# เสาเสาเสา 354 : ปราสาทเขมร

An episode of [เสาเสาเสา](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1484903134), 29 Aug 2025, 50 min.

Audio: https://anchor.fm/s/fc2f470/podcast/play/107532528/https%3A%2F%2Fd3ctxlq1ktw2nl.cloudfront.net%2Fstaging%2F2025-7-29%2F19cf9343-6552-d3f2-9d64-217077964939.mp3

แค่ชื่ออีพีก็เปิดลานทัวร์แล้ว แต่ช้าก่อน ลองมาฟังดูว่า อารยธรรมเขมรและอื่นๆ ในภูมิภาคนี้ในอดีตกาล ได้สร้างสรรค์สถาปัตยกรรมอันยิ่งใหญ่ไว้แต่โบราณอย่างไรบ้าง ตอนสั้นๆ แต่บันเทิง

## Transcript

[0:05] 3 ข้อเคยเดียว ครับ สวัสดีครับ
[0:28] นี่คือรายการสสสนะครับ เราไม่ได้เจอกันนานแล้วไม่ใช่ สสส
[0:29] นะครับ เรากลับมาพบกันเป็นอีพีที่ 354 แล้ว เย้
[0:39] ทําไมดูเป็นมืออาชีพเพราะว่าเราเพิ่งอัดต่อจากอีพีเมื่อกี้ ไปบอกเค้า นี่เราหัดสดใหม่
[0:44] อ้าวเหรอ สดใหม่เราอัดสดใหม่ แต่ถ้าใครฟังอีพีที่แล้วก็จะรู้ว่าเราเราหัดเพราะว่าอยู่อยู่ไอ้พีนั้นมันได้เป็นก้อนก้อนนึง
[0:50] เรามีตัวละครลับมาครับ มีหยามแดง ดังนั้นอันนี้เราจะกระโดดเข้ามาสู่สู่อีกภาคหนึ่งละกันนะครับ
[0:57] อย่างคราวที่แล้วเราเป็นรายการสถาปนิก อันนั้นจะเป็นจะกระโดดเข้ามาในภาคสังคมอีกครั้งหนึ่ง
[1:08] ก็เป็นสถาปนิกแหละสถาปนิกภาคสังคมละกัน เราเกาะกระแสครับ เราไม่มีอะไรเรา
[1:12] เกาะเมื่อกี้เป็นภาคทุนนะครับ ทํางานหาเงินหากิน อ้าว
[1:19] อันนั้นมันแอบดูอะไรวะ What? Map ดูอะไรวะ
[1:25] มันต้องอะไรเงี้ยไม่ใช่ สาระสาระเผื่อมีคนที่แบบเป็นขาจรแล้วกระโดดเข้ามาว่ารายการนี้เฮ้ย
[1:27] หน้าปกเค้าดูยั่วจังเลย ต้องมีเรื่องอะไรที่เกี่ยวข้อง
[1:27] relateกับเรา ไม่ใช่ว่ามาพาดราม่าใช่มั้ย
[1:35] ดราม่าแน่นอน มันเป็นดราม่าที่ต่อเนื่อง ยาวนา
[1:39] นมา 23 เดือนแล้วนะ สําหรับประชาชนทั่วไปนะ
[1:41] แต่ถ้าคนที่เค้าอยู่ในวงการอยู่ทํางานอยู่หน้างานอะไรเงี้ย น่าจะเผชิญความกดดันอย่างงี้มานานมากละ
[1:41] อืม อืม ครับ เราจะมาพูดเรื่องที่คนไม่ค่อยอยากฟังกันอีกแล้ว
[1:55] ครับ ปราสาทเขมรครับ ปราสาทเขมรเอาไม่ได้สิต้องบอกว่าปราสาทขอม
[1:59] แค่พูดว่าปราสาทเขมรก็ทัวร์แล้วอะ ทัวร์ตั้งแต่ 3 นาที แรกเลย
[2:01] สัตว์ป่ากระตุก อะปราสาทเขมร ครับ ก็ก็ตอนนั้นครับ
[2:08] ปราสาทเขมรวันเนี้ย คือจริงแล้วเราไอ้เรื่องข่าวไม่พูดละกัน
[2:10] เราก็เหมือนเราก็ได้ติดทําข่าวกันมาตลอดแหละว่าเรื่องปราสาทนั้นภาษานี้หรืออย่างคราวก่อนน่ะ เราก็เคยพูดแยมเหี้ยมไปบ้างแล้วว่าไอ้จุดที่มันเป็นจุดปะทะจุดที่เขาทะเลาะกันเนี่ย
[2:10] มันคือมันคืออะไรมันเอาไปทําอะไรมันสร้างทําไมอะไรงี้แล้วก็พูดไปคร่าวๆแล้วก็ซาตาเมืองทองประสาทนั้นนี่ปราสาทตาควายปราสาทพิมายอะไรอย่างเงี้ย อืม
[2:36] ใครเคยใครอยากฟังลองไปย้อนย้อนดูในอีพีก่อนหน้านะ น่าจะเป็นน่าจะเป็น
[2:42] ของก็จะมีรีเลส 2อันอะครับ มีอีพีเรื่องของเขมรอันนึงแล้วก็มีอีพี
[2:48] ปีที่แล้วเรื่องอะไรวะ ฟอร์โซน หรืออะไรสักอย่างมีมีขอมนะครับ
[2:49] อีพี337 กับอีพีสงครามโลกที่3 ไม่มีคําว่าความมั้ย
[2:49] สงครามโลกที่3 อีพี352 เรื่องของของเขมรไปฟังเรื่องที่มาที่ไปของเหล่าอารยธรรมอ่ะนะครับ
[2:58] ส่วนเรื่องของสงครามโลกที่3 ไปพูดถึงเรื่อง
[3:04] พื้นที่ตรงนั้นมันประโยชน์ของมันจริงจริงมันคืออะไรแล้วทําไมเราต้องมานั่งแย่งกันครับ แล้วแต่เราก็ได้ยิ
[3:04] นแบบปราสาทปราสาทปราสาทแล้วแล้วประสาทมันคืออะไรวะเนี่ย อืม
[3:05] เคยมีคนมานั่งหากันมั้ยว่าปราสาทคืออะไร อย่างเงี้ย
[3:18] เป็นโรคป่ะ โรคประสาทเงี้ย ใช่ใช่ก็ถูก เออ
[3:21] ก็เห็นประสาทแดกกันหมดอะครับ เงี้ย
[3:24] ประสาทเนี่ยมันจะต้องเป็นที่อยู่ของประสาทป้ะ อันนี้เราคิดเอง มาที่ยามก่อนเลย
[3:30] มาตามนิยามครับ พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานบอกว่า
[3:30] ปราสาทหิน คือเรือนที่มียอดเป็นชั้นชั้นสําหรับเป็นที่ประทับของกษัตริย์หรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์
[3:39] จบจบแค่นี้ เออเร็วมาก เออ ซึ่งเราจะชอบติดภาพว่าปราสาทของเขมรในปราสาทของเค้าใช้คําว่าขอมละกันครับ
[3:45] เพื่อลดแรงเสียดทานไม่ค่อยว่างถั่วเท่าไหร่ ปราสาทของขอมเนี่ย
[3:46] เออเรามักจะเห็นเป็นประสาทหิน เราก็เลยชอบแบบว่าเอ้ย
[3:46] ปราสาทเค้าเป็นวัฒนธรรมของการสร้างด้วยหินปราสาทหินปราสาทหินอะไรอย่างเงี้ย แต่จริงจริงต้องบอกว่าในยุคเริ่มต้นเลยเนี่ยปราสาททั้งหมดตั้งแต่สมัยพุทธศตวรรษที่
[3:46] 12 ถึง 15 สร้างได้อีก อ้อ ประสาทอิฐ
[4:07] แต่ว่าเราภูมิได้เห็นเราใช้วิธีว่าตัดหินมาเพื่อสลัดและแปะบนอิฐแปะเข้าไป มันเป็นแค่ trading เนี่ยหรอ เป็น
[4:18] crading เป็นเป็นเหมือนเป็นกระเบื้องกระเบื้องชิ้นใหญ่ละกัน
[4:19] บวกบวกบวก เข้าไปเหมือนสมัยนี้ที่เราเอาหินอ่อนมาแปะรักษาอะครับ
[4:22] แล้วเราก็บอกว่า เป็นเสาหินอ่อนน่ะอ่อนแอหน่อย
[4:26] ซึ่งจริงจริงข้างในมันเป็นอิฐเหรอ อันนั้นเป็นอิฐนี่ยุคแรกแรกเลย 12
[4:28] ถึง15 ไม่ก็ก็ไม่แรกมากนะ 12 ถึง15 300 ปีเลยนะ เราใช้อิฐ
[4:34] อันนี้มีมีที่ไหนให้ดูป่ะ หรือว่าก็ทั่วทั่วไป
[4:37] ที่เขมรมีแล้วก็ของบ้านเราเนี่ย ก็บ้านเราจริงจริงปราสาทที่เก่าที่สุดที่อยู่ในบ้าน
[4:37] เราชื่อปราสาทพุงปน ปราสาทภูมิปูนนะครับ
[4:45] เป็นศิลปะที่สร้างขึ้นในสมัยพุทธศตวรรษที่ 12
[4:46] ตรงสมัยพระเจ้าชัยยะวรมันที่หนึ่งอยู่ที่บ้านภูมิโปน ตําบลดม อําเภอสังขละ
[4:47] จังหวัดสุรินทร์ เป็นภาษาถิ่น 3 หลังศิลาแลงอีกหนึ่งหลัง
[4:59] พบอีกถึงด้วยวะ ไปดูได้อย่าง ผมเนี่ยก็ภูมิใจนะครับ
[5:02] ตนก็แบบตาปอนด์เงี้ย เออ เออ อันนี้แปลว่าภาษาที่แอบซ่อนอยู่ในป่าเขาก็มีเรื่องเล่า
[5:06] มีตํานานมีนั้นมีมากมายไปอ่านได้สนุกดี เรื่องเล่าทางอีสาน
[5:15] ผูกกับเรื่องต่างต่างไว้เยอะ พอสมควร ซึ่งนี่ก็หมายถึงว่า
[5:17] เพราะฉะนั้นวัฒนธรรมแรกสุดในการสร้างศิลปะขอม ไม่ใช่การใช้จิต 66
[5:24] เข้ามาสร้างอ่า เพราะฉะนั้นหมายความว่าภูมิปัญญาตรงเนี้ยมันเป็นภูมิปัญญาที่อยู่ในตรงเซาท์อีสเอเชียตรงนี้อยู่แล้วใน
[5:26] การใช้ในการก่อสร้างเราไม่ใช่วัฒนธรรมที่แบบไปตัดหินมาตั้งแต่แรก แต่เราได้วิธีการก่อสร้างนี้จากอินเดีย
[5:26] อันนี้แน่นอนอยู่แล้ว เพราะว่าที่เขมรปราสาทแรกสุดน่ะ
[5:28] มันจะเป็นเรื่องของเป็นอาสงฤาษีอันนี้คือมันมีความเป็นอินเดียเหนือชัดเจนเลยแล้วก็ใช้หินสร้างเป็นก้อนเป็นก้อนเลย เพราะฉะนั้นคือต้นแถบของศิลปวัฒนธรรมในแถบเนี่ยที่ตั้งแต่ฟูนันเราเคยพูดถึงเรื่องฟูนั้นเรื่องอีพีก่อนฟูนั้นที่อยู่ใต้เวียดนามมาจนถึงพื้นที่ของกัมพูชาปัจจุบันแล้วก็ลากมาจนถึงตัวของตะวันออกของบ้านเราเนี่ย
[6:06] ตัวเนี้ย เมื่อก่อนเป็น full นั้นตรงนี้เนี่ยได้วัฒนธรรมอินเดีย
[6:10] ขึ้นมาเรื่องนึงคือเราใช้อิฐใช่มั้ย มันเป็นอิฐเผาเนาะ ใช่ครับ
[6:16] มันเกี่ยวกับเรื่องวัสซิมวัต วัสดุ วัสดุด้วยป้ะ
[6:19] เพราะว่าอย่างพวกอิฐดินเผาเนี่ยมันทํามาจากดินส่วนใหญ่ก็คือดินดินเหนียวแม่น้ําจะเหมาะกับการทําอิฐเต่ามาก ขอตัวนะครับ
[6:32] เราเราจะมีเตาเผาอยู่สังเกตเตาเผาโบราณของเราเนี่ยจะอยู่ริมแม่น้ําหมดเลยกับ 2
[6:33] ก็คือถ้าพูดถึงหินที่มาใช้ทําประสาทเนี่ย ส่วนใหญ่มันคือหินทราย
[6:45] คือ หนึ่งคือตัดง่าย ตัดง่ายก็ก็แบบเหมือนทํารอยเสร็จแล้วก็ราดน้ําให้ตัวตัวรอยแยกมันแยกกันอะไรอย่างเงี้ย
[6:48] มันมันพอมีวิธีทําอยู่แล้วก็ แต่ว่าหินทรายมันก็ต้องมันก็ต้องเกิดจากทรายอะมันอาจจะแบบบางจุดที่ไม่เหมาะสําหรับการขนย้าย
[6:59] หรือว่าหรือว่าไม่มีหินทรายอยู่ หินทรายมันบ่อไง
[7:10] ต้องบอกว่าเมื่อก่อนแถวเขมรเอ้ยหินแถวเขมรอ่ะ แถวอีสานเมื่อก่อนแถวบ้านเราครับ
[7:10] เมื่อก่อนก็เป็นทะเลมาก่อน อ่อก็ ดังนั้นก็ถูกมันก็จะมีอ้ามันก็จะมีเรื่องของหินทรายมีอยู่แล้ว
[7:17] เพราะว่ามันเป็นชั้นตะกอนของทรายเนอะ กับอีกที่อันนึงที่ใช้อย่างแพร่หลายในสมัยนั้นคือศิลาแลง
[7:26] เพราะบ้านเรามีบ่อศิลาแลงเยอะตั้งแต่สุโขทัยไล่มาไปเลยอะครับ สุโขทัยไล่ไปจนถึงแบบคางลาวเลยเงี้ยเราจะมีบ่อศิลาแลงค่อนข้างมาก
[7:26] ศิลาแลงคืออะไร ศิลาแลงคือดินลูกรังดินรังชั้นล่างคือนึกออกใช่มั้ยครับ
[7:27] ดินลูกรังที่เค้าบอกว่าถ้าบ้านเราไม่โกงกินจะไม่มีดินรังอยู่ในโลกนี้ไรเงี้ยมีครับเออที่ศิลาแลนด์คือดิลูกรังคือศิลาแลงที่ป่นแล้ว เพราะฉะนั้นถ้าขุดลงไปข้างล่างเนี่ยมันจะมีชั้นเหมือนดินเหนียวของดินแดงอยู่
[7:27] ซึ่งพวกเนี้ยคือเราก็เราก็ทําเหมือนอิฐเลย เราก็
[7:57] ก้อนขึ้นมาแล้วเราก็มาตั้ง พอมันผ่านไปซักอาทิตย์นึงอ่ะ
[7:57] มันก็จะแข่งเป็นหิน โคตรเป็นวัสดุในฝันเลย อืม เออ
[8:04] เพราะฉะนั้นถ้าไปสุโขทัยไปอะไรเราจะเจอกําแพงเพชรนะครับ จะเห็นชัดคือเราจะเจอบ่อน้ําที่เป็นเดิมมันเป็นบ่อศิลาแลงมาก่อนนั่นคือก็ใช้วิธีขุดขุดขุดลงไปเรื่อยเรื่อย
[8:04] แล้วก็เอามาตั้งตั้งตั้งเป็นหินแล้วก็มา หรือไม่ก็ยกไปประกอบเลย
[8:05] แล้วก็แบบรอยมันแห้งอะไรเงี้ย สะดวกมาก คือคือ
[8:19] กําลังนึกถึงแบบว่าอย่างสมมุติอียิปต์เนาะ ตอนสร้างพีระมิดอะ
[8:25] เค้าเค้าเค้าก็ไปตามหาแหล่งที่เป็นแหล่งหินพีระมิดของเขมรก็มีเหมือนเค้าไปเจอเหมืองที่ส่งหินไปนครวัดของเรานี้ก็อาจจะอยู่ใกล้ใกล้คือจริงจริงแล้วด้วยความเปราะของวัสดุอะมันอาจจะไม่อยู่ไกลจากสถานที่ตั้งคือสถานที่ตั้งมันถูกเลือกจากจากโหราศาสตร์จากอะไรก็ตาม แต่ว่าแหล่งที่เกิดแหล่งที่เอาวัตถุดิบมาทําประสาทมันน่าจะไม่ไกล
[8:55] ส่วนใหญ่จะเป็นอย่างงั้น ยกเว้นว่ามีอะไรที่มันสําคัญและอยากใช้จริงๆ
[8:55] เช่น เขาระบุเราจะต้องไปตัดหินให้เขา
[8:56] อันนั้นก็อีกเรื่อง นึงหินออนจากอิตาลี
[9:02] อะไรอย่างเงี้ย เออเหมือนสมัยนี้แหละลูกค้าเรื่องมากอยากได้แบบผิดจากยอดเขากิริมันจาโรเหี้ยไรมาทําแบบเสาเสี้ยวระลึงอะไรอย่างเงี้ย
[9:04] เออ ก็ต้องแบบแบกกันเอาไปเออ นั่นแหละก็คือว่าจริงจริงแล้วปราสาทหินจริงจริงที่มันเกิดขึ้นทั้งในแบบในบ้านเราและแบบกัมพูชาเนี่ยครับ
[9:05] มันเริ่มตั้งแต่สมัยศตวรรษที่15 ไอ้พุทธศตวรรษที่15
[9:23] ซึ่งอันเนี้ยเรามีความรู้สึกว่าอันนี้มันได้วัฒนธรรมมาจากอินโดอ่ะ เดี๋ยวขอย้อนย้อนควายไว้ก่อนนะครับ
[9:23] ว่าเมื่อก่อนนะ แถวแถวใต้เวียดนามมาจนถึงกัมพูชาปัจจุบันแล้วก็ลากไปจนถึงแบบแถบรุมเมื่อก่อนจะไม่ค่อยไปร่วมแชร์คําว่ารุ่มแม่น้ําเจ้าพระยา
[9:24] เพราะว่าเมื่อก่อนตรงนั้นมันจะเป็นป่าโกงกางเป็นดินเลนเป็นดินแดนที่น้ําท่วมตึ๋งมันไม่ใช่ทะเลแบบทะเลทะเลบางแสนนะมันจะเป็นเหมือนแบบสมุทรปราการ บ้านเราอ่ะ มันจะเป็นชายเลนที่พอ
[9:49] น้ําขึ้นมันก็จะเป็นแบบน้ําท่วมเต็มเลย แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าลงไปเล่นน้ําได้อะไรได้ขนาดนั้นน่ะ
[9:49] แต่ว่ามันจะมีร่องน้ําอยู่ที่เหลือพวกนี้จะเข้ามาค้าขายได้เพราะฉะนั้นไอ้ไอ้อารยธรรมทวารวดีกลับไปย้อนฟังได้นะครับ ขายของอีกแล้ว
[9:50] เออเมืองเก่ารุ่นนั้นน่ะ มันก็จะเป็นเมืองที่อยู่ริมริมพวกนี้แหละริมจุดที่มีร่องน้ําให้คํารับค้าขายได้
[10:14] มันก็คือจะมีเรือเข้าไปได้ออกได้อดแหละแล้วแต่ช่วงน้ําขึ้นน้ําอะไรอย่างเงี้ยมันจะเข้าไปได้เยอะเงินพวกเนี้ยก็จะเจริญ แต่พอตอนหลังหลังเนี่ยพื้นที่ป่าชายเลนอะไรเงี้ยมันลดลงลดลงเนี่ย
[10:14] เพราะฉะนั้นก็คือมันก็จะเหลืองเมืองมันก็จะต่ําลงมาเรื่อยเรื่อยมันจะมาเป็นอยุธยามั้งอะเป็นนครปฐมเป็นอะไรเงี้ยครับไอ้เมืองข้างบนบนมันก็จะหมดความสําคัญแล้วก็ล้างไปทีนี้เนี่ยฟูนันน่ะ เค้าติดต่อค้าขายกับอินเดียอยู่แล้วมีอินเดียกับจีน
[10:14] ซึ่งวัฒนธรรมโฟนอันแรกเริ่มมันก็เหมือนนางนาคแต่งงานกับพราหมณ์ที่มาจากอินเดียแล้วก็ตั้ง เป็นเป็นต้นวงของศุภศิวะ
[10:42] อะไรอย่างเงี้ยครับ เออ แต่ว่าแต่ว่าจริงจริงในแถบเราก็มีคนอยู่แล้ว
[10:43] เพราะว่าเรามีอยู่ตั้งแต่ถวายวดีทวารวดี มีตั้งแต่สมัยพุทธศาสนาที่ 9 ถึง
[10:44] 11 ถึง 12 อะไรอย่างเงี้ยแล้วก็ลากยาวมาเป็นละโวลต์
[10:46] 15 ร่วมสมัยกับเขมรมาเลย เพราะฉะนั้นเราอะเป็นวัฒนธรรมร่วมกับเขมรมาก่อน
[10:47] แต่เดิมพื้นที่ตรงแถบทวารวดีเนี่ย ส่วนใหญ่เค้าจะสันนิษฐานว่ามันจะเป็นมอญ
[11:05] ชาวมอญเนี่ยแหละ เราถึงมีวัฒนธรรมมอญเขมรขึ้นมา
[11:08] อย่าพึ่งดราม่านะครับ เราเป็นลูกเสี้ยวทั้งหลายแหล่ เออ
[11:09] ทีนี้เนี่ย พอถึงฟูนันทนอะไรเงี้ยครับ
[11:10] แล้วก็เค้าก็จะไปรวมกับสิ่งที่เรียกว่าอาณาจักรเจนละหรือเจนละเจละก็คือตรงอยู่แถวแถวใต้ลาวกับอีสานใต้ของเรา ตอนนี้ปัจจุบันที่มีอยู่ตรงเนี้ยเค้าจะเรียกว่าอาณาจักรเสร็จละก็ฝูนั้นรวมเจละได้และพอวันนึงอ่อนกําลังเจละแข็งขึ้นมา
[11:32] ก็ตีภูนันแล้วก็ยึดได้ อันเนี้ยก็เริ่มเป็นอาณาจักรเค้าเรียกว่าอะไรเป็นเขมรหนึ่งแล้วกัน
[11:34] แต่พอตอนเนี้ยเขมรหนึ่ง แต่พอเขมรเนี่ยเหมือนแบบก็อย่างที่เราบอกอะว่ามันมีโกนันอยู่มันมีเจตและอยู่จริงจริงมันเป็น22
[11:35] ตระกูลซักพักเนี่ยมันก็แยกกันเพราะกิฟูนันท์จริงจริงมันก็ไม่ได้ยากอยู่กับเจลาหรอก มันก็แยกเป็นเจล่าบอกเจ้าน้ําอะไรเงี้ยครับ
[11:35] เจลล่าน้ําคือภูนันเดิมเจร่าบก คือเจระเดิมเสร็จแล้วเนี่ยก็คือ
[11:59] ก็มีกษัตริย์จากอินโนขึ้นมาตีเอาชนะน้ําไป ซึ่งกษัตริย์อินโนเนี่ยก็คือมีเป็นไอ่อยู่ในราชวงศ์หมิงซากุระ
[12:00] ซึ่งอันเนี้ยเค้านับถือพระศิวะอยู่แล้ว และเค้ามีวัฒนธรรมในการสร้างปราสาทหินอยู่แล้ว
[12:01] นึกภาพไม่ออกบุโรพุทโธครับ จําข่าวเมื่อเมื่อประมาณปีที่แล้วได้มั้ย
[12:16] เจอพีระมิดโบราณอยู่ที่อินโดอายุประมา ณ หมื่นปี
[12:18] สร้างด้วยหินอยู่ในป่าป่า เอ้อ จําได้ลืมไปแล้วแล้วแล้วยังไงต่อ
[12:28] นี่ไงเค้าสร้างปราสาทหินมาตั้งแต่หมื่นปีที่แล้วแล้วนะ หมื่นนี่คือหมื่นจริงใช่ไหม
[12:33] เขาว่าอย่างงั้น แต่ก็อ้าว จบแค่นั้นหลังจากนั้นก็ไม่เจออะไรอีกเลย
[12:35] แต่ว่าจริงจริงมันมีอารยธรรมที่ก่อสร้างด้วยสิ่งใหญ่ใหญ่อยู่ทั่วโลกอยู่แล้ว ออสเตรเลียก็มีนิวซีแลนด์
[12:35] มีที่เขาแบบว่ามีทฤษฎีของผมคิดว่านี่คือฝีมือของอนุนา กิ หรือมนุษย์ต่างดาว
[12:36] เพราะมันร่วมสมัยกันแบบพีระมิด อียิปต์อะไรงี้
[12:37] สมัยเขาบอกว่าจริงจริงมันมีอารยธรรมประมาณ 20,000 ปีถึงหมื่นปีอยู่แล้ว
[12:38] แล้วก็ทุกอันถูกรีบเอาท์หมดแต่มันจะมีบ่อบางที่ที่ตุรกีอะไรเงี้ยครับที่เจอซาก พิสูจน์ได้แล้วจริงจริงว่ากินก้อนเนี้ยถูกสร้างขึ้นเมื่อหมื่น
[13:02] 2500 ปีที่แล้ว อืม เออ นั่นหมายความว่าจริงจริง
[13:04] หมื่นกว่าปีอะเรามีวัฒนธรรมในการสร้างเมืองและสร้างปราสาทใหญ่ใหญ่ได้แล้ว แต่แค่วันนึงมันหายไปเท่านั้นเอง
[13:14] มันก็ ผุพังไปด้วยปัจจัยต่างต่าง เอเลี่ยนมาแล้วมันหายไปง่ายง่าย
[13:19] อ่อ โอเคเฮ้ย เราต้องเชื่อเรื่องเอเลี่ยนนั่นแหละครับ
[13:20] แบบเดียวกัน เพราะฉะนั้นก็คืออินโดอะเค้ามีวัฒนธรรมในการสร้างหินอยู่แล้วก็เลยคิดว่าเขา
[13:29] 60 นี้ขึ้นมาด้วย และคนที่มากอบกู้อะไรเงี้ยไอ้อารยธรรมเสียละเนี่ยที่สุดท้ายมาตีเจละน้ําเอาจากคืนจากอินโดได้แล้วก็มารวมเจระบอกเจละน้ํากลายเป็นวัฒนธรรมเขมรขึ้นมา
[13:30] ก็คือพระเจ้าชัยยะวรมันที่2 ซึ่ง ใช้วันละประมา ณที่ 2 เป็น
[13:46] เป็นเค้าเรียกว่า เป็นพรินต์เป็นเจ้าชายที่ถูกส่งไปอยู่ที่อินโดฯ
[13:46] เป็นตัวประกันอยู่แล้ว แต่พอเค้าเห็นแบบท่าทางไม่ดี
[13:47] เค้าก็แบบเค้าค่อยค่อยกระดึ๊บกระดึ๊บมาตามอาณาจักรศรีวิชัยขึ้นมาเรื่อยเรื่อยเรื่อยเรื่อยเรื่อยเรื่อยแล้ว พอ ถึงช่วงนั้นก็แบบมา
[13:47] ฉันจะมากอบกู้เอกราช เออแต่งฟิคตรงนี้ได้นะครับ
[14:04] เพราะฉะนั้นก็คือก็จะรวมอาณาจักรได้แล้วก็เริ่มก่อตั้งเป็นเรียกว่า เป็นอาณาจักรพระนครขึ้นมา
[14:05] เราก็เลยมีความรู้สึกว่าเขาเองก็ได้ มีกลุ่มคนมีศิลปวัฒนธรรมในการใช้หินมาจากข้างล่าง
[14:05] หลังจากนั้น 15 ขึ้นมา ก็จะแบบว่าแพร่หลายเลยในการสร้างภาษาหิน
[14:06] ไม่ใช่หินละ ติดต่อกันเยอะ
[14:22] แข็งแรงกว่ากันเยอะอะไรเงี้ยครับ ก็หลักหลักก็น่าจะประมาณนี้
[14:26] แต่ว่าก็คือ จะพูดว่าความสัมพันธ์ของประสาทละกัน
[14:31] ประสาทที่อยู่ทั้งทั้งในไทยแล้วก็ในกัมพูชานะครับ ก็คือหนึ่งคือสร้างให้กษัตริย์อยู่เพื่อยกระดับให้เป็นสมมติเทพ
[14:32] อันนี้บ้านเราก็ได้มาเหมือนกัน แต่บ้านเราไม่มีหินบ้านเรา
[14:32] ก็เลยสร้างยอดยอดอะไรที่มันลักษณะใกล้เคียงกันก็จริงๆมันก็ดราม่าก็ก็ก็ดราม่าได้แหละว่าลักษณะของประสาทบ้านเรา ก็คล้ายคล้ายกับปราสาทขิงของกัมพูชา
[14:56] แต่ทั้งหมดมันก็จะเหมือนปราสาทที่อินเดียเป็นวัฒนธรรมร่วมอ่ะคือเราได้ยังอินเดียมาเหมือนกันแหละ แล้วเราก็มาแตกแตกแตกของเขาไปทางหินไปทางทรงแข็งไปทางอะไรของเราก็ไปทางเครื่องไม้
[14:57] แล้วก็จะใส่ชั้นใส่ออเดอร์ของเราเข้าไปแล้วก็มีความวัฒนธรรม ความอ่อนช้อยไม่เหมือนกัน
[14:57] พม่าก็ได้ของเขา อิฐลาวก็ได้ของเขา
[14:58] เพราะฉะนั้นสิ่งที่มันเป็นวัฒนธรรมร่วมหรืออย่างเวียดนาม ก่อนที่จีนจะลงมาเทคเขา
[15:00] ก็มีสิ่งนี้เหมือนกัน เออ
[15:23] เพราะงั้นก็ก็ไปเคลมกันก็ไปเคลมถึงอินเดียว่านะไอ้ไอ้เรื่อง เกมเนี่ยเราก็พูดกันแล้วพูดกันอีกนะ
[15:28] ถ้าใครที่ใครที่ฟังแล้วก็รับไม่ได้ก็ก็จากไปตั้งนานแล้วเหมือนวันยังมี อิตาเลียนมาบอกว่า
[15:35] เย้ยูฮาวายเยี่ยนของไอนะไอสัสเนี่ยก็ตามนั้นแหละครับ เออใช่ นั่นแหละ 2
[15:43] คือสร้างให้พ่อแม่พี่น้องพี่นอกจากตัวเอง อันนี้ก็เหมือนเดิมก็สร้างหวังยกให้
[15:43] 3 คือใช้เพื่อเป็นที่สาธารณะที่ใช้เหมือนที่เราพูดไปแล้วคราวที่แล้วว่า
[15:44] เป็นเหมือนตามกันทมเป็นอโรขยะศาลาอะไรเงี้ยครับเนี่ย คือมันเป็นที่สาธารณะจะสร้างเป็นประสาทเพื่อเหมือนเชิงพลังความศักดิ์สิทธิ์
[15:45] หรือป้องกันแบบโชว์ว่าใครสร้างเอาหน้าตัวเอง แตกเข้าไปข้างบนอะไรอย่างเงี้ย
[15:45] อันนี้ก็จะใช้งานทั่วไปเป็นศาสนสถานบ้าง เป็นแบบมันธรรมศาลาให้คนมาพัก
[15:46] หรือว่า เป็น ที่รักษาทั่วไปก็อยากลําดับว่า
[16:12] ศิลปะขอมเนี่ย เวลาเราดูปราสาทอ่ะ เราจะชอบแบบนี่เป็นประสาทสมัยสมโภไพรกุ
[16:13] นี่เป็นภาษาสมัยบ้ากวนอะไร เงี้ย แล้วเรา ก็จะจําไปแกนแกนแล้วแบบ
[16:16] อ้อ โอเค โอเค เรายังไม่รู้ด้วยซ้ําว่าไอ้ที่เขาพูดมาคืออะไรเงี้ยครับ
[16:16] ก็บอกว่าศิลปะของเนี่ยมันถูกแบ่งออกเป็นประมาณ 15
[16:17] ยุคอันนี้คือฝรั่งเป็นคนเป็นคนทํานะ ฝรั่งฝรั่งเศสเนี่ยเขาบอกว่ามันก็จะ
[16:36] ลําดับเลยเนี่ย คือคือต้องบอกว่าเขาเขาใช้การตีความว่า
[16:37] วัฒนธรรมเขมรหรือขอมเนี่ยเขาลากไปตั้งแต่ภูนั้นเลยสําหรับบางคนบางทฤษฎีเขา ก็จะตัดผู้นําออกฝรั่ง
[16:48] เขาใช้คําว่าอะไรนะครับ ของ เลยนะจะมีอะไรก็มีอะไรขอมเป็นคําในละแวกบ้านเราอยู่แล้วเนี่ย
[16:52] แต่ถ้าโน่นเขาจะใช้เป็นกระเมียก็คือคะแม่นั่นแหละ เออเขา ก็จะลากไปตั้ง
[16:54] แต่ฟูนันเลยก็จะมีสมัยพนมดา ศิล ปะนะ สมัยพนมดา แถวเนี้ย
[17:06] ส่วนใหญ่จะเป็นประติมากรรมเป็นรูปแบบการสร้างแกะสลักสร้างพระพุทธรูปอะไรเงี้ยก็ต้องแต่ พ ศ ประมา ณ 1100 ถึง 1150 นึกออก
[17:16] มั้ย เค้า จะมา พุทธ วันอาทิตย์ 11 ถึง 12 ก็จะ อยู่ ในช่วง
[17:19] ทวารวดี บ้านเรา เออ แล้ว ก็มัน ก็จะ ลากมา เป็ น ถึง สมโภง หรือ
[17:24] สมบูร ณ ์ ไพร กุ เงี้ย อันนี้ จะ เป็น อีสาน วร มัน ที่ 1,001,150
[17:27] ถึง 1002 แล้ว ก็มี สมบัติ ไพร เม็ง ก็ เป็น 1200 ถึง พัน 250
[17:32] ส่วน ใหญ่ ถ้า เราดู มันจะ แบบ ซอย สั้นสั้น 50 ปี ร้อย ปี 50 ปี
[17:37] ร้อย ปี เพราะว่า ส่วน ใหญ่ พวกเนี้ย เวลา เค้า เรียก ศิลปะ
[17:39] พวกเนี้ย มันจะ เหมือ นแบบ ราชการ นึ งอะ
[17:42] อาจจะแบบว่าพ่อกับลูกขึ้นปุ๊บ พอมีคนมาแทรกที่ไม่ใช่ที่ไม่ใช่วงเดียวกัน
[17:43] เค้าก็จะไปสร้างศิลปะใหม่ขึ้นมาไม่ซ้ําจําของเดิมไม่ได้อะไรอย่างเงี้ย เดี๋ยวก็จะมีภัย 1002
[17:44] มีกําพงพระกําพงพระที่พัน 2 50 ถึงพัน3 50
[17:45] กําพงพระนี่คือจุดที่เริ่มแตกเป็นเจตจําระบบเจลลาน้ําละ อือ
[18:02] อันนี้อันนี้คือแปลกแล้วนะเนี่ย แล้วก็มาสมัยสมัยกูเล่นกูเรียนคือพระเจ้าชัยวรมันที่2รวม
[18:09] กลับมารวมเพราะฉะนั้นอันเนี้ยหนึ่งถึง5 เนี่ยเค้าจะเรียกว่าสมัยก่อนพระนครเป็นวัฒนธรรมโบราณก็คือตรงเนี้ยมันจะเป็นเหมือนกลุ่มกลุ่มเจนละเดิมที่ขึ้นปกครองเขมรเนี่ยเป็นศิลปะที่มาจากตรงนั้น
[18:10] และก็คือพื้นที่อีสานของเรา ก็จะอยู่ในศิลปะกลุ่มเนี้ย
[18:11] ส่วนใหญ่ อันยังไม่นับภาษาที่เค้ากลับขึ้นมาสร้างทีหลังนะ
[18:27] ถ้าเราเจอแบบต่ําต่ําอะ ก็จะแบบประมาณอย่างเงี้ย
[18:27] ก็จะมีรูปแบบใกล้เคียงกัน เพราะว่าเมื่อก่อนเราจะมีแบบฟ้าแดด
[18:28] 2 อย่างมี ที่เราบอกว่าเมืองเสมาสมัยก่อนที่เราคุยกันเรื่องใบเสมาที่แบบมาจากเมืองเสมาตอนเนี้ยสร้างด้วยหินทรายมั่งศิลาแรงมั่งอะไรอย่างเงี้ยหรือรูปแบบของหน้าจั่วหน้าบันอะไรบางอย่างก็จะมีของเราอยู่เหมือนกัน
[18:37] ซึ่งถามว่าเนี่ยพอมันเป็นตรงนี้ปั๊บมันเป็นพื้นที่ conflict แล้วนะ
[18:38] ว่าแล้วมึงเอาของกูไปหรือเอาของกู มึงเอาของไปเลยจริงๆตรงนี้เเม่งอยู่ด้วยกันทั้งคู่น่ะแหละ
[18:39] เราแค่ที่ดินปัจจุบันเราไปตัดครึ่งเฉยเฉยเหมือนวันดีคืนดีเชียงใหม่ถูกตัดครึ่งน่ะ แล้วมีคนก็แบบ
[19:03] นี่คือข้าวซอยของประเทศนี้ นี่คือข้าวซอยของประเทศนี้
[19:03] ใครลอกกันวะ อือ ไม่มีใครลอกไอ้เหี้ยเดิมมันเป็นข้าวซอยก้อนเดียวกัน
[19:04] เราแค่ตัดออกทางออกอะไรเงี้ย เนี่ยจริงจริง
[19:12] มันเป็นแบบประมาณนี้เว้ย เงี้ย เออเราไม่ใช่ว่าอีสานของเราก่อนของเค้าก่อนอะไรอย่างเงี้ย
[19:13] เมื่อก่อนมันเป็นคนกลุ่มเดียวกันนะ สร้างด้วยกัน
[19:14] ซึ่งตรงนั้นมันจะมีกลุ่มคนอื่นเช่นมีชาวสยามมีชาวอะไรอื่นอื่นอีก ซึ่งเรายังหาหลักฐานไม่เจอ
[19:15] เราก็เลยไม่รู้ว่ามาร่วมสมัยกันแค่ไหนอ่ะครับ แล้วพอหลังจากสมัยที่ 5
[19:16] เข้าเป็นสมัยพระนครแล้วเนี่ยก็จะเลือกสมัยประโคมอาโคเนี่ยก็จะไปที่ถ้าวันละวันที่ 1004 นี่เริ่มพุทธศัพท์ที่พัน 4
[19:17] แล้วนะ เพราะสมัยสมัยกูเรนเนี่ยก็คือพุทธศตวรรษที่
[19:17] 13 ถึง14 ละ แต่พอมาพระโคก็จะเริ่มเป็น 14
[19:41] แล้วก็มาแข่งบาร์แข่งนี่พระเจ้ายโสวรมันที่หนึ่งสร้างเมืองพระนครหรืออังกฤษ อือ อือ นี่คือการพุทธศาสที่ 15
[19:52] แล้วก็มาเป็นเกาะแกเกาะแกชัยวร มันที่ 4004 50 ถึงพัน 5
[19:54] สมัยแปรรูปพระเจ้าราเชนทร์ อรมันพัน 5 บันท้ายสีพัน 5 50
[19:56] มันเอ่อสมัยคลังก็คือพัน550 ถึงพัน6อะไรอย่างเงี้ย
[19:57] มีบาร์ป่วนก็ซ้ําสมัยคลังกับปาปัวเนี่ยจะอยู่คร่อมกันครึ่งแรกตรงกับสมัยพระเจ้าสุริยะวันที่หนึ่ง และก็มาถึง
[20:16] ศุกร์ที่ 13 คือสมัยนครวัด นครวัดโผล่มายุคที่ 13 เก่าจัง
[20:21] มึงก็ ตายตายแล้วหนิหาย ตายแล้วสมัยนครวัดสร้างที่พระเจ้าสุริยวรมันที่สองราวปี
[20:24] พศ พัน 650 ถึงพัน 7 นั่นหมายความว่าที่ผมบอกว่านครวัดกู่เก๋าเก๋าเนี่ยไม่เลยที่อยู่เละๆในบ้านมึงเต็มไปหมดเลยเก่ากว่านั้นอีก
[20:30] อือ แต่มันมันมันไม่ได้อยู่ในสภาพที่แมสที่ดีพอประมาณ
[20:42] นั้นประมาณนั้น นั่นหมายความว่าจริงจริงที่เราทะเลาะกันเรื่องแบบละครวัดนั่นนี่เก่ามั้ย
[20:43] ไม่เก๋า นี้ไม่เก๋า ไม่เก่าเลยค่ะ วัน 6 กว่า
[20:45] ตอนนั้นก็ถึงมันเริ่มถึงมีอยุธยาแล้วไง อือ เออ เออ เออ แต่จริงจริง
[20:47] เราอยู่ร่วมกับเค้ามาตั้งแต่ตะวันดีแล้วนะเนี่ย ถ้าไม่นับความเป็นสยามนะเอาแค่กลุ่ม
[20:59] คนที่อยู่ในพื้นที่ของบ้านเราอะเราอยู่กันมาตั้งแต่อย่างงั้น แล้วไงนี่ยังไม่นับไปถึงทางฝั่งพม่าก็มีคนอยู่อยู่แล้วนะ
[20:59] เพราะฉะนั้นแถบเนี่ยมันมีคนอยู่มานานแล้วมันไม่ได้แบบใครขนาดนั้นหรอก เราไม่ได้เทมากับเค้าเค้าไม่ได้เทมาจากเรา
[21:00] เงี้ยก็นึกภาพ ว่ามันไม่ใช่อยู่อยู่จะมีอารยธรรมพุ่งขึ้นมากลางป่าโป้งนอกนั้นไม่มีป่าดงดิบ
[21:20] เป็นไปไม่ได้อยู่อยู่กูสร้าง ทุกอย่างแล้วทุกคนเข้าออกกูไปอะไรเงี้ยไม่มึงก็เอาของกู
[21:21] กูว่าของมึงนั่นแหละเออแล้วก็ตอน ไปด้วยกัน อ่า
[21:27] แล้วก็พอสมบัติสมัยที่14 กับสมัยบายนอันเนี้ย
[21:27] เราจะเริ่มได้ยินคํานี้บ่อยแล้วก็ทําไมพระเจ้าชัยวะวันที่17 สร้างพระนครหลวงหรือ
[21:28] ทางกทมทางกวัดสร้างสมัยสมัยไหนครับนักเรียนทั้งเกาะวัดสร้างสมัยบางแห่งพุทธศตวรรษที่7นั่นนะ แล้วก็อันนี้ถึงค่อยสร้างนครพนมบางกล่อทม
[21:28] เพราะฉะนั้นทางกองวัดเก่ากว่าวัดเมื่อก่อนใช่ทมกับเมืองละทมคือสร้างเมืองสร้างอะไรละเออ แล้วก็สมัยหลังที่15
[21:53] คือสมัยหลังบาเยิร์นนั้นเนี่ย คือพัน 7 ถึงพัน 9
[21:54] และอันนี้คือช่วงปลายช่วงใหญ่ ชัยยะวรมันที่7 แล้วก็จบ
[22:02] จบศิลปะเขมรของไม่มีอะไรมากกว่านั้นแหละ เพราะว่าเริ่มเข้าสู่ยุคสงครามแล้ว
[22:02] อืม อืม เนี่ย เพราะฉะนั้นมันก็มันก็จะเค้าเรียกว่าอะไรดี
[22:10] มันก็จะบวมบวมไปอยู่อย่างเงี้ยกับศิลปะที่อยู่ในบ้านเราอะ ซึ่งถ้าเราจะได้ยินแบบพระมหาพิมายสร้างในสมัยสมัยบ้ายนไรเงี้ย
[22:11] ศิลปะบายนต์นั่นคือไอ้พวกเนี้ย ก็คือจะกลับมาสร้างที่เก่าและแต่สุดท้ายแล้วอะพี่มายด์สร้างเกาะนครวัด
[22:28] พิมาย ตั้งก่อนก่อนวัด นั่นหมายความว่าที่เค้าสันนิษฐานตอนนี้คือกลุ่มจ้างที่อยู่ตรงพื้นที่เจละเดิมอ่ะ
[22:30] ที่อยู่อีสานใต้เรากับใต้เราพวกเนี้ย เค้าก็ยังอยู่ของเค้า
[22:38] เค้าก็พัฒนาศิลปะสร้างนั่นสร้างนี่อยู่เหมือนเหมือนเป็นที่ทดลองอะ เพราะว่ารูปแบบของพี่มายด์หลายหลายจุดเอาไปใช้ที่นครวัด
[22:47] เหมือนกับ ที่ น ครวัด แต่ว่า ที่ มายด์ สร้าง ก่อน นั่น
[22:49] หมายความว่า ที่ นี่ อาจจะ เป็น จุด ทดลอง ดีไซน์ ก่อนแล้ว ค่อย
[22:56] เอา ดีไซน์ ที่ สมบูร ณ ์ นี้ ไปตั้ง ที่ ใหม่
[22:59] เอาอันนี้ไปตั้งที่ใหม่ อันนี้ไปตั้งที่ใหม่
[23:00] มันก็เลยรวมกันเป็นความแบบอารึม บึ้มบั้มได้เพราะว่าเหมือน
[23:05] สถาปนิกก็มาจากสคูลเดียวกันนี่แหละ ประมาณนั้นแหละ อาจจะเป็นเขมร
[23:09] บราวน์ เฮ้าส์ เงี้ย เออ เป็นต้นแบบจริงจริงมันอาจจะมีแบบเลอโคบูซิเยอะเขมรเงี้ย
[23:17] เออ แล้วเราก็แบบเป็นลูกศิษย์ลูกศิษย์ลูกศิษย์เอกของ
[23:21] เงี้ยไปสร้างนครวัดต่อเงี้ย เออ ก็ก็เนี่ย
[23:26] ถ้าถ้าถ้าฟังคอนเซปต์คร่าวคร่าวอะคือ เราว่าคนก็น่าจะเข้าใจนะว่าเราไม่น่าจะเถียงกันเรื่องเนี้ยจริงจริงจริงจริงคือในในแวดวงวิชาการคือคุณจะของอะคุณจะเถียงก็ได้ว่าอะ
[23:30] สุดท้ายขอมก็คือคนที่อยู่ในเจลระเดิมก็ได้ อะเขมรคือคนกลุ่มผู้นําล่างก็ได้
[23:30] อันนี้ก็ได้ก็แล้วแต่ แต่มันก็ไม่ต่างอยู่ดี
[23:44] ในเมื่อตอนนี้เราขีดเส้นประเทศเป็นแบบอย่างงี้แล้วอย่างเงี้ย เออ
[23:45] เพราะฉะนั้นก็อยู่ที่คนตีความอีกแล้วครับ ว่าจะอย่างไรอ่า
[23:45] แล้วตอนนี้ก็อยากพูดถึงเรื่องของตัวรูปแบบของสถาปัตยกรรมละกัน เออ สถาปัตยกรรมของเนี่ย
[23:47] ส่วนใหญ่อ่ะ เราก็จะวางตามคติเรื่องของศาสนาเป็นหลัก
[24:07] ซึ่งจริงจริงรามกับตัวของมหายานน่ะ มันมีการรูปแบบการวางเนี่ยใกล้เคียงกัน
[24:08] เพราะว่าเรานับถือในเรื่องของแบบนี้เขาพระสุเมรุมีวงวงรอบรอบอะไร เงี้ยคือเหมือนเหมือนกัน
[24:09] เพราะฉะนั้นคือส่วนใหญ่ผังที่วางเนี่ยมันจะมีอยู่ 2 แบบ
[24:10] คือหนึ่งเป็นผังล้อมจุดศูนย์กลาง ซึ่งส่วนใหญ่ตรงกลางก็คือเป็นพวกแบบเป็นปาง
[24:10] ประธานเป็นอะไร พวกนี้แล้วก็ล้อมด้วยระเบียงขดมีสระน้ํามีบาร์ไลน์
[24:11] มีกําแพงอีกชั้นหนึ่งอะไรอย่างเงี้ย ส่วนใหญ่อันเนี้ย
[24:33] คือจะเป็นสถาปัตยกรรมของที่สร้างบนพื้นล่าง ส่วนอีกอันนึงก็คือผังที่สร้างเข้าตรงจุดศูนย์กลางเลยเป็นคติความเชื่อแบบเหมือนพวกที่สร้างบนเขาอ่ะ
[24:34] เพราะว่าที่มันน้อย มันก็จะเหมือ นแบบประสาทไบรท์ไอ่ประสาทตาเมือนประสาทตาควายอะไรพวกนี้ครับที่เหมือนมีปรางประธานมีอาคารข้างๆจบไม่ต้องมีบาร์ไลน์ไม่ต้องมีกําแพงล้อมรอบไม่ต้องมีอะไรอาจจะเป็นบ้านเรือนคนรอบรอบหลักหลักคือจุดไฟไว้ทั้งคืน
[24:44] พอ เพื่อให้คนเห็นแล้วก็เหมือนการสัตว์ร้ายมั่งล่ะ
[24:44] หรือว่าเหมือ นแบบเป็นอย่างที่เราบอกมันเหมือนเป็นประภาคารอย่างหนึ่งอ่ะ
[24:45] เหมือนเป็นล็อคโพสต์ว่าคือด้วยความที่เจ็ดละกับตัวของฟูนัน หรือว่าคําไอ้ตัวอีสานต่ํากับตัวของพื้นที่กัมพูชา
[25:14] มันน่ะมันถูกกันด้วยพนมดงรัก และเมื่อก่อน
[25:16] พนมหนองรักป่าแม่งโหดมากป่าเดียวกับพญาไฟพญาเย็นอะไรพวกเนี้ย นั่นหมายความว่าถ้ามันไม่มีช่องทางที่แบบช่องข้าวแกงหลายที่ถูกต้องอะ
[25:17] คนแม่งตายห่าแน่ๆเนี่ย ภาษาพวกนี้เลยมีทําหน้าที่เหมือนแบบเป็นโพสต์ว่าคุณต้องเข้าผ่านช่องนี้คุณต้องเข้าทางช่องนี้คุณต้องช่องนี้เข้าไปแล้วก็เหมือนมีเซอร์วิสตรงกลางอ่ะมีพื้นที่พักเติม
[25:17] น้ํามันเติมนม ใครป่วยก็พัก เออ เป็นไข้ป่ามาพักก่อนเจอ
[25:42] สัตว์เจออะไรไปพักมีบ้านให้เช่ากิโลเมตรอาหาร เออ มีโรงเตรียม เออโรงเตี๊ยม
[25:49] น้ําชา มันคือจุดขายของฝากตรงก่อนไปชลบุรีนั่นแหละแบบยกกันเลย
[25:49] อีกรายการเดียวกันเปิดทั้งคืน 24 ชั่วโมง มีนักบวชอยู่คือ เซอร์วิส
[25:52] ทุกอย่างอ่ะ ผีหลอกกูก็เบสให้ถัดไป
[25:53] มันก็จะเป็นปราสาทนั่นแหละครับ เขาพระวิหารอันนั้นคือโพสใหญ่ของพระศิวะศิวะเลยเนี่ยที่ดูดูแลของเขาพนมดงรักนี้ทั้งหมด
[26:05] เพราะฉะนั้นความสําคัญของเขาพระวิหารคือมันเป็นจุด บูชา ศิวะใหญ่สุดกว่านั้น ประมาณ
[26:15] เกิดเป็นสี 4 ฉีกรักอิศวร ซึ่งนี่ก็เลยเป็นที่ของพระศิวะดูแลภูเขาเพิ่งพระศิวะดูแลภูเขาทุกที่อยู่แล้วตรงพนมกุเลนอะไรเค้าเลยถึงไปสร้างเป็นศิวลึงอยู่บนภูเขา
[26:17] แล้วก็อยู่บนในลําธารให้น้ําผ่านศิวลึงทั้งหมดเข้ามาใช้ในเมือง หมูแบบหมูลี่มอเตอร์หลักหลักเลยอย่างเงี้ย
[26:34] ก็แบบเดียวกัน ขอเชิญพลังหินภูเขามาอย่างเงี้ยครับ
[26:35] อืม แล้วก็ส่วนใหญ่แล้วรูปแบบสถาปัตยกรรมเนี่ย
[26:35] มันก็จะแตกออกเป็นหนึ่ง บางประทานที่เราจะชอบเห็นเป็นกลางซ้อนซ้อนชั้นขึ้นไปนะครับ
[26:36] มันก็จะมีตัวเรือนซึ่งรูปแบบนี้ทั้งหมดน่ะ จริงจริงต้องบอกว่ามันมาจากอินเดีย
[26:36] มันเป็นการแปลงสภาพมาจากอินเดีย เพราะว่าอินเดียเค้าจะทําปราสาทพวกนี้ไว้สําหรับใส่เค้าเรียกว่า
[26:36] เป็นพระคันพระเป็นห้องพระคันพระก็คือ ทางอินเดียเค้าจะมีวัสดุศาสตร์อยู่
[27:02] คือการออกแบบที่อ้างอิงจากรูปแบบของกายมนุษย์กับสถาปัตยกรรมตัวที่เป็นห้องพระปรางค์ จริงจริงที่แบบเป็นยอดสูงสูงเลยเนี่ย
[27:02] ตรงนั้นคือมดลูกเราเดินเข้าจากทางเท้าเข้าไปเท้าก็จะมีโคปุระเหมือนโคประินเท้าแนวตั้งใช่มั้ย จริงจริงมันก็จะเป็นซุ้มประตูไง
[27:03] เราต้องเดินลอดผ่านผ่านปีนเข้าไปก่อน มันก็จะเป็นทางเดินยาวก็เหมือนขา
[27:05] แล้วก็จะเป็นขาเข้าก็จะเป็นที่อยู่ วิหารก็คือเข้าทางหลีนั่นแหละ เออ
[27:29] แล้วเข้าทางหลีเข้าไป อันนี้คือเป็นเพศหญิงหรอ
[27:33] อาคารทั้งหมดเป็นเพศหญิง นั่นแหละ เราเข้าไปเสร็จปั๊บ
[27:39] ห้องที่เขาไว้ศิวะลึง หรือว่าไหว้พระพุทธรูปทั้งหมดอ่ะ
[27:40] จะไม่มีแสงจะปิดทึบ มือถ้าใครไปวัดแขกจะเข้าใจเข้าไปเสร็จจะมีพราหมณ์ยืนอยู่แล้วแบบเฮ้ย
[27:40] แล้วโน้นโน้นโน้นโน้นแล้วข้างในเราก็จะเป็นประตูเข้าไปปั๊บ แล้วก็จะเห็นว่ารูปตั้งอยู่
[27:41] ข้างในมืดสนิท อันนี้เรียกว่ามดลูก
[27:56] พระพุทธเจ้าไอ้เมีย พุทธเจ้าขอโทษพระเจ้าอยู่ในมดลูกพระธรรมนูญ
[27:57] เค้าเชื่อในเรื่องของพลังศักดิ์สิทธิ์ของการกําเนิดไง พระแม่ก็คือหลี
[28:04] พระเจ้าพระพุทธไอ้พระศิวะ พระอะไรทั้งหลายก็คือพลังเพศชายก็คือแท่ง
[28:13] ชื่อข้างในก็เลยมีแท่งตั้งอยู่บนหลีแล้วมีน้ําไหลออกมาเพราะเวลาเราเราก็ราดน้ําข้างบนน่ะ น้ําก็จะไหลผ่านแท่งลงมาที่หลีแล้วก็ไหลออกมาข้างหน้าแล้วเราก็เอามือล้อม
[28:13] แล้วก็วัดหัวอ๋อ น้ําแห่งหลี น้ําแห่งหลีอย่างเงี้ย
[28:15] อ๋อผงที่เค้าไว้เจิมสีแดงแดงนั่นน่ะ ของจีน จา นั่นน่ะมาจากฤดู
[28:33] หมิ่น ศักดิ์สิทธิ์ เมื่อก่อน สมัย นี้เค้า นับถือ เมน คือ
[28:36] พลังงาน ศักดิ์สิทธิ์ ของ เพศหญิง นี่คือ สัญลักษ ณ ์ ของการ
[28:39] ก่อกําเนิด เพราะฉะนั้นห้องที่เค้าออกแบบก็จะเป็นประมาณนี้
[28:43] แล้วเราก็เปลี่ยนรูปแบบซะเอานี่มา ปราสาท
[28:46] ตรงกลางก็เป็นประธานทางประธานแล้วเราก็ตอบพระวิหารข้างหน้าต่อทางเดิน ซึ่งถ้าเราดูรูปแบบสมมติว่าเราไปวัดศรีทุ่มก็ได้ที่สุโขทัย
[28:47] เราก็จะเดินเข้าไปนึกออกมะเราจะล่อซุ้มประตูใหญ่ใหญ่ แต่เราก็จะเจอเสาแตกแตกหักเป็นแท่งเป็นแท่งเป็นแท่ง
[29:02] เดินขึ้นชั้นไปเรื่อยเรื่อยเรื่อยเรื่อย แล้วไปสุดทางก็จะเป็นห้องเกาะล้อม
[29:03] 4 อัน แล้วก็มีพระพุทธรูปใหญ่ใหญ่ เบิ้มเบิ้มอยู่ ข้างในเลย อืม
[29:04] แต่เครื่องไม้หลังคาเราไปหมดละ อย่างเดียวกันเลย
[29:14] เราแค่เปลี่ยนหลังแห่งเพศแม่เป็นพระใหญ่และเปลี่ยนข้างหน้าเป็นพื้นที่ทําสังฆกรรมมีทางเข้าข้างหน้ารูปแบบเดียวกันเลย รูปแบบเดียวกันเลย
[29:27] อ๋อ ซึ่งมันก็จะไปพร้อมกับที่ว่าเราเคยคุยเรื่องคติในการสร้างวัด
[29:28] นึกออกไหม เราจะมีพระวิหารข้างหน้าเพื่อให้ส่งทําสังฆกรรม
[29:28] มีพระประธานแทนตัวแทนพระพุทธเจ้า หรือหลังหลังพระประธาน
[29:29] ไม่ต้องมีก็ได้ เรามีเจดีย์อยู่หลังวิหารอีกทีนึง
[29:30] เจดีย์คือตัวแทนของพระพุทธเจ้าเป็นรูปธรรม กําลังจะใส่กระดูกของพระพุทธเจ้าใส่อะไร
[29:30] เข้าไปเป็นเจดีย์อยู่แล้วเนี่ย ดูแบบเดียวกันเลย
[29:48] วิธีการคิดเหมือนกันเลย คอนเซปต์เดียวกัน
[29:51] ก็คือก็คือจริงจริงแล้ววัดพุทธก็ได้คติอะไรพวกนี้มา จริงจริง
[29:56] เราได้รูปแบบการใช้มาตั้งแต่สมัยนู้นแหละ เพราะสมัยนู้นอ่ะพระพุทธเจ้าเองก็ไปหลายสํานักเหมือนกัน
[29:57] เอออ้าขอเรียนสํานักท่านหน่อยแล้วก็มาสร้างเป็นของตัวเอง นึกออกมั้ย
[29:57] แต่สมัยก่อนเราเราทําในถ้ําอะไรเงี้ยครับ ต้องใครเคยไปอาจารย์ตาไปอะไรเงี้ยที่เค้าสลักในถ้ําเป็นโน่นเลยก็จะรูปแบบเดียวกัน
[30:10] เข้าไปก็จะเจอวิหารเจอเสาหลายรอบไว้คําสังฆกรรมแล้วก็เจอห้องข้างในแยกห้องเพื่อไว้สําหรับทําปีกวิเวกได้อะไรอย่างเงี้ย แบบเดียวก็เริ่มอีกแบบเดียวกันเลย
[30:10] เพราะฉะนั้นถามว่าคอนเซ็ปต์มันก็ไม่ต่างกัน เออแต่แค่ว่ารูปแบบเหมือนกัน
[30:10] ซึ่งถ้าสมมุติว่าเครื่องไม้อยู่ครบอ่ะ ถ้านับว่าเครื่องไม้ข้างบนกลับกลายเป็นเครื่องกลิ่นของเขาอ่ะ
[30:32] ก็อันเดียวกันเลยนะ อืม แค่แค่แค่มันไม่เหลือให้เห็นแค่นั้นแหละอ้า
[30:36] แต่แค่ว่าของเค้าอาจจะมีปัง 3 ยอด มีข้างบนเป็นหน้าพระเป็นอะไรเงี้ย
[30:37] ซึ่งมหายานก็ทํา อืม และเขมรก็คือเป็นเป็นพราหมณ์ฮินดูแล้วก็สลัดมาเป็นมหายานแล้วก็มาเป็นพราหมณ์ฮินดู
[30:38] แล้วก็เป็นมหายานแล้วก็มาเป็นความฮินดูใหม่อะไร อย่างเงี้ยก็ไม่ต่างกันอีกแล้ว
[30:38] บ้านเราที่ออกเป็นเถรวาทอะ เมื่อก่อนบ้านเราเป็นมหายาน
[30:59] บ้านเราเป็นวัชรยานเถรวาท มายุคลังกายุคหลังแล้ว
[31:04] เราก็พยายามปรับเถรวาทบางอย่างแต่มันจะมีพื้นฐานของพุทธดั้งเดิมอะ แล้วบางทีเราเลยไม่รู้ตัวว่า
[31:05] การสวดมนต์บทต่างต่างนานาที่บอกนี่คือ บทโบราณ ที่แบบสวดหายากมาก
[31:08] นั่นคือมหายาน เห็นแล้วว่าไม่มีบทสวดแถลงแล้ววาดไม่มีบทสวดไม่มีพระไตรปิฏกมีบทสวดอยู่แค่ไม่กี่อัน
[31:19] ซึ่งส่วนใหญ่เป็นการแบบบทสรรเสริญพระพุทธเจ้า เฉยเฉย สวัสดีพระพุทธเจ้า
[31:21] ฉันขอเคารพคุณอะไรอย่างเงี้ย ชินบัญชร
[31:22] มันจะมีแฟนคลับชินบัญชรที่ท่องกันแล้วบอกหนี้ศักดิ์สิทธิ์มาตั้งแต่สมัยโบราณการสมเด็จโต มีบันทึกว่าสมเด็จโตไปเจอที่พระทางเหนือ
[31:43] และวัดทางเหนือ เมื่อก่อนคือมหายาน
[31:47] ครูบาใส่ผ้าสีอะไรคะสีแดงค่ะ พระธิเบตใส่ผ้าสีอะไรคะสีแดงค่ะ
[31:48] ตอนไหนมาเถรวาทเคยเห็นค้าทรงเครื่องใช่มั้ย พระที่ใส่ชาดาใส่อะไรแล้วบอกว่านั่นคือทรงพระจักรพรรดิอะไรอย่างเงี้ยอ้า
[31:48] นั่นเครื่องทรงมหายานจ้า นั่นคือพระอาทิตย์พุทธะพระที่ไม่ใช่นิมลกายลงมาเกิดเป็นคนเป็นร่าง
[31:49] 2 ร่าง3 จะใส่เครื่องชงแบบจักรพรรดิเครื่องทรงเทวดา
[32:11] เราก็เอามันมี ช่วงนึงที่แบบว่ามันจะมีบทสวดของแพ็กเกจจิเองที่เป็นใช้ภาษาบาลีสันสกฤตด้วยใช่ส่วนใหญ่
[32:22] เป็นภาษาแต่งครั้งนี้ยังจบยังไม่จบ บัญชเลยฮะ ที่มาชอนคือการเชิญพระ
[32:23] 28 พระพระแบบพระสาวก พระสาสาวกอะไรทั้งหลายแหล่ 28
[32:24] จุดมหาสถิตล่าง พิธีการเชิญองค์เชิญคุณพระมหาสถิตล่างนั้นคือวัชรยาน
[32:38] วัชรยาน จะทําตัวเองคืนเราคือพุทธหนึ่งหน่วยเหมือนกัน
[32:39] เพราะฉะนั้นเราสามารถเชิญพลังของพุทธใครก็ได้มาประทับร่างเราเพื่อขอบารมีเค้าเถรวาทไม่มี นั่นหมายความว่าชินบัญชรที่คุณสวดกันทั้งหมดนี้คือหลักฐานชั้นดีเลยว่านี่คือมหายานที่อยู่ในเถรวาทและเรายอมรับแบบโอเคเรายอมรับแล้วบอกว่านี่เป็นเถรวาทด้วยใช่มั้ย
[33:00] อ้าว แล้วก็เคลมเขาดิแต่พอ ก็เคลมไง
[33:04] เนี่ยแล้วแบบที่เราชอบแบบรูปปู่โต๊ะทํามืออย่างเงี้ย ทําเป็นฟางมือไงครับ
[33:04] ถ้าเราแบบเราจะชอบเห็นรูปปั้นแบบไฟเบอร์กลาสอะไรอย่างเงี้ยหลวงปู่โตจะเอา 2 กําปั้นมาต่อกัน 2อันอย่างงี้
[33:06] แล้วก็นั่งสมาธิ กดไลค์ ซ้อมกัน กดไลค์
[33:19] ซ้อนกันแล้วก็จะแบบว่านี่คือยังไง มันเป็นการแบบปากบนภาวนาปากล่างทําอย่างงี้
[33:24] นี่คือมณฑาของพระไวโรจนะ อ้อ โอ้ พระวจนะ คือพระหนึ่งในพระอภิพทะ
[33:30] พระพุทธเจ้าของมายัน เป็นพระพุทธเจ้าในเรื่องของการตื่นรู้การเรียนรู้
[33:34] แล้วก็เรื่องของปัญญา ก็จะมีพระสมันตภัสร์กับพระมัญชูศรีอยู่ข้างข้าง
[33:42] ไม่มาอย่างตรงไหน แต่ไม่มีใครพูดถึงเลยนะว่านี่คือปางนี่คือมุทธาของพระวโรจนะทุกคนจะแบบใส่อะไรไว้ก็ไม่รู้
[33:43] แต่ถ้าคุณไปดูจริงจริงอะคุณจะปฏิเสธไม่ได้หรอกว่านี่คือบนทางพุทธมโรจนะ อือแล้ว
[33:55] เมื่อก่อนพระแถวนี้ก็นับถือพระพุทธเจ้า 5 พระองค์อยู่แล้ว เรื่องปกติ เออ
[33:56] เพราะฉะนั้นไอ้ตรงที่พระที่ใส่มงกุฎทั้งหลายแหล่ นั้นน่ะ
[33:57] นั่นคือตําแหน่งของพระพุทธเจ้า 5 พระองค์
[33:58] ไม่ใช่ทรงเครื่องจักรพรรดิจักรพรรดิไม่มีอะไรอย่างเงี้ยหรือองค์ประถมสมัยก่อนที่แบบพูดถึงองค์ประถม วัชรยาน มีองค์ประถมคือองค์แรกสุด
[34:00] ไม่ใช่ว่าองค์แรกสุดของการเป็นพุทธเจ้านะพลังงานแรกสุดที่แตกออกมาเป็นพุทธเจ้า 5 พระองค์ นี่เค้าเรียกองค์ประถม
[34:20] เพราะฉะนั้นองค์ประถมสมัยนี้ที่แบบพระใส่จงเครื่องจักรพรรดิเป็นองค์ประถมของหลายหลวงพ่อฤาษีลิงดําที่บอกว่าใส่เครื่องทรงจักรพรรดิเป็นองค์ประถม นี่คือเงาของหายานนี่คือเงาของวัชรญา
[34:30] ณ โอ้โห กินอยู่ในบ้านเรา นี่ เถียงเงินไม่ได้เลย
[34:34] นะว่าอันไหนเป็นออริจินัลพุฒเพราะว่ามีมหายานมาก่อนด้วย แล้วมหายานก็หลายสายอีก
[34:40] นึกออกมั้ย เราแต่งนิกายไปเยอะมากเรามีมหายานแบบมหายานเขมรมหายาน
[34:41] ปูนันท์มหายาน พระถังซัมจั๋ง เงี้ย สมมุติ ของไครล่ะ
[34:50] พม่าพม่าคือไปพม่านึกออกมั้ย มันอยู่ไปหิมาลัยอะ อือ
[34:52] หลายทิเบตก็ลงพม่าได้เหมือนกันอย่างเงี้ยแล้วพม่าก็มาบ้านเราอย่างเงี้ย เออ
[34:53] เราเจอเหลูกกะเราเจอเฮลูกกะคืออีดําประเภทหนึ่งคือธรรมบาลประเภทหนึ่งเนี่ย ที่สุราษฎร์ฯ และสุราษฎร์
[35:07] เราก็เจอพุทธเถรวาทที่มาจากลังกาโดยตรงเหมือนกัน เออ
[35:13] เพราะฉะนั้นคือถามว่าความออริจิน อลบ้านเรามันไม่มีอยู่แล้วเนี่ย
[35:14] อืม สิ่งนี้ก็เหมือนกัน สิ่งนี้ก็เหมือนกัน
[35:18] คติหลายหลายอย่างใน การสร้างเราก็คือผสมปนเปกันไปหมดอ่ะ
[35:24] นั่นแหละครับ อาจารย์เมื่อกี้อ่ะ ทางประธานประธานก็พูดมึงแล้วเนอะ
[35:26] อย่างศิวลึงภายในห้องคฤหัสถ์เนี่ยคือตัวเรือนทาสของนครวัดจริงจริงเลยอ่ะ อันนั้นอ่ะที่มันมีศิวลึงค์อยู่อ่ะ
[35:27] อันนั้นน่ะ คือคันคฤหาสน์ของนครวัดเลย
[35:28] นั่นคือห้องหลักที่แบบไว้สําหรับที่อยู่ของพระเจ้าของเขาเลยนะ อืม
[35:28] ถ้าใครไปตรงนั้นคือจุดรับพลังของนครวัดเลยนะครับ ถ้าใครสายหมูนะเนี่ย
[35:49] แล้วก็จะเป็นตัวข้างล่างเนาะ ส่วนเรือนยอดข้างบนส่วนยอดเนี่ยครับ
[35:49] ตัวรูฟของพระปรางค์เนี่ย ส่วนใหญ่คือขั้นไปเนี่ย
[35:50] มันก็จะเป็นหลัก ส่วนของราคาซ้อนชั้นที่เราจะเห็นภาพมันจะคล้ายคล้ายเหมือนกลีบขนุนนะ
[36:00] จะเป็นแท่งแท่งกลมกลมขึ้นไปใช่มั้ย แล้วก็จะหินเป็นชั้นเป็นชั้นน่ะ
[36:00] นั่นคือการทําโค้งวอ แบบเดียวกับที่ยุโรปแล้วที่อะไรเลย
[36:06] แต่เราใช้หิน แล้วเราก็คือใช้วิธีการสร้างแล้วก็วางหินเหลืองไปทีละนิดทีละเส้นทีละเส้นทีละเส้นทีละเส้นขึ้นไปเรื่อยเรื่อย
[36:09] แล้วก็ให้ไปจบกันตรงกลางแล้วก็มีคีย์โซนเพื่อไม่ให้สีด้านน่ะ มันให้ 4
[36:10] ด้านมันดันกันเองไม่ให้มันล้มอย่างเงี้ย เออแค่นั้นเอง แต่ละ
[36:11] แต่พอมาถึงบ้านเราอะที่เมืองไทยอะเราไม่ได้มีหินไม่ได้มีอะไรที่มันแบบขนาดนั้นจะสร้างอิฐอดแม่งก็ยาก เพราะว่าหินอิฐมันไม่ได้แข็งเหมือนหินไง
[36:34] เราก็เลยมาเริ่มเป็นอันดับโค้ง เราก็เริ่มเป็นเหลาไม้แบบตกทองช้างแล้วก็เลยสร้างเป็นประธาน
[36:34] 4 ด้านขึ้นมาแล้วตั้งข้างบนแล้วค่อยตั้งซุ้มซ้อนชั้นขึ้นไปข้างบนตรงกลางแทนสุดท้ายนั้นก็จะกลายเป็นยอดชั้นของปราสาทบ้านเราที่เป็นจตุรมุข
[36:49] อือฮึ แต่ของเราทําได้เครื่องไม้เราเลยไม่ค่อยเหลือสภาพให้ให้เห็นเท่าไหร่ว่าสมัยนู้นน่ะ
[36:50] เราหน้าตาเหมือนเค้าแค่ไหน อืม แต่ละชั้นก็จะมีหน้าปากขึงหมอพญานาคประหยัดอันดับที่มุมประธาน4ด้าน
[37:03] เออ แล้วก็มีวันแถลง มันแถลงเนี่ย คือเป็นซุ้มหน้าจั่วที่มันยื่นออกมาอะครับ
[37:06] ที่ถ้าสถาปัตยกรรมไทยอาจจะเรียกว่า เป็นมุขสันต์มักกะสัน
[37:06] คือมันจะเป็นหน้าจวด แล้วมันก็จะมีอะไรที่มันยื่นออกมาจากด้านเรียบเรียบของมัน
[37:07] อยู่ตรงนี้เราก็จะใส่ความแบบใส่หน้าใส่ตัว เทพทั้งหลายเลยอะ
[37:22] เข้าไปอย่างเงี้ยครับ เป็นส่วนตกแต่ง ขึ้นไปอีกก็จะเป็น
[37:26] มรดกมรดก ก็คือส่วนแหลมแหลมแหลมเข้าไปข้างบนข้างบน
[37:27] ส่วนหลักเนี่ยอ่า แล้วก็เป็นอาคารมณฑปก็คืออาคารมุกยื่นที่สร้างติดกับประธานข้างหน้าที่เราบอกอะว่าไม่ว่า
[37:28] จะเป็นสาวสาว แล้วก็เป็นวิหาร ข้างหน้าอะไรอย่างเงี้ยครับ
[37:28] เป็นห้องโถงใหญ่ มีออกรุกล้ําซุ้มประตูมีมุกกระสันที่ว่าเมื่อกี้เนาะมีอันตรายละ
[37:28] อันนี้คือมุกกระสันเนี่ย เออ แล้วก็จะเป็นทางเดินคลุ้มยาวเข้าสู่ตัวปราสาททําทางเชื่อมทําเหมือน
[37:30] cover เวย์อะ โดยรอบ มีระเบียงคดระเบียงคด
[37:52] อันนี้คงไม่ต้องพูดบ้านเราก็มีก็จะประติมากรรมทั้งหลายไปตั้งที่เราจะชอบเห็นว่านี่ไงมีสลักว่าชาวสยามมีสลักช้าง มีสลักว่าเรามีลิซ่าก่อนคนอื่นไรเงี้ยที่เค้าชอบเกมเกมกันคือระเบียงขด
[38:07] ที่บอกเจอทุกอย่างบนโลกนี้อยู่บนระเบียงคนเงี้ยครับ ระเบียงคน
[38:11] เห็นแล้วก็เรือนยอดของแต่ละที่เนี่ยก็จะไม่เหมือนกัน และสุดท้ายบางอย่างที่เราเอามาใช้ในบ้านเราเช่นเสาติดผนังหรือแบบรู้จักบาลาลีมั้ย
[38:21] คุ้นคุ้นมากเลยอะเคย ได้ยินคํานี้ด้วยแหละบาลาลี
[38:24] คือมันจะเป็นของเราอะเราจะใช้ที่ไว้สําหรับการนกแทงนกข้างบนอ่ะ นึกออกไหม
[38:25] คือเป็นแหล่มแหลมแหลมแหลมอยู่บนหลังคาวัด สมัยก่อนน่ะ
[38:35] เค้าจะเป็นแท่งหินยาวยาวเค้ามันจะเป็น อันนี้จะเป็นซี่ซี่นะ
[38:37] เหมือนที่กานนกพิราบใช่ เออ แต่ว่าบาลีของของเขมรน่ะ
[38:41] มันก็คือจะปักอยู่บนกลางหลังคาเหมือนกัน รอบรอบปราสาทเลย
[38:42] ส่วนใหญ่สัญญาพังหมดละ เพื่อคิดว่าอาจจะฟังชั้นเดียวกัน
[38:43] หรืออาจจะไว้ล่อฟ้าไว้อะไรก็ตามแต่ไม่รู้เนี่ยคือสิ่งเนี้ย บ้านเราก็มีบ้านเค้าก็มีเราก็ยังอยู่ในเสาหม้อลูกหม้อหมวดอย่างเงี้ยครับ
[38:43] มันก็จะเป็นปล้องปล้องเป็นแท่งๆเหมือน นึกภาพอย่างงี้ก็ได้ราวราวระเบียงที่แบบว่า
[39:02] เป็นเสาแบบโค้งโค้งเหมือนหัวหมากรุกอ่ะ อือ
[39:02] ดูโง่โง่หน่อยอะเอออันเนี้ยเค้าเรียกเสาว่าหวดก็อันนี้ก็ที่เขมรก็มีเราก็ใช้ แยกไม่ได้หรือบาร์ไลน์อย่างเงี้ย
[39:14] บาร์ไลน์ สุโขทัย เราก็มีบาร์ไลน์สระน้ําที่ขุดขึ้นเพื่อใช้พร้อมในการสร้างปราสาทในการแบบก็คิดว่าเหมือนขุดน้ําใช้อะแหละ
[39:16] ภายในกําแพงนอกกําแพงมีโคปุระโคปุระเกินทางเข้ามีเสานางเลี้ยงอะไรอย่างเงี้ย บรรดาลัย กําแพงแก้ว
[39:31] คือมันแยกออกจากกันไม่ค่อยได้อยู่แล้วอะเนี่ย อืม
[39:32] เพราะฉะนั้นตัวรูปแบบของปราสาทของเค้ากับปราสาทบ้านเราอะจริงจริงแล้วใกล้เคียงกัน เราใช้คําว่า
[39:42] เราใช้วัฒนธรรมร่วมกันละกันละกัน ติ้งจะบอกว่า อ้อ
[39:42] ก็มึงเอาของกูมานิเนี่ยก็สมัยถวิลเราก็เจอหลักฐา นแบบเดียวกันว่าเรามีสิ่งปลูกสร้างแบบนี้อยู่
[39:43] เออ หรืออย่างเงี้ยอย่างที่ว่าสุดท้ายเค้าบอกว่าเจอภาษาทางภาษาในบ้านเราเนี่ยมีทั้งหมดประสาทหินทั้งหมดที่เจอในบ้านเรานะครับ
[39:44] ข้ออ้างอิง ในประเทศไทยมีปราสาทขอมทั้งหมดร้อย
[40:06] 55 แห่ง เป็นนครราชสีมา 37 บุรีรัมย์ 50 สุรินทร์ 31 ชัยภูมิ
[40:10] 601 14 ศรีสะเกษ 11 อุบล 6 แล้วก็มีปราสาทเมืองสิงห์อะไรพวกเนี้ย
[40:18] อยู่กันเราเจอกระจายทั่วประเทศ เราข้ามไปจนถึงพม่า
[40:18] ซึ่งเค้าบอกว่าไม่รู้ว่ามันมาสร้างถึงนี่มันเท่ กูก็เลยสร้างแบบนักบวชมาแล้วไส้คนในพื้นที่สร้างแบบเดียวกันขึ้นมาเฉยเฉย
[40:19] มันอาจจะไม่ได้แพง มันน่าจะหลายตังค์อะนะ
[40:39] หมายถึงดูทํากันง่ายจัง พี่ดูวัดบ้านเราแอร์ศรัทธา ศรัทธา
[40:42] ศรัทธาคดี เหล็กไฟอ่ะ เออ มันอาจจะมีชาวแบบศรัทธาสิ่งนี้และสร้างสิ่งนี้ในรูปแบบนี้ก็ได้
[40:45] เรายังมีวัดที่สร้างในรูปแบบเขมรเยอะแยะไปอย่างเงี้ย เออ
[40:46] ยังไม่มีข้อกําหนดไอ้อย่างงี้นึกออกป่ะยังไม่มีข้อพิสูจน์ชัดเจน แต่ว่านั่นแหละ
[40:47] แต่สุดท้ายก็พูดว่ามันก็คือศิลปะที่มันถูกจัดอยู่ในศิลปะของที่เราพูดถึงอะ เพราะมันอยู่ในปีไหนคืออิทธิพลอะไร
[40:48] เพราะว่าแต่ละออเดอร์มันก็มีดีเทลของมันอยู่ ผมไม่ลงละกันเพราะแม่งเยอะเกินครับ
[41:10] อืม นั่นแหละต่อไปถ้าเราไปดูอ่ะ เราก็จะแบบว่า อ๋อ
[41:11] ศิลปะบ้าบวมก็ลองไปเสิร์ชดูปาป่วนว่าปีเท่าไหร่ เออ อันนี้ปีเท่าไหร่
[41:13] อันนี้ปีเท่าไหร่ เราก็จะได้ความรู้เพิ่มขึ้นว่า
[41:13] อ๋อ อันนี้เก่าอันนี้ตั้งแต่นครวัดยังไม่เป็นเขมรยังไม่เป็นกัมพูชาอะไรเงี้ย
[41:30] นั่นแหละครับ ก็จริงจริง คร่าวคร่าวอยากจะพูดก็ประมาณนี้แหละว่าว่าคําว่า
[41:31] ปราสาทอะไรเงี้ย มันไม่ใช่ของใครของมันขนาดนั้นน่ะ
[41:32] แต่ถามว่ามันก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าในรูปแบบที่ของเค้าพัฒนาต่อมายาวยาวอะ มันก็อยู่ทางส่วนของเขาอ่ะ
[41:48] แต่ว่าจริงจริงพื้นที่เนี่ยในการในการในการก่อสร้างก็เป็นสร้างพื้นที่ร่วมกันน่ะในอินเดีย เอ้ย ไม่อินเดีย
[41:49] ถ้าอีสานใต้เราที่มาอยู่เหนือของพนมดวงรักขึ้นมา แล้วก็มีกลุ่มคนที่อยู่ตรงนั้นมาตลอดอะ
[41:50] แล้วเราก็สร้างรูปแบบอะไรพวกเนี้ยอยู่เรื่อยเรื่อย เพียงแต่ว่าถ้ามันยุคนึงที่มันเหมือนแบบ
[42:02] พอ มันมีสงครามมันมีการก่อต้อนผู้คนมันมีการแบบจํากัดพื้นที่เป็นเมืองเป็นอะไรแล้วเงี้ยการเรียกชื่อคนชื่อพื้นที่ชื่ออะไรมันก็แล้วแต่เหมือนที่ตอนนี้เรียกว่าประเทศไทยทั้งทั้งที่
[42:17] อาจจะ80% แม่งไม่ใช่คนที่อยู่ในไม่ใช่กลุ่มคนที่เป็นคนกลุ่มแรกที่สร้างประเทศนี้ขึ้นมา
[42:17] นึกออกมั้ย อืม ชาวล้านนาก็ก็ขอเป็นอาณาจักรล้านนา
[42:18] แต่พอเรา ผนวกกันแล้วก็กลายเป็นมนต์มณฑลพายัพเป็นประเทศไทยภาคภาคเหนือ
[42:19] ซึ่งรอยต่อก็ไม่ชัดเจนก็อาจจะมีรอยต่อตั้งแต่สุโขทัยขึ้นมา จนถึงข้างบนเป็นมณฑลล้านนาเงี้ย
[42:20] มีประตูป้อมตรงลําปางมีอะไรเงี้ยครับ มันก็จะมีร่องรอยของมันอยู่ทางใต้ลงมามีศรีวิชัย
[42:20] ซึ่งก็พลาดเรียนว่าศรีวิชัยนี่ไปจนถึงเพชรบุรีมั้ย เป็นแค่
[42:48] อ่อน หรือแค่สุราษฎร์ เป็นหลักหรืออะไรเงี้ย
[42:50] ซึ่งตอนนี้ที่ชุมพรเค้ามีไซส์ที่กําลังขุดค้นแบบเงียบเงียบอยู่อะนะ เค้ายังไม่เปิดเนี่ย
[42:50] เพราะเค้าเจอโครงกระดูก คนอินเดียแบบยุคแบบพุทธศตวรรษที่
[42:51] 8 เลยนะ อยู่ในถ้ํา พร้อมของ กําลังขุดกันอยู่เดี๋ยวคงได้เปิดว่าว่าจริงจริงแล้วคนใต้บางส่วนนั้นอาจจะเป็นคนอินเดียเลยก็ได้นะ
[43:11] เออว่ะ เพราะว่ามันยิงตกมาจากศรีลังกายิงตรงมาดิ่งๆเลยอ่ะ
[43:13] ก็เข้าไชยาเป็นอะไรเข้าสู่ อินเดีย งี้งี้เหรอ เออ
[43:21] เป็นคนกินเดี๋ยวนี้เนี่ย ไม่ใช่คนใดใดอันนี้
[43:26] คนอินเดียใต้เขามีสําเนียงทองแดงไหม มีนี้มีนี้ไม่มันก็เลย
[43:29] นี่ไงสุดท้ายมันก็เลยว่าวัฒนธรรมพราหมณ์บ้านเราจริงจริงมันถึงมีสายแบบสายนครศรี อ๋อ
[43:29] ซึ่งอันนี้เค้าออกตัวว่านี่เค้าเป็นสายที่มันพราหมณ์มาจากมาจากกรุงของพระกฤษณะโดยตรงเลยนะ เพราะเค้ามีไลเซนส์ชัดเจนว่าเค้ายิงตรงมาแล้วก็เส้นทางขึ้นมีไลเซนส์มีไลเซนส์
[43:30] แล้วก็มีพราหมณ์ที่แบบว่ามันพราหมณ์ราชสํานักที่อาจจะมาจากแหล่งพศิวะมาจากสายพระกฤษณะอะไรอย่างเงี้ยบวชพราหมณ์ก็สายนึง หรือแม้แต่โนราห์บ้านเราอะ
[43:55] ศิลปะอินเดียใต้ก็เหมือนกัน มันจะ บอกว่าแล้วมันถามว่าขนาดมันเป็นอวตาร
[44:01] กระต่ายก็รู้ว่าเหาเลยรู้ได้ ไงวะ อย่างงี้แม่ง บ่าย2 อ่ะ
[44:07] ถ้าห้าทุ่มจะไม่ว่าเลย มันจะง่ายกว่า ไอซ์ อะไร วิชาการ
[44:13] หน่อย มีขาออกจากอะไรอย่างเงี้ย นั่นแหละนั่นแหละ
[44:14] ตอนนี้ก็คือรอแหล่งหลายหลายแหล่ง เค้าเปิดข้อมูลเปิดอะไรกัน
[44:14] ทางเนี่ยก็ขุดเตา นั่นขุดเตา นี่เจอรอยสีรอยอะไรเพิ่มอีสานยิ่งเท่านี้ก็เออ
[44:15] ก็บูมบางอยู่เหมือนกัน เจอแบบเจอร่องรอยคนที่แบบอยู่มานานอะไรอย่างเงี้ย
[44:16] ซึ่งจริงจริงสุดท้ายกลายเป็นว่าอาหารหลายหลาย อย่างอะ
[44:17] อาจจะเริ่มที่แหล่งอีสานบ้านเราค่อนข้างเยอะ ซึ่งนั่นหมายความว่าจริงจริงพื้นที่อีสานดั้งเดิมอะมันเจริญอยู่แล้ว
[44:35] และโคราชอาจจะไม่ใช่แค่เมืองโคราชที่นครราชสีมาที่พึ่งสร้างในสมัยยุคของเราเนี่ย ตรงนครราชสีมา
[44:36] เองจริงจริงอาจจะอยู่ย้อนกลับไปเป็นหมื่นปีเลยก็ได้ในพื้นที่เดิมที่ผ่านมา เองนะ นี่ อือ ใช่ครับ
[44:53] ญาติเองเมื่อก่อน เมื่อก่อนบ้านเราเลี้ยงเอ๋งไว้กินเอาไว้หาอาหารด้วย
[44:54] อืม เมื่อก่อนบ้านเราก็กินเองนะครับ
[44:56] ก็เจอโครงกระดูกอยู่ในอยู่ในแบบบ่อหลุมศพอะไรอย่างเงี้ย อืม
[44:56] ที่มันเกินกว่าการเป็นแค่แบบสัตว์เลี้ยงอ่ะ อืม
[45:11] อยากมีไทม์แมชชีนวะ ซึ่งช่วงนี้ สนุกครับเนี่ย
[45:14] คือเราอยากมานั่งดูแค่แบบเรื่องเส้นเขตแดน แล้วก็แบบไอสาดของกู
[45:14] กูแม่งนัมเบอร์วันเนี่ย คือมันไม่มีนัมเบอร์วันอยู่แล้วอ่ะ
[45:15] คนไทยตอน นี้ก็อาจจะไม่ใช่คนไทยในยุคที่คุณกําลังภูมิใจอยู่ก็ได้
[45:23] อืม ชนกลุ่มนั้น อาจจะหายไปไหนแล้วก็ไม่รู้ก็ได้เป็นต้น
[45:24] หรือว่าอย่างงั้นคือคําว่า ไทยก็มันเป็นสิ่งที่สร้างขึ้นเมื่อ
[45:25] 2475 นี้เอง นี่ก็ยังเถียงกันเรื่องเราจะไม่ยอมเสียนะ
[45:36] แต่ตารางนิ้วเดียวเสียใครล่ะ นับตอนเส้นไหนล่ะเป็นหลัก อืม
[45:44] ตามนั้นครับ นี่เลยต้องพอพี่โอ๋พูดเรื่องชุมพร
[45:45] ซึ่งไม่เคยมีในพจนานุกรมในหัวคือเราไม่มีความรู้มาก่อน โอ๊ยแม่งจะมีโบราณสถานอะไรวะ
[45:46] มาไล่เปิดดูเฮ้ยเยอะเหมือนกันนี่หว่า เอาแค่ในวิกิพีเดียที่เปิดเล่นเล่นนี่ก็มีมีอยู่13แห่งแล้วอะ
[45:56] แต่ก็ไม่รู้ว่ามันจะดึงไปถึงอายุเก่าแค่ไหน เอ่อ ผึ้งหนูก็ชุมพร
[46:05] มีอะไรอย่างงี้ด้วยนะ ซึ่งซึ่งจริงจริงมันก็ไม่แปลกที่จะมีไง
[46:07] เพราะว่ามันก็อยู่ติดทะเลใช่ป่ะ มันก็เป็นทางผ่านระหว่าง 2
[46:08] ทะเลอยู่แล้ว มันก็อาจจะต้องมีอะไรสักอย่างนึง
[46:15] อือ โอ้ น่าสนุกเหมือนเหมือน แบบใหม่นะเปิด
[46:20] แมพใช่ใช่ใช่แต่เดิมนี่มันเป็นสีดําดําใช่ป้ะ ต้องต้องแหวกไปหน่อยให้มันสว่างมันแหวกแนวหรอกเหรอ
[46:28] แบ่งงานหรอก เออแต่มันมันก็จะมีแบบเวอร์ชั่นใหม่ใหม่ด้วยเวอร์ชั่นที่เป็นเป็นยุคที่เป็นวัดไม่ได้เก่ามา
[46:30] กอะใช่แบบหลักร้อยคือแบบ กรมศิลป์เค้าก็ explore
[46:38] ไปเรื่อยเรื่อย นะหมายถึงว่าเค้าก็ค้นหาไปเรื่อยเรื่อยไปแต่
[46:41] เท่าที่เงินมีอะเพราะว่าเราก็ไม่ได้ทําให้ประเทศเป็นจนจนมากอ่ะ ทําไมรอรอคิวก่อนนะ
[46:42] อันนี้วันนี้เราโดนเหมือนเหมือนคุยกับเพื่อนน่ะ เพื่อนก็บอกว่าแบบเค้าเปิดใส่เรื่อยเรื่อยเนี่ย
[46:51] อย่างแบบเชียงรายอะไรอย่างเงี้ย หรือแบบเชียงใหม่ก็มีไซส์แบบใหม่อยู่เรื่อยเรื่อย
[46:58] แต่แบบ อย่างล่าสุดเพื่อนมดไปขุดแถวๆพิษณุโลกมั้ง
[47:05] เออ มันมันจะมีย่า นที่ขนาดขนาดแบบโซนภาคเหนือยังเจออะไรที่เป็นอินดี้อินดี้ในวัดอีกเยอะเลยอ่ะ
[47:05] ไม่ใช่ในวัดในในป่าในป่า แต่ว่าพอ คุณคุณ
[47:06] อ้าวแม่งมีกล้องอิฐมีอดีตสิ่งที่เคยเป็นอะไรสักอย่างมาก่อนอีกเยอะเลย แต่แบบ อือ ปีหนึ่งมันงบน้อยอะ
[47:23] แล้วก็มันขึ้นอยู่กับแบบเช่น ปีนี้งบไปลงที่ไหนได้บ้างอะไรเงี้ยเส้นแบบ
[47:33] ปีนี้งบไปลงทางใต้เยอะแบบไซส์ใหม่ขึ้นเยอะอะไรอย่างเงี้ยทางเหนือก็งบหมดอะไรเงี้ยต้องจัด คิว จัดคิว
[47:41] แต่แต่เพิ่งรู้แบบนักโบราณคดีมันขาดแคลนมากนะครับ ขาดแคลนมากครับหมาย ถึงว่าแบบเช่น
[47:49] เกิดมากที่จดโบราณคดีก็ไปทําอย่างอื่ นอะ เพราะว่างานโบราณคดีแบบ
[47:54] มันยาก หรือคือมันมันต้องมีเส้นสายในการวิ่งด้วย
[47:58] มันก็ต้องมี ในการวิ่งด้วยแล้วก็อีกอันนึงก็แบบ
[48:02] เรื่องแบบค่าตอบแทน มันน้อย อือ คือเรา
[48:07] ยังไม่ได้ไม่ได้โฟกัสเรื่องนั้นเป็นเป็นเรื่องใหญ่ด้วยแหละ เพราะว่าประเทศเรามีอะไรให้ทําเยอะในฐานะ
[48:08] ของประเทศที่งบประมาณก็จํากัด คือคือถ้ามันถูกทําให้แบบแม่งกลายเป็นวาระกูจะขายประสาทจะให้เป็นสถานที่จะนึกว่าว่าแบบประเทศเพื่อนบ้านเราสักแห่งนึงนะ
[48:26] จะโชว์โฟกัสเรื่องปราสาทแล้วก็ระดมคนมามาขุดพบแล้วก็ทําให้เรื่องการค้นคว้าเรื่องประสาทสมัยโบราณ เป็นเรื่องจริงจัง
[48:27] แล้วเอ็กซ์พอร์ตซอฟต์พาวเวอร์เหรอ ไม่ซ้อมเท่าไหร่
[48:40] นั่นแหละครับ แต่มันก็เป็นความสําคัญ ลําดับที่
[48:41] 8 ล้านพี่มีอะไรไม่ใช่ ไม่ใช่แบบไพรออริจิ้น ใช่ใช่ใช่
[48:48] เสียดายไม่ต้องไปนอนละเดี๋ยวไปอ่านการ์ตูนจีแล้วอีกอัน จบได้เลย
[48:53] จบได้เลยอะไรวะมันพร้อมแล้วมันพร้อมแล้วครับนะ มีอะไร จะกล่าวปิดมั้ยครับ
[48:58] เดี๋ยวเราจะไปทําการทํา การแล้ว นี่ทําไมทํามาจะบ่าย2ได้เนี่ย
[48:59] เราอัดกันกลางวันมากเลย แต่ว่าได้ 2 ตอนไง 2
[49:04] ตอนแรกตอนนี้ยังไม่ได้กินเหมือนกัน ปะปะ เรามาปิดกันเถอะก็นะครับ
[49:07] ก็ขอบคุณโบ๊ทนะครับ ที่มาเป็นวิทยากรรับเชิญในอินเทอร์เน็ต
[49:12] เนิร์ดใหม่มาจากคุณโคฟาว เดอร์นะเนี่ย เอ อวะ เออวะ เออวะ
[49:20] เออ เออ แต่แต่โอเค ได้มีมีอะไรก็คุยกับเราแบบดราม่าก็ได้
[49:22] ไม่ดราม่าก็ได้ครับ ถ้าดราม่าก็จะ ไม่แปลก
[49:26] ลิงก์ตั้งแต่อีโอใหม่อีกแล้วอีกแล้ว คือแล้วที่ทวิตเตอร์
[49:29] เสาร์นะนะครับ แล้วก็ตามฟังเราได้สปอติฟายแอปเปิ้ล
[49:30] พอดแคสต์ หรือว่ายูทูปก็ได้ เคเจอกันสัปดาห์หน้าหรือสัปดาห์ถัดไป
[49:31] ถ้าเราว่างสําหรับวันนี้ สวัสดีครับ สวัสดีครับ

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.