# \[#212\] W jakim wieku ryzykować na giełdzie najwięcej?

An episode of [Inwestomat – oszczędzanie, inwestowanie i wolność finansowa](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1506475429), 28 Oct 2024, 20 min.

Audio: https://anchor.fm/s/23845a30/podcast/play/82183392/https%3A%2F%2Fd3ctxlq1ktw2nl.cloudfront.net%2Fstaging%2F2024-1-3%2F99499fd1-2d12-44d3-aba1-d321ad53fbef.mp3

• 📖 Podcast się podoba? Książkę polubisz jeszcze bardziej :) https://inwestomat.eu/ksiazka • Link do wpisu na blogu: https://inwestomat.eu/w-jakim-wieku-ryzykowac-na-gieldzie-najwiecej Z tego nagrania dowiesz się: • W jakim wieku warto ryzykować najwięcej, a w jakim lepiej inwestować defensywnie. • Jak na zależność wieku do ryzyka wpływa uśrednianie inwestycji co miesiąc. • Jakimi regułami kierowałbym się, tworząc portfel inwestycyjny stopniowo, a jakimi od zera. Zastrzeżenie: Informacje przedstawione w tym podcaście są prywatnymi opiniami autora i nie stanowią rekomendacji inwestycyjnych w rozumieniu Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 października 2005 roku w sprawie informacji stanowiących rekomendacje dotyczące instrumentów finansowych, ich emitentów lub wystawców (Dz. U. z 2005 roku, Nr 206, poz. 1715). Słuchacz podejmuje decyzje inwestycyjne na własną odpowiedzialność.

## Transcript

[0:00] Witajcie, Witajcie mówi Mateusz Samołyk, autor Bloga Podcastu i
[0:03] Kanału YouTube inwestor mateu, a także autor książki inwestowanie
[0:07] dla każdego. Dziś super ważny temat, czyli w
[0:10] jakim wieku ryzykować na giełdzie najwięcej?
[0:13] Dla niektórych może się wydawać trochę dziwny, ale wiem, że
[0:16] część z was lubi spekulować lubi grać na giełdzie, nie tylko
[0:19] inwestować, więc dla was przygotowałem ten materiał, ale
[0:22] on nie jest do końca dla tych, którzy spekulują, bo tak
[0:25] naprawdę jest dla każdego, bo tłumaczy, kiedy można, kiedy
[0:30] powinno się ryzykować więcej, a kiedy absolutnie nie powinno się
[0:33] tego robić i. Dlaczego bardzo podobny fragment
[0:37] znajdziecie w rozdziale szóstym mojej książki inwestowania dla
[0:39] każdego, ale celowo robię te symulacje inaczej zresztą teraz
[0:43] zobaczycie tu są trochę bardziej złożone niż w książce.
[0:46] Działa to w ten sposób, że dla osób w wybranym wieku będę
[0:50] wzmacniał inwestowanie taką dźwignią wynoszącą razy 5
[0:54] miesięcznie. Będzie to działać w bardzo
[0:57] prosty sposób, że ja wiem, kiedy będą hossy i Bessy i osoby będą
[1:01] miały pecha lub szczęście lub potocznie mówiąc farta i po
[1:05] prostu we właściwych lub niewłaściwych momentach stosować
[1:07] dźwignie. Razy 5.
[1:10] Jaki wpływ ma wiek na strategię inwestycyjną?
[1:12] Według teorii w branży inwestycyjnej istnieje niemal
[1:15] stuprocentowa zgodność co do tego, że im starsi jesteśmy tym
[1:19] niższe. Ryzyko inwestycyjne powinniśmy
[1:21] akceptować i to się tłumaczy 2 czynnikami co zresztą ma jakiś
[1:25] sens? Pierwszy czynnik jest taki, że
[1:27] po przejściu na emeryturę nasze wpływy, czyli emerytura
[1:29] państwowa, są zazwyczaj o wiele niższe niż po wielu latach
[1:33] pracy. Jeżeli chodzi o wynagrodzenie, a
[1:35] jeżeli przyda nam się ta uzbierania kwota, to oczywiście
[1:38] chcemy móc wypłacić zawsze przewidywalną jakąś dodatkową
[1:41] emeryturę. Drugi powód jest taki, że z
[1:43] wiekiem człowiek na ogół staje się mniej temperamentny, czyli
[1:46] może preferować podnoszenie coraz mniejszego ryzyka.
[1:49] Oczywiście są wyjątki, bo są osoby starsze, które chcą
[1:52] spekulować i są osoby młodsze, które chcą inwestować bardzo,
[1:56] bardzo bezpiecznie. Tutaj.
[1:58] Teoria tylko mówi, że osoba starsza z większym
[2:00] prawdopodobieństwem podczas krachu jakiejś paniki sprzeda
[2:03] wszystkie swoje udziały. Obydwa powyższe tylko założenia,
[2:07] więc zamiast regulować proporcją akcji do obligacji, postanowiłem
[2:10] dziś pobawić się dźwignią i zrobię to w taki sposób, że.
[2:13] Zaprezentuję ci po prostu 2 wirtualne indeksy, które
[2:17] stworzyłem sam na bazie prostej funkcji w excelu, gdzie
[2:20] losowałem stopy zwrotu, zrobiłem hossy Bessy.
[2:24] Tak mniej więcej, żeby to wyglądało jak jakiś indeks.
[2:27] To jest indeks wymyślony. Ważne dla mnie było tylko to,
[2:30] żeby on przez cały ten cykl życia inwestora przynosił
[2:35] średnio 5% stopy zwrotu i średnio też jakbyśmy policzyli
[2:39] Xir czyli. Ważony kapitałem ważoną,
[2:43] kapitałem stopy zwrotu dla scenariusza z dopłatami, to żeby
[2:46] nam wychodziło też, że wynosił on 5% rocznie, więc po prostu
[2:51] dobrałem sobie stopy zwrotu. Wymyśliłem losową funkcję i
[2:55] zaczniemy od takiej symulacji. W ważna rzecz jest tylko taka,
[2:59] że osoba, która inwestuje co miesiąc inwestuje 1000 zł co
[3:03] miesiąc. Osoba, która przez te lata
[3:05] inwestowała, a tych lat trochę jest, bo tutaj wiek 25 75 50
[3:09] lat, bo jak wykończymy w wieku 75 lat inwestowanie?
[3:14] Zrobię teraz kilka symulacji, żeby pokazać ci na czym w ogóle
[3:17] polega. Zwiększone ryzyko w pewnych
[3:18] latach, ale najpierw scenariusz bazowy, czyli no jak w ogóle
[3:22] wygląda scenariusz bazowy? Osoby inwestują 1000 zł
[3:26] miesięcznie lub 200000 jednorazowo i sobie.
[3:29] Ten indeks jakoś leci, bo obydwie kończą na bardzo
[3:33] podobnym pułapie majątku. To jest tak 2,5 do 2, przy nich
[3:37] 6 miliona złotych i tu nic nas tak naprawdę nie dziwi.
[3:41] To są niemodyfikowane wykresy i zapamiętaj te kwoty tam około
[3:45] 2,5 miliona, bo zaraz nam się przydadzą.
[3:48] Teraz weźmie osoby, która ponosi wyższe ryzyko w młodym wieku,
[3:51] czyli młody wiek, kojarzy nam się spekulacją z niedo
[3:55] edukowaniem z większym temperamentem i tak naprawdę
[3:58] taką chęcią zarobienia dużo szybko i bez problemu.
[4:01] Załóżmy, że osoba podjęła tutaj spekulacje w młodym wieku.
[4:06] To będzie wykres czerwony, czyli załóżmy, że po prostu bardzo
[4:11] osobie się nie udało. Na początku inwestowanie
[4:14] właściwie przepaliła prawie cały inwestowany kapitał, ale
[4:18] uśrednia ma co miesiąc, więc to jest ktoś.
[4:19] Zainwestował sobie 1000 zł miesięcznie.
[4:22] Wyszło mu to bardzo słabo, bo akurat byście stosował dźwignie.
[4:25] Prawie to wszystko przepalił, ale inwestował dalej.
[4:28] Wniosek płynący z wykresu jest bardzo prosty, jeżeli dalej
[4:31] dokładał 1000 zł miesięcznie, to nie miało to znaczenia.
[4:34] Jeżeli przestał spekulować, czyli nieudana spekulacja
[4:37] przehulał sporą część kapitału, bo tam z 30 paru 1000 zrobiło mu
[4:41] się 20, czyli tak naprawdę co dopłacał, to przehulał, ale
[4:46] inwestował dalej i wrócił do spokojnego inwestowania.
[4:48] No to kończy praktycznie tak samo jak inwestor, który co
[4:51] miesiąc sobie nudno inwestował 1000 zł miesięcznie.
[4:54] To może dać otuchy osobom startującym od zera, które
[4:57] zamierzają mi dosyć regularnie i boją się możliwych obsunięcie
[5:00] kapitału, bo. Jeżeli nawet kryzys was dopadnie
[5:03] od razu to nie ma problemu, bo skoro dokładacie co miesiąc, to
[5:06] tak naprawdę nie ma to znaczenia.
[5:08] Zasypie to jest stracone środki, już nie mówiąc o tym, że
[5:11] zainwestujecie w dołku kryzysu. Ten wasz kolejny 1000
[5:14] przysłowiowy, więc nie ma to wielkiego znaczenia i
[5:18] pamiętajcie, że jesteście początkujący i nie zaczynajcie
[5:20] od dużej kwoty. To te błędy naprawdę niewiele
[5:23] kosztują, więc nie bójcie się robić błędów, jeżeli jesteście
[5:26] młodzi, macie przed sobą wiele lat inwestowania, bo koszty
[5:29] błędów będzie bardzo niski. Po prostu fillm wyrównać.
[5:33] To do opłacanym kapitałem, więc popełniajcie błędy, bo to jest
[5:35] najlepszy moment na popełnianie błędów.
[5:37] Jaki będziecie mieli w inwestowaniu?
[5:40] Zupełnie inaczej wygląda sytuacja osoby, która startuje
[5:42] od 200000 zł i nie dokłada już ani grosza przez 50 lat albo w
[5:46] ani złotego. Właściwie, bo efekt nieudanej
[5:49] spekulacji na początku jest tu naprawdę katastrofalny.
[5:51] Już abstrahując od tego, że taki inwestor prawdopodobnie nie
[5:54] istnieje, ponieważ no nie wiem czy znacie kogoś, kto
[5:57] zainwestował 200000 raz i później dołożyła ani tysiąca i
[5:59] trzymał to przez 50 lat. Mi się wydaje, że taki przypadek
[6:03] jest zupełnie wymyślony. Ale muszę go pokazać, żeby wam
[6:07] pewną tezę tutaj przedstawić. Otóż osoba, która przepala na
[6:12] początku na dźwigni większość kapitału i już nie dopłaca,
[6:16] kończy dużo gorszym wynikiem inwestycyjnym niż osoba, która
[6:19] sobie rozsądnie. Ten kapitał inwestuje przez
[6:21] wiele, wiele lat dużo gorszym, ponieważ kończy na poziomie no
[6:25] trochę ponad miliona złotych wobec prawie 2,5 milionów
[6:30] złotych przez to, że przepaliła na początku kapitał, później już
[6:33] normalnie inwestowała. Ale no cóż.
[6:35] Jeżeli startujesz od dużej kwoty inwestycji i zamierzasz mało
[6:40] dopłacać, to ten wykres trochę ciebie dotyczy, więc pamiętaj,
[6:43] że nieudane zwiększone ryzyko na początku może mocno podminowany
[6:48] podstawy twojego inwestowania na wiele, wiele lat.
[6:50] Jeżeli jednak miałeś za młodu udaną spekulację, czyli trochę
[6:54] odwracamy teraz sytuację i zakładamy, że no trafisz w dobry
[6:59] moment, czyli zastosujesz dźwignie w najlepszym momencie
[7:01] zarobisz jakby kilkukrotnie więcej niż inwestor defensywny.
[7:06] Na początku Twojej historii z inwestowaniem, ale uśrednia
[7:09] znasz, no to mam dla ciebie złą wiadomość, no nie ma to
[7:12] znaczenia, czyli jeżeli Inwestujesz 1000 zł miesięcznie
[7:16] przez ten pierwszy rok osiągniesz szalone zyski i
[7:20] pomnożyć ten kapitał kilkukrotnie.
[7:23] No to nie ma to znaczenia, bo dalej dokładasz 1000 i
[7:26] inwestujesz później już normalnie bez dźwigni.
[7:29] Zresztą dobrze dalej osiągasz stopy zwrotu bardzo zbliżają do
[7:32] osoby, która nigdy nie spekulowała.
[7:34] Także taka początkowa zabawa w scenariuszu do opłacania tak
[7:37] naprawdę nie ma znaczenia niezależnie.
[7:39] W którą stronę jest spekulacja pójdzie, czy nam pójdzie dobrze
[7:42] czy źle to tak naprawdę ma ona skrajnie no takie marginalne
[7:46] znaczenie dla naszego portfela inwestycyjnego, ale znowu jeżeli
[7:49] zaczynamy od dużej kwoty i nie dopłacamy i spekulujemy, ale z
[7:54] sukcesem. No to oczywiście ustawia nam to
[7:56] inwestowanie na wiele, wiele lat i zarabiamy na tym dużo, dużo
[7:59] więcej niż osoba, która nie spekulowała, tylko teraz bardzo
[8:03] ważne pytanie. Czy jeżeli odnosiłby sukcesy w
[8:07] spekulacji w młodym wieku, to potrafiłbyś nagle przestać
[8:11] spekulować, czyli nabrać rozsądku, przestać inwestować na
[8:14] dźwigni, inwestować pasywnie? Już nie więc o tym, jaka jest
[8:17] szansa, że uda ci się tak spekulując, nie wiem potroić
[8:20] albo pomnożyć razy. 5 kapitał to powiedzmy, że się udało.
[8:26] No to czy wtedy przestaniesz spekulować dalej będziesz
[8:29] dokładać albo nawet nie będziesz dokładać, tylko pozostawić te
[8:32] środki zainwestowane w prosty indeks akcji albo akcji i
[8:36] obligacji. No mi się wydaje, że.
[8:38] Nie, więc polecam, raz jest raczej standardowy taki portfel
[8:43] pasywny, ale wniosek z tej części wpisu jest bardzo, bardzo
[8:47] prosty. Tak naprawdę banalny, czyli
[8:49] jeżeli dopłacasz co miesiąc w miarę równomiernie i nie
[8:53] startujesz od dużej kwoty, to twoja spekulacja na początku nie
[8:55] ma znaczenia. Natomiast ma znaczenie to czy
[8:58] umiesz przestać spekulować, no bo pewnie nie będziesz umiał już
[9:01] tak ci zostanie i może w końcu przypalisz cały kapitał.
[9:05] Jeżeli jednak zaczynasz od dużej kwoty i dalej nie masz czego
[9:09] inwestować, albo masz małe kwoty na inwestowanie i weźmy tu
[9:12] kogoś, kto dostaje w spadku 100 200 lub więcej 1000 zł, a
[9:16] inwestuję nie wiem kilkaset złotych miesięcznie albo nawet
[9:18] nic nie inwestuje dalej. To pamiętaj, że spekulacja na
[9:22] początku może albo ustawić twoje inwestowanie na wielu lat albo
[9:25] dać ci popalić. Natomiast moim zdaniem w końcu
[9:28] da ci popalić, bo nie dość, że nie umiesz tego pewnie robić to
[9:31] jeszcze jak zarobisz to nie będziesz umiał zrezygnować i w
[9:33] końcu przepalisz wszystko więc uwaga.
[9:36] Na to i teraz bawimy się w takiego dziadka spekulanta,
[9:39] czyli już w starszym wieku 70 kilka lat decydujemy się na
[9:43] spekulację. Oczywiście to jest, no pewnie
[9:45] dość rzadkie, ale wyobraźcie sobie może kogoś, kto już
[9:47] zarobił na tym inwestowaniu. Bardzo dużo nie ma pomysłu na
[9:50] to, jak wydać pieniądze. Nie ma spadkobierców, po prostu
[9:53] chce się pobawić albo. No chcę po prostu obstawić jakiś
[9:57] ruch na indeksie i chce sobie pospekulować.
[9:59] No to tutaj wniosek, który się nasuwa jest dość prosty, skoro
[10:04] uśrednia liśmy i co miesiąc kupowaliśmy po 1000 zł, no to
[10:08] jak na końcu po wielu, wielu latach spekulujemy.
[10:10] No to ryzykujemy całym kapitałem, więc te dopłaty
[10:13] dalsze nie mają szczególnego znaczenia, więc ja we wpisie w
[10:16] ogóle zastanawiałem się, czy pokazać jeden wykres czy 2 bo
[10:19] one wyglądają bardzo podobnie dla scenariusza uśredniania i
[10:22] nie uśredniania. No i powód jest prosty po 70
[10:25] paru latach dokładania mamy bardzo podobny kapitał jakbyśmy
[10:29] na początku zainwestowali. Wszystko mam na myśli, no że w
[10:33] tym samym momencie prawie tam się kończy, więc w tym momencie
[10:37] nieudana spekulacja przepala. Mamy wiele, wiele lat wzrostów.
[10:41] Kapitał, co ja myślę o tym spekulowania na starość?
[10:46] No myślę, że oczywiście dla wielu z nas może być głupie,
[10:49] tylko teraz postawcie się w sytuacji takiego człowieka,
[10:53] który nie potrzebuje tych pieniędzy i po prostu przez
[10:56] wiele lat sobie inwestował. Wiadomo, że nie chcesz swojego
[11:00] życiowego majątku przepalać, ale i teraz odwracamy sytuację i
[11:04] wyobraźmy sobie, że ktoś zyskuje w tym starszym wieku.
[11:07] No to nagle z tych 3 milionów robisz 8 czy 9 i kupujesz sobie
[11:11] nie wiem. Wielki, świetny, jakiś dom,
[11:14] jakieś inne marzenie spełniasz, a za te 3 miliony i tak nic byś
[11:17] nie zrobił, bo ich nie potrzebowałeś, bo na przykład
[11:19] emerytura państwowa ci wystarczała do wszystkiego, więc
[11:22] patrząc na to tak bardziej filozoficznie to oczywiście no.
[11:27] Ok, jeżeli już musimy spekulować, to na starość nie
[11:32] warto, no bo jakby więcej możemy stracić, możemy przepalić
[11:36] kapitał życia, ale z drugiej strony jeżeli nie potrzebujemy
[11:38] tych środków, mamy wysoką emeryturę państwową.
[11:41] To tak naprawdę nie ma znaczenia, czy my to nie wiem.
[11:44] Zrobimy razy 5 czy podzielić na 5, więc możesz na to spojrzeć w
[11:47] taki sposób, że dla nazwijmy to starca, który już nie ma co z
[11:52] tym zrobić, nie ma spadkobierców, to tak naprawdę
[11:54] taka spekulacja może być nawet ciekawym zajęciem, na który
[11:58] mógłby uprawiać w wolnych chwilach i nie widzę tu
[12:00] większego problemu, ale pamiętaj, że jak nie od kroisz
[12:02] częś. Kapitału z portfela tylko
[12:04] spekulujesz całym, no to ryzykujesz kapitał życia i to
[12:07] doskonale widać na tych wykresach, że albo zyskasz jak w
[12:10] takiej trochę no ruletce. No albo bardzo już uzyskasz,
[12:14] albo bardzo dużo stracisz. Czy warto ryzykować więcej na
[12:18] starość? Z jednej strony najstarsi
[12:20] inwestorzy są też na ogół najbardziej doświadczeni, więc
[12:23] jeżeli za twoim swoim wiekiem idzie doświadczenie, to możesz
[12:26] lepiej dostrzegać pewne giełdowe zależności od młodych inwestorów
[12:29] giełdowych. Dzięki doświadczeniu masz więc
[12:32] pewną szansę na pokonanie rynku za ryzykowanie więcej w
[12:34] odpowiednim momencie i z małej fortuny.
[12:37] Jeżeli większą fortunę, albo nawet wielką fortunę, to czego
[12:41] nie dostrzegamy, to fakt, że wieloletni inwestor pasywny nie
[12:43] musi być koniecznie ekspertem w inwestowaniu aktywnym albo
[12:46] spekulacji, więc to też może się dla niego skończyć fatalnie.
[12:51] Moim zdaniem ważniejsza Rada niż to w jakim wieku spekulować,
[12:54] albo ryzykować więcej to tutaj to jest to, że może powinieneś
[12:57] na spekulacje wydzielić sobie kapitał, pobawić się i zobaczyć
[13:00] jak ci idzie na tym wydzielonym kapitale.
[13:02] Jeżeli 5% kapitału nie potrafisz w taki skuteczny powtarzalny
[13:06] sposób pomnażać, no to też 100%. Też potrafił, więc absolutnie
[13:10] nie ryzykuj 100% kapitału reguła 100 minus wiek jest
[13:14] rekomendowana nie bez powodu, bo nie jest ona uniwersalna, ale
[13:17] mimo wszystko zakłada, że im mniej lat nam zostało w życiu,
[13:20] tym bardziej powinniśmy się skupić na zachowaniu kapitału i
[13:22] mniej ryzykować. Spotykam jednak wśród
[13:25] czytelników mojego bloga i to takich bardzo lojalnych
[13:28] czytelników mojego bloga. Osoby, które postępują
[13:30] odwrotnie, czyli twierdzą, że skoro zostało im tylko 10, 20
[13:34] lat życia, to mogą trochę zaszaleć.
[13:35] No bo już nie potrzebują całych tych środków, więc mogą sobie po
[13:39] prostu pospekulować. Że po portfela i tutaj wchodzi w
[13:43] grę jedna z rad, którą też podzieliłem się w rozdziale
[13:46] dziesiątym mojej książki inwestowania dla każdego, która
[13:49] polega na wydzieleniu portfela spekulacyjnego z głównego
[13:52] portfela i nie zasilaniu go, jeżeli straciliśmy spekulacje,
[13:56] więc to jest coś, co możecie rozpatrzyć.
[13:58] Jeżeli chcecie spekulować, ale niekoniecznie całym portfelem
[14:02] inwestycyjnym fillm takie pytanie już na koniec podcastu,
[14:05] które chciałem ci zadać jest takie czy szczęście za młodu
[14:08] jest ważniejsze niż szczęście na starość, czyli weźmy teraz
[14:11] osoby, które miały szczęście za młodu.
[14:14] Czyli udało im się spekulacja. Później mają pecha na starość,
[14:16] czy im się nie udało na starość? Spekulacja i takie osoby, które
[14:19] miały pecha za młodu, a później szczęście na starość i ta
[14:23] mieszanka pozwoli nam dość jednoznacznie ocenić wpływ
[14:25] zwiększonego ryzyka na inwestycje w różnym wieku.
[14:28] No i zacznijmy od inwestorów, którzy dokładają ten 1000 zł
[14:31] miesięcznie i tutaj tak jak mówiłem, udała spekulacja.
[14:34] Na początku nie ma prawie znaczenia, później nie udana
[14:37] spekulacja na starość. Oczywiście ma duże znaczenie, bo
[14:39] traci się dużą część kapitału życia i ponownie jeżeli ktoś
[14:43] stracił na początku, a później się nauczył spekulować i na
[14:46] starość zyskał bardzo dużo. Oczywiście jest to bardzo
[14:48] korzystny dla niego scenariusz, bo kończymy na tych 7 milionach,
[14:52] a w innym przypadku na milionie złotych.
[14:54] Także różnica jest ogromna. Najciekawszy moim zdaniem wykres
[14:57] w tym podcaście to ten, w którym jednorazowa inwestycja jest w
[15:01] wariancie mieszanym, czyli mamy najpierw PHW spekulacji, a
[15:06] później szczęście na koniec lub odwrotnie.
[15:08] Najpierw szczęście później PH, ale nie dokładamy, czyli
[15:12] inwestujemy jednorazowo 200000 i czekamy wiele, wiele lat, no
[15:15] tutaj otwierają się oczy naprawdę, bo to pokazuje jak
[15:18] bardzo bolesna jest ta strata. Na początku, ale pokazuje, że
[15:22] jeszcze gorsza jest strata na końcu, czyli znowu fillm nawet
[15:27] jeżeli zaczynamy od dużej kwoty i przepaliły dużo mniej część na
[15:30] początku, ale później będziemy mieli szczęście.
[15:32] Z kolei w starszym wieku około siedemdziesiątki.
[15:36] To to pokazuje, że no to jest dużo lepsze niż poczekanie do
[15:40] wieku bardzo podeszłego i tam przepalenie 80% kapitału.
[15:45] No że to po prostu jest scenariusz najgorszy, zwłaszcza
[15:47] jeżeli ktoś tego kapitału nie może stracić jedną z takich
[15:52] uniwersalnych. Czat jest to, że nie spekuluje
[15:54] na instrumentach, których nie rozumiesz od podszewki nie
[15:58] spekuluje. Tak naprawdę w ogóle, jeżeli to
[15:59] nie jest twoje zajęcia od lat i nie potrafisz na tym
[16:01] powtarzalnie zarabiać i założę się, że na spekulacji jakieś 80
[16:05] 90% nie potrafi zarabiać w długim terminie i nie bez powodu
[16:09] mamy te statystyki dotyczące rynku forex, gdzie właśnie 80
[16:13] kilka procent rachunków notuje stratę w długim terminie.
[16:16] Jeżeli korci Cię do spróbowania spekulacji to rób to raczej w
[16:19] młodym wieku, zwłaszcza kiedy dopłacasz do portfela, czyli
[16:22] niekiedy rodzice ci dają. Pół miliona spadku to raczej nie
[16:25] spekuluje na tym pół miliona, tylko jeżeli sobie dopłacasz
[16:28] 1000 zł miesięcznie, to jest dobra Rada, że na tym 1000 sobie
[16:31] tam próbuj ucz. W dalszej już w starszym wieku
[16:36] tak jak ja teraz mam 35 lat, to w moim wieku już sobie mysz
[16:39] wydzielić. Część spekulacyjną portfela
[16:41] przed 5 czy 10% i nie przekraczać nigdy tego udziału.
[16:45] Czyli jeżeli zarobisz na spekulacji to odkrywaja i po
[16:47] prostu przenieść do portfela głównego jeżeli stracisz to nie
[16:51] twórz kolejnego portfela spekulacyjnego, zwłaszcza nie
[16:54] pobieraj środków z normalnego portfela, czyli jakby nie
[16:57] podkradaj z normalnego portfela żeby no zasilić portfel
[17:02] spekulacyjny. Jaki jest problem z zasadą 100
[17:05] minus wiek? Bo pewnie wiele osób myśli sobie
[17:08] no skoro nazwałem. Podcast, w jakim wieku ryzykować
[17:10] najwięcej? To pewnie będzie przesada 100
[17:12] minus wiek ten temat poruszyłem już wielokrotnie, ale problem
[17:16] zasady 100 minus wieki jeżeli twoje to minus wiek czyli
[17:20] obligacje to są obligacje polskiego skarbu państwa jest
[17:23] taki, że jeżeli w wieku 70 lat masz 70% polskich obligacji
[17:28] skarbu państwa, tak naprawdę stawiasz 70% kapitału na jedną
[17:31] kartę i na to, że z naszą walutą będzie o KZ naszą gospodarką
[17:35] będzie o k nie będzie bankructwa państwa i tak dalej i tak dalej
[17:38] i oczywiście masz dużą szansę że go nie będzie, no bo w wieku 70
[17:41] lat zostało ci już tylko no nie chce cię martwić, ale.
[17:44] Takie najwyżej kilkadziesiąt lat życia, no optymistycznie jeszcze
[17:47] 20 lat życia. Tak naprawdę.
[17:50] Jeżeli w tym wieku stawiasz wszystko na jedną kartę i nie
[17:53] myślisz o spadkobiercach, bo pamiętaj, że oni odziedziczą po
[17:55] tobie majątek, więc może powinieneś myśleć właśnie w taki
[17:59] sposób. Może warto ponosić większe
[18:01] ryzyko, bo te środki będą dla nich więc przekazać im te akcje
[18:05] albo ewentualnie założyć fundację rodzinną, o której też
[18:07] mam osobny podcast i pozwolić im dalej ryzykować więcej, bo oni
[18:11] mają przed sobą więcej lat inwestowania.
[18:14] Co można zrobić, jeżeli już musisz mieć 70% ta obligacji?
[18:18] No to możesz zdywersyfikować obligacji na obligacje.
[18:21] Różnych krajów albo męcz po prostu zaakceptować wyższy
[18:24] udział akcji w portfelu niż sugeruje metoda 100 minus wiek,
[18:27] bo to nie jest gdzieś wypisane w kamieniu, że siedemdziesięcio
[18:30] latek nie może prowadzić portfela 50 X 50.
[18:33] Tak naprawdę według mnie, którzy się 10 latkowie mogą, a nawet
[18:36] powinni prowadzić portfele 100% akcji.
[18:38] No bo jeżeli masz już kapitał poza akcjami, jeżeli tak masz
[18:43] nie wiem kilka mieszkań jeżeli masz wysoką emeryturę z Państwa
[18:45] albo w ogóle jakąkolwiek emeryturę jest państwa nawet
[18:47] minimalną, to ten zus może też się pokrywać duży procent
[18:52] wydatków te mieszkania generują dodatkowy miesięczny dochód i
[18:56] tak naprawdę Nie robi ci aż tak dużej różnicy.
[18:58] Czy ta zmienność jest taka, a nie inna, więc tak naprawdę
[19:02] przeanalizuj swoją sytuację nie tylko tak, ile masz lat, bo to
[19:05] jest skrajne upraszczanie, ale też tak po prostu, kiedy
[19:07] będziesz ewentualnie potrzebować kapitału i jak dużo będziesz
[19:10] jego potrzebować. Mam nadzieję, że ten podcast się
[19:13] podobał mi ją, że wnioski z niego mogą być do większości
[19:15] oczywiste, bo głoszą po prostu spekuluje sobie za młodu, bo
[19:19] wtedy i tak zasypiasz ten dziurę.
[19:22] To ten stratę zasypiesz nowym kapitałem, zwłaszcza jeżeli
[19:25] dokładasz i to dużo na starość. Poważnie ze spekulacją, no mysz
[19:28] przypalić oszczędności całego życia to jest niby proste, ale
[19:32] myślę, że musiałem nagrać taki podcast, żeby pewnym osobom
[19:35] uświadomić jakieś takie podstawowe reguły inwestycyjne.
[19:38] W ogóle bym nie sugerował korzystania z dźwigni, a jak już
[19:40] ktoś musi, to może w młodym wieku bardzo dziękuję, że
[19:45] słuchanie, jeżeli się podobało, to Pamiętaj o ocenie tego
[19:47] podcastu. Pamiętaj o po lajkowaniu tego na
[19:49] YouTubie podaniu dalej w daniu komentarze i oczywiście
[19:52] subskrypcji mojego kanału. Bardzo dziękuję i do następnego
[19:55] trzymajcie się mówił Mateusz samołyk, inwestor mateu cześć

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.