jeżeli.
[19:40] Jesteśmy zadowoleni z usług państwowych, no to ufamy
[19:43] bardziej naszemu rządowi jest mało krajów, w których to jest
[19:47] oderwane zupełnie od siebie. Są takie kraje.
[19:50] Oczywiście, ale jest ich niewiele.
[19:51] Przykład Czechy są krajem, w którym zaufanie do rządu nie
[19:54] jest wysokie, ale ludzie są na ogół zadowoleni.
[19:57] Oczywiście mamy też w zależności w 2 stronę, natomiast to to co
[20:02] widać najwyraźniej to już i tak w Polsce ludzie są dużo bardziej
[20:05] zadowoleni niż ufają rządowi, bo Polska, jak się okazuje ta
[20:10] statystyka podaje. Takie dane, że.
[20:14] Polacy, tylko ci, którzy głosują na partię rządzącą, jest około
[20:17] 30%, są mają do niej, mają w ogóle zaufanie do rządu.
[20:22] Natomiast w wielu krajach na przykład w Szwajcarii jest tak,
[20:24] że my już głosować na dowolną partię, ale i tak 80% osób ufa
[20:29] swojemu rządowi i to jest dość ciekawe, że możemy nie głosować
[20:33] na tą partię, ale i tak ufać rządowi.
[20:34] Teraz wyobraźcie sobie coś podobnego w Polsce.
[20:37] Tak naprawdę mógłbym o tym nagrać osobny materiał, bo no my
[20:41] Polacy mamy coś takiego, że ufamy tylko tym, na którym głos.
[20:46] Na których głosowaliśmy, czasami nawet nie bo na przykład stracą
[20:50] nasze zaufanie. Mam wrażenie, że jeżeli chodzi o
[20:53] rządy i władze, jesteśmy bardzo mało ów tym narodem.
[20:56] Oczywiście mamy ku temu powody, ponieważ wiele wielu rządzących
[20:59] nas zawiodło czymś. Były afery były było
[21:02] niespełnianie obietnic, było spełnianie zbyt wielu obietnic,
[21:07] były problemy gospodarcze. Tak naprawdę Polska przez te
[21:10] ponad 30 lat transformacji znaczy po transformację już
[21:13] ustrojowej przeszła naprawdę wiele, więc ciężko się dziwić,
[21:16] że Polacy nie ufają. Władzy natomiast na sam koniec
[21:20] chciałem się zastanowić nad tym, co można zrobić, żeby
[21:24] społeczeństwo było bardziej zadowolone z usług państwowych,
[21:28] właśnie takich jak system edukacji albo ochrony zdrowia.
[21:32] Odpowiedź oczywista powiększyć ich jakość, natomiast brakuje mi
[21:36] w Polsce analiz w ogóle kogokolwiek, kto by się
[21:39] zastanawiał, jak można sprawić, że system ochrony zdrowia będzie
[21:43] lepszy, to nie jest takie proste, zwłaszcza, że jeżeli
[21:48] chodzi o system ochrony zdrowia. No to lekarze mają bardzo prostą
[21:51] możliwość imigracji. Oni będą emigrować, jeżeli
[21:54] gdzieś mogą zarobić dużo więcej. Zresztą ciężko się im dziwić.
[21:58] Dlatego poza takim obiektywnym przepłacanie ich, czyli
[22:01] płaceniem im dużo więcej niż mają inne grupy zawodowe w
[22:04] kraju. Ciężko zdaje sposób, żeby
[22:07] najlepszych zachować w Polsce. Jeżeli w ogóle będą chcieli tak
[22:11] ambicjonalnie w Polsce pracować z nauczycielami, jest trochę
[22:15] prościej, ponieważ nauczyciele nie mają tak łatwej, tak dużej
[22:19] możliwości migracji zarobkowych. Dlatego jeżeli chodzi o systemy
[22:22] edukacji, to prawdopodobnie można by popracować nad
[22:25] programem. Oczywiście nauczycielom należy
[22:27] się więcej. Środków, być może mamy ich
[22:29] trochę za dużo jak na liczbę uczniów, to jest oczywiście
[22:32] dyskusyjne, bo ja mówię też o sektorze prywatnym.
[22:34] Mówię też o nauczaniu wyższym, natomiast na pewno można coś
[22:38] zrobić, żeby oni byli lepiej opłacani i to nie jest jakiś
[22:42] populistyczny pomysł, że po prostu zabierzmy jednym dajmy
[22:45] innym, ale można się nad tym zastanowić, bo jeżeli kraj
[22:48] wydaje mało na edukacja, to usługi edukacyjne nie są wysokie
[22:52] jakości, więc ludzie później są z nich niezadowoleni.
[22:55] Zresztą tak jak powiem was pytał ilu ile z was jest zadowolone z
[23:00] waszej edukacji i mam na myśli wszystkich poziomach.
[23:03] Założę się, że większość powie, że część przynajmniej edukacji
[23:07] była po. Nic niczego się nie
[23:08] nauczyliście. Straciliście czas i że to nie
[23:10] jest tylko moje subiektywne zdanie jako kogoś urodzonego w
[23:13] roku 1989 w wnioski ogólne z tego wpisu to to, że nie
[23:20] istnieje bezpośrednia korelacja między poziomem opodatkowania i
[23:23] oskładkowania wynagrodzeń, a jakością usług świadczonych
[23:25] przez Państwo tej tej korelacji prostu nie ma więc takie
[23:28] założenie, że są niskie podatki, więc usługi są słabe.
[23:31] To jest po prostu założenie nieprawdziwe. 2 wniosek to to,
[23:35] że istnieje wyraźna korelacja między poziomem wydatków państwa
[23:38] na daną dziedzinę, a zadowalają obywateli z usług mieszczących
[23:42] się w tej dziedzinie. I właśnie przykładowo kraj,
[23:44] który wydaje dużo na ochronę zdrowia, będzie zazwyczaj
[23:47] świadczył dobre usługi w dziedzinie ochrony zdrowia i
[23:50] wydaje dużo nie procent PKB, tylko obiektywnie w dolarach na
[23:53] osobę rocznie najlepiej widoczną przyczyną zadowolenia z usług
[23:56] państwowych jest siła gospodarcza państwa, czyli po
[23:58] prostu PKB per capita. Pkb na osobę, jeżeli kraj jest
[24:02] rozwinięty, to zazwyczaj ludzie są zadowoleni z usług, czyli
[24:05] możemy po prostu zakładać, że. Kraje rozwinięte miały dużo
[24:08] czasu, żeby stworzyć silne systemy państwowe i też one są
[24:12] dobrze dofinansowane i świadczą wysokiej jakości usługi, o czym
[24:15] zresztą przekonałem się mieszkając kilka lat w Szwecji i
[24:18] na sam koniec za wysokiej jakości usługami państwowymi
[24:21] idzie zaufanie do rządzących i rządzący powinni to wreszcie
[24:25] zauważyć także prawdziwy mąż stanu.
[24:27] Będzie walczył o zadowolenie obywateli z Państwa, nawet jeśli
[24:30] czysto politycznie i światopoglądowo nie popierają ci
[24:34] obywatele tez, które on głosi, także musimy jako rządzący.
[24:38] Musimy dbać o obywateli. A nie tylko trafić do ich jakiś
[24:42] tam sympatii politycznych, żeby wygrać wybory.
[24:44] Natomiast żeby w Polsce tak się działo, żeby tacy mężowie stanu
[24:49] powstali, urodzili się. Myślę, że trzeba jeszcze kilku
[24:52] pokoleń. Mam nadzieję, że podcast się
[24:53] podobał. Gdzieś było tak krótko?
[24:55] Jeżeli tak, to oczywiście zostaw komentarz na blogu lub na
[24:57] youtubie i pozdrawiam do następnego cześć.

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.