# #280 Türbelerin Altında Yatan Hikayeler

An episode of [Hayat Kaçık Bir Uykudur](https://invisiblenetwork.ai/podcast/1474550883), 17 Nov 2024, 38 min.

Audio: https://anchor.fm/s/fbd561b8/podcast/play/93890655/https%3A%2F%2Fd3ctxlq1ktw2nl.cloudfront.net%2Fstaging%2F2024-10-3%2F389155679-44100-2-64e70043bd1e1.mp3

İstanbul, sadece tarihi eserleriyle değil, aynı zamanda içinde barındırdığı derin öykülerle de büyüleyici bir şehirdir. Bu öyküler bazen türbeler etrafında şekillenir. Ancak, bu türbeler sadece mezarlar değillerdir çünkü aynı zamanda halk arasında çeşitli rivayetlere, inanışlara ve efsanelere konu olmuşlardır. Bu türbeleri ziyaret ederken, orada yatan kişilerin hayat hikayelerini öğrenmek kadar, halk arasında anlatılan efsaneleri dinlemek de oldukça ilgi çekicidir. İşte tam bu yüzden bu bölümde bazı 'Baba' sıfatını almış kişileri ve türbelerini anlatmaya çalıştık! Bu türbeleri ziyaret ederek, İstanbul'un zengin tarihini ve mistik atmosferini daha yakından deneyimleyebilirsiniz. https://www.patreon.com/hkbupodcast

## Transcript

[0:00] Biz diyor. Sürekli konuşurken ben bu işleri
[0:02] bırak iyilik yapsam da dışarıdan yanlış anlaşılacak.
[0:05] Bir gün senin mezarını kaldıracak kimseyi
[0:07] bulamayacaksın demiş. Adam da demiş ki 10'a çıkart ya
[0:11] boşver padişahın işi ne? Hayat kaçık bir uykudur pek ama
[0:24] bir pot kestim, bir başka bölümüyle sen dinleyenin ve
[0:28] izleyin karşısındayız. Her zamanki gibi istanbul
[0:33] ekseninde ben Cihan ötek, kaliforniyalarda kuzeylerde
[0:37] okyanusun, diğer taraflarında ise sevgili Samet var.
[0:42] Merhaba sametciğim ne ana yok bu pazar öğlen hatta öğleden
[0:45] sonraya geldin mi artık diye düşünüyorum.
[0:48] Sularında California eğer yiği. Ya yiyi pek bir şey yok yani
[0:53] yoğun bir hafta geçti ama şöyle bir şey var, belki bazı
[0:57] dinleyenler de bunu yapıyordur. Ofiste çalışanlar bayağı evde
[1:00] masası olanlar masanın komple görünüşünü, dizaynını,
[1:04] organizasyonu değiştirdim ve böyle değişik bir tazelenmiş
[1:08] hava kattığı yani. Mikrofonu olan bulunan.
[1:10] Ekranın kamera evet yani evet. Şey neydi o ya bir enerji
[1:17] veriyordu ya odanın eşyalarını değiştirdiğinde öyle bir fen
[1:20] kişimine bir şey vardı. Onun gibi bir şey yapmış oldu.
[1:22] Kendi çapımızda enerjimize tazeledik.
[1:27] Hatta sende de aynı durumlar var gibi sende bazen.
[1:30] Dejik tabi. Evrimlerden.
[1:33] Geçiyor inanılmaz. Senin de şahit olduğun kaotik
[1:36] bir kayıt öncesi serüveninden sonra senin ve sevgilin neyin
[1:41] karşısındayım? Biraz kaotik ya biraz önce de
[1:45] dediğim gibi bir noktaya geldik gibi ama bu şey ya hani önceden
[1:51] insanlara kızardık ya. Daha yaşça bizden büyük
[1:54] olanlara, yani teknoloji. Problemi olan insanlar bunlar
[1:59] falan filan ya ya herhalde büyük konuşmamak lazım.
[2:02] Elimde o kadar imkan varmış gibi gözüküp aslında çözüm o kadar da
[2:08] yakın bir savaş. Can çekişin.
[2:12] Doğru diyorsun? Teknoloji her zaman peşinden
[2:15] koşup ayak uydurmaya çalıştığımız bir nalet diyelim
[2:19] ve. Ya bir de bir de şunu da
[2:21] söylemek lazım. Podcast evrenimizi genişletmeye
[2:25] devam ettiğimiz ve teknoloji ihtiyaçlarımız artmaya devam
[2:29] ettiği müddetçe böyle sıkıntılar yaşayacağız.
[2:31] Dönem dönem diye düşünüyorum. Yani klasik bu sizlere en iyi
[2:35] hizmeti sunmaya çalışıyoruz muhabbeti.
[2:38] Ya her halde içinde geçerli diye sonuçta biliyorsun.
[2:42] Minibüslerde, ilçeler arası ya da şehir şehirden ilçeye
[2:45] giderken dağıtılan böyle. Kodalar işte ne biriyim?
[2:51] Meşrubat. Aynen portakal suyu asitli
[2:54] portakal suları falan inci ikisinin birbirine karışmış
[2:57] halleri falan. Bunlar da yolculuğun bir
[3:01] öğesidir diye düşünüyorum. En son madem sohbet açılış
[3:05] yapıyoruz. En son trenle şeye giderken
[3:08] eskişehir'e giderken iç yakan meyve suyu vermişti.
[3:13] Sevgili TCD de yağ o bende bir anı olarak kaldı.
[3:18] O şey gibi değil mi? Biraz votka efekti yapmıyor mu
[3:20] ya böyle? Her tarafın yanıyormuş gibi
[3:23] hissediyorsun ama içinde 1 g alkol yok, bu da bir başarı.
[3:27] Aslında evet, bence de ve şey kondistin diye sana hep altını
[3:31] çizersin diye severim. Böyle kesinlikle.
[3:34] Her gittiğinde her meyve suyunun aynı etkiyi yapması önemli bir
[3:39] tutarlılık. Bu da.
[3:43] Evet, lafı da biraz dağıttık ama aslında TCD de demişken bu
[3:47] konunun ilerisini. Istanbul'a bağlayalım diyoruz.
[3:49] Istanbul'la evet, aynen. Aynen orayla ilgili bir bağlantı
[3:54] ile ilgili bir şeyler anlatacağım ben de ya bugün
[3:58] aslında genelde böyle olaylar kaçık olaylar veya durumlar
[4:02] gelecek geçmiş ne bileyim bileyim.
[4:04] Tarih falan konuşuruz ama bugün biraz daha kültürel bir tarafına
[4:08] evrilecek. Olay bizim patates ekseninde ama
[4:11] işin ilginç tarafı biz bu konuyu konuşurken de bir sürü kaçık
[4:15] veya kaçık demeyelim hatta. Sırrı dışarı rivayetlere de
[4:20] dalabiliriz gibime geliyor. Neden konuşacağız?
[4:23] Türbeler ve babalar, daha doğrusu baba ismini alan
[4:28] babalar, direk babalar nasıl aklına geldi?
[4:32] Bu nereden ilham aldın? Ondan başlayalım, ondan sonra da
[4:35] istersen yavaştan sen de bende olan bir kaç tane gelişigüzel
[4:39] örneklerle de bölümü şenlendirebiliriz diye
[4:42] düşünüyorum. Şeyi hatırlıyor musun?
[4:44] Belki sevgili, dinleyen de izleyenler.
[4:46] Belki hatırlayacaktır. Sen böyle zaman zaman
[4:49] amerika'nın tarihine doğru dem vuracakken şey diyorsun.
[4:52] Yani ne olacak ki zaten 100 yıllık.
[4:55] Memleket evet topu topu yani ne çıkabilir ki diyorsun i
[4:59] stanbul'la atıf yapıyorsun tabi ki burada bir çok doğru bir atıf
[5:04] olduğunu bu konu ekseninde de görüyoruz.
[5:08] Nereden geldi aklıma diye böyle hemen hızlıca söylersek
[5:12] hatırlarsan gözcü baba semtinde yaşamış bir insansın üniversite
[5:17] zamanında hani o zamanlar hiç şeyi sorgulamadık hani gözü baba
[5:22] nedir yani hani? Çok da böyle bir şey
[5:24] çağrıştırmıyor. Hani tam kelime anlamını
[5:26] biliyoruz ama. Tekrar ben bu coğrafyalara, yani
[5:30] bu semtte doğru yol alınca. Biraz daha derinlemesine indim.
[5:34] Nasıl indim? Çünkü karşımda her tarafta türbe
[5:37] var, böyle dönüyorum işte. Şey var işte, gözü baba var
[5:42] arkada başka bir baba vardı mesela ama hep böyle nasıl
[5:47] diyeyim sana kaldırım devam ediyor.
[5:49] Kaldırımın bir noktasında türbe var.
[5:52] Türbeyi geçince kaldırım devam ediyor.
[5:53] Hani öyle bir taraf bu Göztepe tarafı özellikle benim gördüğüm
[5:58] tabii ki bu Sarıyer tarafı içinde geçerli ama oralar biraz
[6:01] da belki derli toplu velhasıl kelam mahallede keremle.
[6:06] Yürürken karşımıza çıkan türbelerin aslında derinlemesine
[6:10] inip ve sonrasında seninle de bunu konuşsak çok güzel olur
[6:13] dediğim bir konu ki güzel gibi duruyor.
[6:16] Ben sadece Göztepe eksenli değil tabi rabit holder ingilizcede
[6:20] böyle tavşan deliğini girdikçe konu konu yaşlı bir sürü yerleri
[6:24] her yerde baba var ki genelinde evet her yerde var.
[6:27] Ülke genelinde yayılmışlar ama madem sen adını söyledin ki evet
[6:32] hatırlıyorum. Üniversite zamanında sürekli
[6:34] adresime gözcü baba yazdığım zaman.
[6:37] Ama hiç düşünmedim, ne nedir, ne değildir diye.
[6:40] O yüzden istersen hazırsan bahsetmişken gözcü baba ismini
[6:44] geçirmişken istersen biraz ondan bahsedelim ya da sen bahset ben
[6:47] de bilerek bakmadım. Çok bu konuyu seçerken senden
[6:50] ilk duyayım diye nedir bu gözcü babanın hikayesi oradan başka
[6:53] babaları da geçebiliriz yavaştan.
[6:55] Aynen biraz babalı bir bölüm olacak.
[6:58] Gözcü baba tarafına dönersek. Olay 1.329 yıllarına kadar
[7:04] geliyor. 1.329 yılında Osmanlı Devleti işte Bizans
[7:10] imparatorluğunu Maltepe savaşında yani palekemon
[7:13] savaşında 1.320 dokuza yenilgiye uğratıyor.
[7:16] Sonra bir barış anlaşması imzalamak için Osmanlı padişahı
[7:21] Orhangazi ile Bizans imparatoru bir al köşkünde bir araya
[7:25] geliyorlar. Bu al köşkü neresi biliyor musun
[7:27] Samet? Merdivenköy'de bulunan bir
[7:30] lokasyon. Da bir alt yaşı var.
[7:33] Sonra çok yakın. Evet, yaşadığımız zaten farklı
[7:37] bir yere doğru evrip hikayeyi sana paslayacağım.
[7:40] Orhan gazi imparatordan al köşk istiyor.
[7:43] Hani bir mutabakat bir barış anlaşması olarak bunu da kabul
[7:49] ediyor. Bizans imparatoru ve o al
[7:52] köşkünü Osmanlı devleti'ne veriyor.
[7:56] Burada ne yapıyor? Osmanlı Devleti o al köşkü yıkıp
[7:59] yerine bir dergah yapıyor. Bu derganın adı halen orada
[8:04] olan. Şah kulu dergahı amaç.
[8:09] Istanbul'u. Bir şekilde gözetlemek izlemek
[8:14] esasında ve o günden bugüne bu dergah aynı yerde bulunuyor,
[8:17] Samet. Peki gözcü baba ismini alan kişi
[8:20] de bu dergahta gözcülük yapan spesifik biri üzerinden.
[8:25] Aslın aslında birçok hani bir aslında bir statü gibi bir şey
[8:29] bu gözbaba, çünkü o dönem istanbul'u göz eklemek için
[8:33] belli noktalara Osmanlı Devleti yani hani?
[8:37] Yetkili kişiler koyuyor diyelim, hani baba tanımı da tabi ki
[8:41] statüye veriliyor. Gözlük o da onlardan biri bu
[8:46] şahkulu berggehanın aslında başındakilerden biri ki
[8:50] sonrasında Ankara savaşı çıkmıştı.
[8:54] Hatırlarsın belki hani bu tat kavgaları falan olmuştu.
[8:56] Yıldırım beyazıt'la falan o yani.
[9:00] Hatırlamıyorum ama öyle şeyler okuduğumu hatırlıyorum.
[9:02] Şey olmuş işte o dönem olan işte iç çatışmalardan dolayı Bizans
[9:07] imparatoru bakmış. Bunlar biraz zayıfladı.
[9:10] Ben gireyim alıyım. Verdiğim yerleri deyip aslında o
[9:14] dönem şehit ediliyor. Bir anlamıyla gözlü baba ki o
[9:18] günden bu günlere kadar hani çok böyle şatafatlı bir Türbesi de
[9:22] yok biliyorsun sen yol kenarında duran bir yer.
[9:26] Yani yüzyıllardır aynı yerde ya da taşımış da olabilir.
[9:30] Tabi ki bunu biz bilemeyiz ama bir şekilde.
[9:34] Canlılığını koruyor ve istanbul'un semtlerinden birisi.
[9:37] Yani kadıköyün bilinen semtlerinden birisi haline
[9:39] geldi. Evet, bu türbeler gerçekten de
[9:43] kaldırılması veya yerinin değiştirilmesinin kötü şans
[9:48] getirdiği veya işte o kişinin huzursuz ocağına inanılan bir
[9:53] şey olduğu için genelde yolların gelen ortasında olabiliyor.
[9:56] Evet, evet ya benim yaptığım araştırmalarda yolun ortasında
[10:00] duran türbe de gördüm. Direk başka şehirlerinde
[10:04] Türkiye. Arabaların etrafından geçmek
[10:06] zorunda kaldı. Çünkü işte yine buraya
[10:08] rivayetlerden konuşmuştuk, işte kepçelerin çalışmadığı veya işte
[10:13] türbiye dokunan insanların fenalık geçirdiği gibi böyle
[10:18] rivayetler olunca aman bırakalım.
[10:19] Burada keyfimiz kaçmasın? Ali Rıza bey seçeneğine seçmiş
[10:25] insanlar bu arada bir şey diyeceğim.
[10:27] Şimdi bu baba isimli mahalle ve sokaklara bakarken şunu fark
[10:31] ettim. Yani olayın en temeline dönmek
[10:33] için söylüyorum. Isimler o kadar farklı ki kendi
[10:38] içinde alt kategori olarak istanbul'da sadece bitki
[10:41] adlarıyla ilgili bile bölüm yapabilirsin veya sadece su
[10:45] adlarıyla ilgili bölüm yapabilirsin ve bizim yaptığımız
[10:49] gibi de babalarla ilgili de bölüm yapabilirsin.
[10:51] Çok ilginç bir. Klasman var bu şehir isimlerinde
[10:56] biz zamanında. Evet, evet, mesela türbenin de
[11:02] arapçadan türban geldiğini öğrendim.
[11:05] Bakarken bu bölüme, direk, toprak ve işte kabir anlamında
[11:09] konulan tabii biz burada daha böyle bir kompleks mezar
[11:12] anlamında kullanıyoruz bunu. Çünkü Hüseyin dediğin gibi çok
[11:15] şaşalığı olmasa da yani çok sadeler ama bir yandan da yani
[11:20] ilerde senin benim yazacağımız mezarla alakası yok yani onları.
[11:25] Bulundukları yerler sana ilginç bir istatistik vereyim. 1.934
[11:30] öncesi isimlerde yani isimli sokak isimleri %30 iken 1.934 la
[11:38] 2.000 arasında bu sadece %30 altıya çıkmış.
[11:41] Çok ilginç bir istatistik ve bunu yorumsuz veriyorum. 2.000
[11:45] sonrası isimli sokak isimleri yani birini atfeden senin dilin
[11:49] statüyü belirten sokak isimleri %51 nokta dörde çıkmış.
[11:54] Ve bu sıçrama 2 binden sonra oluyor ve bunu da Türkiye
[11:58] kentsel morfoloji araştırma ağı sempozyumdan aldım.
[12:02] Yani nereden aldığımı kaynaklı söyleyeyim.
[12:05] Bir sempozyum da sunulan bir istatistik bu ya bu biraz bana
[12:09] şeyi de getirdi. Hani geçmişte isim ve statü
[12:13] önemliyken bu isimleri verirken belki 2 binden sonra da birazcık
[12:16] altını oyup anlamsızlaştırmaya mı başladık?
[12:20] Başka isimlere de sokak isimleri vermeye başlayarak o yüzden
[12:24] seninle yaptığımız bu bölüm daha da önemli benim için.
[12:27] Çünkü biz daha geçmişe giden önemi belli olan.
[12:32] Ve daha böyle geniş kitlelerce kabul edilen bir kaç tane.
[12:35] Şehir efsanesi de olan. Tabi canım yani o kısmı zaten
[12:39] hep var. Böyle yerlerin şimdi bir de
[12:43] şunun da baştan söyleyeyim. Türbeleri belli bir.
[12:47] Nasıl doğru kelime kullanılır burada, yani belli bir amaç
[12:51] uğruna ziyaret edilen. Kısmından ziyade biz o türbeye
[12:57] veya o türbede yatan kişiye baba ünvanını veren tarafıyla
[13:01] ilgileniyoruz. Anlatabildim mi daha böyle bir
[13:04] naif bir şekilde anlatmaya çalıştım, yoksa şey olmasın yani
[13:08] dinlerken bölümü işte ben de şuraya gitmiştim.
[13:11] Bu türbeye devam ettiğimde işte rızkım açıldı veya işte
[13:16] istediğim kızıl evlendim gibi o kısmı dediğin gibi biraz daha
[13:19] rivayetlere dayanamıyorum ama bu insanlar nasıl bu unvanlar
[13:23] almışlar ya da hangi rivayete göre ya da ne yaparak bu
[13:26] unvanlar almışlar. Senin gözcü babadan anlattığın
[13:29] gibi yani tarih olarak o kadar bol ki.
[13:32] Burada her şehrin klasik şehir resimleri Washington street ne
[13:38] bileyim işte aux işte ne bileyim first bu tarz aklıma first 80
[13:45] street bu en fazla oraya gidebiliyor.
[13:47] Yani şiirdeki sokak isimleri. O yüzden tarihle içi kültürel
[13:52] bir şey ve çok zengin bir şey. O yüzden çok hoşuma gitti.
[13:55] Bu bölümü hazırlanmak bir sürü baba öğrenmiş oldum.
[13:59] Ya şey, aslında şuna da değinelim.
[14:01] Seninle hani ortak bulunduğumuz lokasyonların da aslında ne
[14:05] kadar babalı olduğunu bu bölüme çalışırken fark etmiş de olduk.
[14:09] Bize zuhurat babayı anlatmak ister misindir ki sorguladın mı
[14:13] benim de? Listemde ilko vardır?
[14:16] Çok. Enteresan, hayır, hiç
[14:17] sorguladım. Da sorgulamadığım.
[14:19] Evet, çok enteresan ve çok yine seninle yaşadığımız hatta aynı
[14:23] zamanda yaşadığımız beraber yaşadığımız bir yerde olması
[14:26] bizim ayıbımız olsun. 2 de 2 yapmış olduk senle.
[14:30] Kaçırmam anlamında. Şimdi evet, onu biraz anlatılım
[14:34] çok kısaca Fatih Sultan Mehmet zamanında istanbul'un Fethiye
[14:38] esnasında bizanslılarla bu işte savaş sırasında bir su kıtlığı
[14:44] oluyor. Yani bizanslılar suyu
[14:45] zehirlemeye çalışıyor. Savaşın şiddetlendiği
[14:48] yoğunlaştığı zamanlarda Osmanlı ordusunun su ihtiyacı iyice
[14:52] artıyor. Susuzluk sorunu baş gösteriyor.
[14:56] Orada işte bu suyu yani suları taşıyan böyle nur yüzlü
[15:02] aksakallı birisi ortaya çıkıyor ki.
[15:06] Bu kişiye de askerler aniden beliren anlamında kullanılan
[15:10] zuhurat baba diye sesleniyorlar. Yani onun çok kısı tuttum
[15:15] burayı. Çünkü bütün babalara uzun uzun
[15:17] girerse bölüm sahipler gider. Şu an seçmece yapmamız aslında
[15:21] bizim hayatımızın içerisinde ilişki şekilde evet.
[15:24] Biz 10 yani bize aslında dokunmuşlar bir tarafıyla biz
[15:27] onlara pek kovalamamışız. Babaları bunlar.
[15:31] Aynen öyle çok iyi özetledin yoksa yüzlerce var yani.
[15:38] Evet yorumları da insanlar yazabilirler.
[15:40] Bu arada kendi kendine evet abi yaşadıkla yerde belki senin hiç
[15:46] bilmediğim ve bu bölüm sayesinde yorumlardan öğrenebileceğimiz
[15:50] farklı türbeler olabilir. Farklı bir.
[15:54] Şanslar olabilir. Derin tarafı da var baktığın
[15:57] zaman hani bir dergah kültüründen de bahsediyoruz ve
[16:01] bu dergahların da belli ritüelleri var.
[16:04] Osmanlı döneminde özellikle ve yani hani belki zuhurat baba bu
[16:09] noktada çok bilinen bir karakter değil, yüzeysel bir bilgi var
[16:13] onunla ilgili hani fetih sırasında bir şekilde ortaya
[16:16] çıkıp sonrasında savaşta vefat ettiğiyle şehit olduğuyla
[16:19] alakalı ama birçok babanın bir. Dergah geçmişi derin şekilde.
[16:24] Var gibi, evet benim ve senin aynı anda biraz böyle hayatımıza
[16:30] farkında olmam dokunan 2 tane baba ekli isim alan türbelerin
[16:35] ve şahsiyetlerin hikayesi böyleydi.
[16:37] Sen de başka var mı? Bu ikisi dışında merak ettim.
[16:41] Ben de 2 tane böyle çok hoşuma giden baba var.
[16:46] Bir tanesi gül baba araştırırken karşına çıktı mı bilmiyorum.
[16:51] Mektebi sultan'nin kurulmasında bayağı öncülük etmiş.
[16:54] Hani ikinci beyazıt'la yaptığı görüşmede.
[17:00] Arsayı göstererek buraya bir hani bir mektep yapılmasını
[17:04] istemiş ve hani orası da Galatasaray lisesi olmuş.
[17:08] Bunun yanında farklı bir anekdot da var.
[17:12] Boşum bayağı gitti. Hepimizin bildiği gibi
[17:16] galatasarayın renkleri hani sarı kırmızı, bu sarı kırmızı
[17:20] renkleri nereden geliyormuş? Bu gül babanın bahçesinde
[17:24] bulunan güllerin renklerinden geliyormuş çok böyle şey.
[17:29] Hani ne kadar bir Fenerbahçeli olsa da bu hikaye böyle vay
[17:33] dedim ya çok hoş bir hikaye olarak göründü gözüme.
[17:38] Zaten fanatikliği kenara bırakmamız gereken fanatik
[17:42] değilsin de sen genel olarak söylüyorum, fanatikliği kenara
[17:45] bırakmamız ger. Adamlar oluyor, bu da onlardan
[17:47] bir tanesi aslında. Hani daha tarihi bir şey
[17:50] futboldan ziyade evet ya o gerçekten harika bir dipnot
[17:55] oldu. Hatırlıyor musun?
[17:57] Hemen o aslında Galatasaray lisesi'nin arka tarafında bir
[18:00] yer var. Yanlış hatırlamıyorsam gül
[18:02] babanın Türbesi de o tarafta. Evet ben yani şimdi çat diye
[18:06] süper net hatırlıyorum demiyim, yalan olur mu?
[18:09] Hayal meyal hatırlıyorum. Böyle ııı bir şeyi gördüm veya
[18:12] oralardan geçtiğimi hatırlıyorum.
[18:14] Aslında böyle çok var. Yani senin sok.
[18:16] Şu an yaşadığın sokakta bile yanından geçerken.
[18:19] Karşında var, yani bahsedelim. Ondan bahsediyorum zaten direk
[18:25] karşımda olan hani onlar her tarafta olduğu için böyle günlük
[18:30] hayat içinde çok kaydetmiyoruz. Babalar her yerdeymiş.
[18:34] Babalar her yerdeymiş. Peki senin hala şu anda görme
[18:38] şansın olan benimse bir dahaki geldiğimde belki dikkat edip
[18:41] görme şansım olan ve benim de kişisel olarak yine aslında bir
[18:46] bağlantım olan bir babaya geçeceğim lütfen o da Haydar
[18:49] baba Türbesi. Çünkü Haydarpaşa tren garıda
[18:53] adını Haydar baba türbesinden oluyormuş.
[18:56] Bu da çok güzel bir rivayetle aslında taçlandırılan bir türbe
[19:01] ve baba bir gün yaklaşık. Bundan 100 yıl önce Haydarpaşa
[19:05] tren istasyonunda hareket amiri türbenin olduğu yerden geçen
[19:10] yeni tren rayları yaptırmak istiyor.
[19:13] Sonra bir günü rüya aslında Haydar baboni ziyaret ediyor ve
[19:16] diyor ki beni rahatsız etmeyin ama çok evet beni beni salın
[19:21] diyor ama çok umrunda olmuyor. Hani ertesi gün yine devam
[19:24] ediyorum, insanlar inş. Bu yeni rayların daha sonra
[19:29] tekrar rüyasına giriyor. Biraz da sanırım sinirli bir
[19:33] babaymış. Boğazına sarılıp sıkıp beni
[19:36] rahatsız etmeyin diye tekrarlıyor.
[19:39] Bu sefer amir uyanıyor ve daha etkilendiği için çalışmaları
[19:44] durduruyor ve hatta Haydar baba türbesinin etrafından 2 yanlı
[19:50] rayların gitmesini. Söylüyor çalışanlarına ve benim
[19:55] ilginç bulduğum ve ileride seninle görebiliriz dediğim ya
[19:58] da senin yakında görebilirsin. Oralarda yaşadığın için benim
[20:01] ilerde dikkat edeceğim. Bu günlerde tıbbiye caddesi
[20:05] üzerinden Kadıköy istikametine inerken o demiryolu'nun
[20:08] köprüsünden baktığında hala buna şahitlik edebiliyormuşun
[20:11] rayların açılıp 2 yandan gitmesi en hoşuma giden tarafı da belli
[20:17] bir süre hani şu an sanırım. Hatırladığım kadarıyla çok
[20:20] fonksiyonel değil. O taraflar o da benim canımı
[20:23] sıkan başka bir şey ama belli bir süre trenler yolculuğuna
[20:26] başlarken Haydar baba türbesinden geçerken şey
[20:30] yapıyormuşlar. Sirenlerini çalıyormuşlar.
[20:33] Selam vermek için yolculuklarına başlarken bu çok hoşuma gitti.
[20:37] Çok tatlı bir hikaye. Bu arada niye ekstra hoşuma
[20:40] gitti bilmeyen için söyleyeyim, sen zaten biliyorsun.
[20:44] Trenlere aşırı bir ııı sevgim ve böyle tercih.
[20:49] Sapması. Vardır, o yüzden evet evet yani
[20:52] yolculuk anlamının en sevdiğim şekil tren olduğu için o anlamda
[20:55] daha da hoşuma gitti ve Haydarpaşa tren garın da çok
[20:59] seviyordum. Belli başlı şeyler oluşup
[21:01] kullanamama durumumuza gelene kadar.
[21:05] Hadi kadıköy'de kaldık. Biraz daha kadıköy'de kanalın
[21:07] bir tane daha babadan bahsedelim Yusuf.
[21:11] Fahir baba diye birisi varmış. Zamanında kendisi bir tarafıyla
[21:16] kadıköyün koruyucusu olarak da adlandırılıyor tarih içerisinde.
[21:21] Çünkü evi tam şu an fenerbahçe'nin stadının olduğu
[21:25] yerin yanındaymış. Yani o zaman tabii ki papazın
[21:27] çayırı olarak tanımlanan yerdeymiş, hatta fenerbahçe'de
[21:31] de oynamış bir kişi kendisi ve yani tabi ki şeyh kendisi ya
[21:37] şeyin tekkesi de stadın o taraftaymış, yine yakın
[21:40] tarafındaymış. Zaman içerisinde de stadın
[21:44] genişleme yani gerçekten bir stat haline gelme döneminde de
[21:48] pekkenin bir kısmı stada dahil olmuş, bu tarafıyla da tabi ki
[21:51] böyle seri dediğin mistik taraf derinlerde gezmeye devam etmiş
[21:57] uzurca bir süre. Onu ben de bir yerde okumuştum.
[22:01] Bu da tabi futbolda mutsuz seneler.
[22:04] Geçen geçiren insanların bunu yormalarına da sebep olabilir.
[22:09] Ya şey de öyle mesela hani insanların gidip bir şekilde
[22:13] dilek dileği motive olma ihtiyacını hissettiği yerler.
[22:17] Bu türbeler hepsinin aslında şey gibi bir misyonu var.
[22:21] Her babanın bulunduğu bu türbenin hani bir kısmının
[22:25] diyelim, hepsinin değil tabii ki.
[22:27] Çünkü ziyaretçi akınına uğrayan bir sürü türbe var ve bu.
[22:32] Evet. Devam da edecek gibi Samet bu.
[22:36] Batıl inanç mı demek lazım ya da rasyonel bir şey.
[22:39] Mi eğilim diyelim, linç yemeyelim, evet eğilim diyelim,
[22:43] linç yemeyelim, garantiye oynayalım.
[22:47] En güzeli eğilim bence bu arada istanbul'a biraz daha, yani
[22:50] senin taraflardan uzaklaşıp Edirne kapıya gidersek oralarda
[22:54] da çıkmıyor. Çok iyi bildiğim yerler oralar.
[22:58] O hadi valla. Bilmiyorum.
[23:00] Evet oralardan haberim. Yoktu.
[23:04] Türbe, yatır ve hikayeleri bilmez onu.
[23:06] Ararsan. Hani apartmanın altında bizi
[23:09] korkuturlardı. Küçükken hani böyle konuşurken
[23:12] falan bu apartmanın altında yatır varmış falan diye böyle
[23:16] devam eden hikayeler olurdu. Edirne kapı etkileyici
[23:20] istanbul'un istanbul olduğu yer aslında dönem itibariyle.
[23:23] Çünkü evet. Musevi mezarlığı vardır, bir
[23:27] tarafta Ermeni vardır, bir tarafta türk vardır, bir tarafta
[23:30] rum var, yani bütün mezarlıkların olduğu bir yerdir.
[23:32] Zaten bu tarafıyla da istanbul'un gerçek istanbul
[23:35] tarafı diyebiliriz. Ve bu söylediklerini birazcık da
[23:41] kanıt olarak da orada köpeklerle arası çok iyi olan köpekçe Hasan
[23:45] baba var ve Türbesi de var. Günümüzde de ziyaret
[23:49] edebileceğiniz onunla listeyi şundan almak istedim.
[23:51] Bu hayvanlarla ilgili aşırı biliyorsun.
[23:54] Bizde bir bölüm yaptık hayvanlar.
[23:56] Dünya genelindeki sokak. Hayvanlarıyla ilgili yani
[24:00] hayvanlarla ilgili de bir babanın olması.
[24:03] Bu bölümde bunu söylemeden geçmek istememe çünkü.
[24:06] Hani ben o kadar düşünceli değilim ama sen varsan bence çok
[24:11] anlamlı. Sağ ol canım benim.
[24:14] Ya 70. 5 onun rivayetleri arasında şöyle tatlı 12 tane
[24:18] var, onları seçtim. Onları paylaşmak istiyorum.
[24:20] Seninle bir dinleyen ne iznursa birincisi çok.
[24:25] Yerde kaynak olarak gördüğüm, hatta sufi ve dervişlerin de
[24:31] sohbetlerinde direkt dinlediğim bu meşhur 3 gün haneye yaklaşma
[24:36] hikayesi köpeklerden bir tanesi. Diğer köpeğin yemeğini yerken
[24:40] 10'a çıkart 3 gün gelme ceza olarak demiş ve köpek bütün halk
[24:44] izlemiş. 3 gün boyunca civardaki ağacın dibinde beklemiş,
[24:48] diğerleri yem verilirken ve dördüncü gün geldiğinde nasibini
[24:52] almak için tekrar. Katılmış arkadaşlarına bu bayağı
[24:57] anlatılıyor. Hem internet ortamında var hem
[25:00] de böyle yazıldı bulabiliyorsun. Ama daha az bilinen çünkü.
[25:05] Çünkü bu babalarla ilgili genelde rüyalar veya geleceği
[25:08] görme veya dediğin gibi şifa dağıtma gibi rivayetler olduğu
[25:11] için. Babada da ya da kısmetle ilgili
[25:15] doğru diyorsun, o önemli bir ekleme.
[25:19] Köpekçe Hasan baba da bu olaylardan bir tanesi daha var.
[25:23] Rivayet olarak sokakta yürürken bir arkadaşının hanımını görüyor
[25:28] ve orada soruyorlar işte çok hasta bir kocam var.
[25:32] Şöyle böyle ne yapacağız? Falan filan işte 3 gün sonra
[25:35] vefat edeceğini orada rivayet veriyor ve 3 gün sonra vefat
[25:39] ediyor. Böyle de az bilinen biraz daha
[25:41] az bilinen geleceği görmeyle ilgili bir rivayet var.
[25:43] Köpekçi Hasan. Babanın bir de istanbul'da yine
[25:47] kalıp sonu yine sana lafı veririm.
[25:49] Benim yine böyle seçmek istediğim nalıncı baba var.
[25:54] Asıl adı Muhammed mimi efendi olan nalıncı baba onu da niye
[25:58] çok sevdim? Sevgili Cihan çok yaratıcı bir
[26:02] hikayesi var. Çünkü kendi defnesini ve
[26:06] defnedilmesini ve mezarını padişaha yaptırdığına
[26:09] inanılıyor. Onu da nasıl yaptırmış?
[26:12] Padişahın rüyasına giriyor. Bu kişi ve nerede nerede
[26:17] öldüğünü evet en üst makamı girmiş ve nerede öldüğünü de
[26:21] padişaha söylüyor ve padişah bu rüyadan etkilenip gerçekten de
[26:25] rüyada gördüğü yere doğru gidiyor ve orada bir yani
[26:30] hikayeye göre gerçekten hikayeye göre orada buluyor.
[26:33] Birisini can vermiş şekilde son etrafa soruyor, niye kimse
[26:37] kaldırmıyor, bu cenazeyi nedir, ne değildir diyorlar ki bu kişi
[26:40] çok ayyaş biri hep şarapla. Aşırı ayrıca hep evine kadınlar
[26:45] girerdi. Yani müslümanlıkla da pek
[26:47] alakası yok. O yüzden biz dokunmuyoruz
[26:50] gibilerinden bir şey söylüyorlar.
[26:52] Padişah bunu araştırmaya karar veriyor.
[26:54] Rüyasını gördüğü için ve onun yaşadığı yere gidiyor.
[26:58] Kapısını çalıyor ve bir kadın açıyor kapıyı ve diyor ki böyle
[27:02] böyle burada biri var. Sen bunu tanıyor musun bunu
[27:04] defnedelim, böyle böyle şeyler duydum.
[27:06] Kadın da diyor ki. Işte önce üzülüyor, öğreniyor
[27:09] falan sonra da diyor ki o diyor. Bütün şarap içenlerin
[27:13] şaraplarını elinden alırdı. Onları dine davet etmek için ve
[27:16] eve gittiğinde de dökerdi şarapları diyor.
[27:19] Sonra diyor peki diyor. Kadınlar falan öyle bir şeyler
[27:21] duyulmuş. O da diyor ki bütün kadınlara
[27:24] yani işte bu işçilik yapan kadınlara parasını verip evine
[27:29] götürürdü. Evinde de şu an ben sana paranı
[27:32] vermem ama senin dinlenmen için ve ara vermen için verdim.
[27:34] Burada dinlen ve işte dini benim verdiğim nasi.
[27:38] Hatları kitaplara falan vakit ayır belki fikrin değişir deyip
[27:42] onları da evine öyle götürüyordu diyor.
[27:44] Uzun lafın kısası, padişah bunu öğrendiğinde bu kişiyi defne
[27:48] diyor ve bu hikayenin en güzel kısmı Cihan kadın şey diyor.
[27:53] Bir de biz diyor ya defne dedikten sonra biz diyor.
[27:56] Sürekli konuşurken ben bu işleri bırak iyilik yapsam da dışarıdan
[28:01] yanlış anlaşılacak. Bir gün senin mezarını
[28:03] kaldıracak kimseyi bulamayacaksın demiş.
[28:05] Adam da demiş ki 10'a çıkart ya boşver padişahın işine.
[28:12] Zaten hikayenin başlığının adı da padişahın işi ne?
[28:15] Bu rivayet benim bu bölüme çalışırken en keyif aldığım
[28:18] rivayet olabilirdi. Yani Kıvanç amerika'nın.
[28:22] Birazda revize olmuş. Bir işte hikaye kesin.
[28:26] Babalar aslında Osmanlı dönemi itibariyle ondan bahsediyorum.
[28:30] Hani devletin daha güçlenmeye başladığı dönemlerde istanbul'u
[28:34] izlemek için belli yerlere konuşlandırılmışlar gibi
[28:37] gözüküyor. Ki bir çoğunun hikayesi böyle
[28:41] derinlemesine bilinmiyor. Bunlardan biri telli baba mesela
[28:46] hani evlenmek isteyenlerin ziyaret ettiği böyle bayağı
[28:50] akına uğrayan bir Türbesi var ama bu kişinin yani bu babanın
[28:56] boğaz tarafına yani Sarıyer taraflarında bir lokasyon bu
[29:00] boğaz taraflarında istanbul'u yani Bizans tarafını gözlediği
[29:05] düşünülüyor ki çok mantıklı bu çeşitli lokasyon.
[29:11] Osmanlı belli adamları konuşlandırılmış, yani ak
[29:14] akıllarında hep şey varmış. Istanbul'u bir noktada
[29:18] fethetmemiz gerekiyor. O çok kesin.
[29:19] Hani böyle hep anlatılır ya, işte 1.450 üçte girildi, alındı
[29:23] vesaire. Ama bunun altyapısı yıllar
[29:26] boyunca yapılmış gibi görüyorum. Ben araştırdığım babaları
[29:31] görünce. Evet, bu aslında söylediğin
[29:34] telli baba sarıyer'deki ve birkaç tanesi daha istanbul'un
[29:39] sonrasında yani alındıktan sonra koruyucusu olarak düşünülürmüş.
[29:43] Bahsettiğin bu bakırköy'de ki sarıyer'deki karşı tarafta asya
[29:47] tarafındaki babaların kritik noktalardaki lokasyonu aslında
[29:51] senin dediğin zaten kanıtlıyor. Hani sonrasında da girip çıkanı
[29:55] gözlemleme ve şehri koruman anlamında da.
[29:58] Baş koruyucuları olarak görülürmüşler, hatta gemiler
[30:02] bile zamanın yani Çağlar zamandan bahsediyorum.
[30:05] Bu. Hikayeyi bilen gemilerde
[30:08] buralara selam vererek girip görmüşler, boğazdan onun
[30:11] koruması altında. Geçmiş.
[30:13] Olaylarda evet, evet ya böyle anlatırken işte hem seviniyorum,
[30:18] hem üzülüyorum. Çünkü bizim bu kadar zengin ve
[30:21] dolu dolu geçmiş. Imizin olması mükemmel bir şey.
[30:26] Bir yandan da bundan uzak olup zamanında koşuşturmadan işte
[30:31] başka şeylerden bunlara zamanında gereken ilgiyi
[30:35] gösterememek. O yüzden bunu buradan atmak
[30:37] keyifli. Çünkü başka insanların hala bu
[30:39] tarz şeylere ilgisini gösteripte orada bulunma şansı varsa veya
[30:44] gittiğine ziyaret ettiğinde istanbul'u ilgisini gösterme
[30:47] şansı varsa güzel olur. Ben kendim.
[30:49] Kendi adıma kapatırken bir şey söyleyeceğim lütfen.
[30:52] Şimdi ille hangi konuyu araştırsak araştıralım böyle
[30:57] kaçık kaçık taraflara kayıyor demiştim sana ya bu babalardan
[31:01] bir tanesi adı yean reis baba Türbesi de var ve tekirdağının
[31:07] Malkara ilçesinde istanbul dan çıkıp yan konu anlatıyorum.
[31:10] Şu anda bunun kaçık tarafı ne biliyor musun?
[31:13] 1 ocak 2017 tarihli bir haber okuyacağım sana ilçede yağ.
[31:18] An kar yağışını fırsat bilen defneciler, daha doğrusu
[31:22] defineciler sabaha karşı yeğen reis baba türbesini kazma ve
[31:27] kürekle kazarak defini aradı. Ya cihanım sözün bittiği
[31:32] yerdeyiz. Yani gerçekten çok zorlanıyorum.
[31:36] Bazı insanları anlamakta kahır çok ağır yağdığı için fırsat bu
[31:41] fırsat deyip türbeyi kazmaya çalışan insanlar var bu
[31:46] memlekette. Bunu da böyle yan kaçık mini
[31:49] hikaye olarak anlatmak istedim. Ayrıca son sözüm youtube'da
[31:55] daldan dala atlarken bu türbelerle ilgili bazı
[31:58] görüntüleri izleyeyim diye bir. Yorumcunun yazdığı evliyalar bu
[32:04] istanbul'un gerçek sahibidirler sözü de çok hoşuma gitti.
[32:07] Onu da burada paylaşmak istedim. Ya bölüm aslında çok derin bir
[32:11] bölüm ki senin dediğin gibi hani kaçırdığımız taraflarını bir
[32:15] şekilde yakalamak zaten bizim podcastin amaçlarından en
[32:19] önemlisi farkındalık yaratmak ki bu sadece hani dinleyen ya da
[32:24] izleyen özelinde değil, kendimiz açısından da geçerli olan bir
[32:28] nokta senin dediğine ilave olarak şunu da.
[32:31] Ekleyip nerelere doğru evrilelim.
[32:33] Aslında geçenlerde sana söylediğim bir konu daha vardı.
[32:37] Hatırlarsın belki under dog olmanın bedeli Türkiye açısından
[32:43] biz çok fazla iç tarafa kanalize olduğumuzu düşünüyoruz ama
[32:48] aslında o kadar da değiliz. Mesela bu bölüm özelinde
[32:50] farkında olan sevgili dinleyenlere selam olsun ama bir
[32:55] de bunun yurtdışı var yurt dışında da.
[32:58] Bambaşka bir ahenk var çünkü yüzyıllar boyunca yaşanan
[33:03] noktalar var. Bunu gidip görünce daha iyi
[33:05] anlıyorsun. Hani bu şey değil, vay coştuk,
[33:08] gittik. Neymişiz değil de aslında
[33:11] kültürün zaman içerisinde kaybolmadığını bir şekilde orada
[33:16] az ya da çok nefes bulabildiğini gösteriyor.
[33:20] Bu da sonraki bölümlerden birine bir spoiler gibi oldu aslında.
[33:24] Evet doğru diyorsun. Ayrıca bu bölümde çok sevilirse
[33:27] insanlar bize lütfen yazsınlar. Bunun yurtdışına yani günümüzde
[33:30] yurt dışında bulunan versiyonu da yapabiliriz.
[33:32] Çünkü bosna'ya, romanya'ya, oraya, buraya bir sürü yerlere
[33:35] gittiğinde bununla ilgili farklı anlatılara da.
[33:39] Çayınak. Olabilecek bir sürü şey var.
[33:41] Aynen öyle. Ne öneriyoruz köşesine hoş.
[33:44] Geldiniz. Ne öneriyoruz kısmıyla bir kez
[33:49] daha sen dinleyenin karşısındayız.
[33:53] Her zaman olduğu gibi bazı önerilerimiz var.
[33:55] Bölümle alakalı ya da alakasız ve sevgili Samet hafif, kirli
[33:59] sakalıyla yoğun haftanın getirdiği getirdiği enerjileri
[34:05] zirvesi ile bizimle birlikte bakalım en önemli.
[34:08] Direkt bölümle alakalı değil ama bana yine de bunu hatırlattığı
[34:13] için şöyle uzanıp alayım. Dinleyenler göremeyecek, o
[34:18] yüzden seslendiririm ama izleyenler için de gösteriyorum.
[34:21] Türkiye'ye bu geldiğimde böyle bir kitap almıştım.
[34:23] Çok ince bir kitap ama ilgimi çekti.
[34:26] Uçakta veya yolda gelirken sindiririm diye şehvet diye
[34:30] tarikatı ismail saymaz tarafından kitap olarak
[34:33] önereceğim. Ince kitapları okumakta
[34:35] motivasyon olarak daha iyi kolaylık oluyor.
[34:37] Benim için kitabı çok okumadığım için o yüzden.
[34:40] Değil tabi ki. Evet, aynen öyle.
[34:44] Onun dışında yine bölümle direk alakalı değil.
[34:46] Yanlış anlaşılmasın diye altını çiziyorum ama yine bana bir
[34:50] video yatırlattı. O da fineın daha yeni
[34:52] yayınladığı menzil tarikatı videosu.
[34:55] Evet bence çok iyi bir yapım olmuş.
[34:58] Zaten bir sürü milyonlar izlendi de yine de kaçıran varsa diye
[35:01] burada öneri olarak dillendirmek istedim.
[35:04] Bence hepimizin izlemesi gereken videolardan biri.
[35:08] Onun dışında da çok lafı uzatmadan bizim heykâbiyo
[35:11] dinlencisi. Üstümüze 2 tane şarkı ekleyip
[35:15] köşeme çekilmek istiyorum. Birincisi kaan boşnaktan
[35:18] deplasmanda plasibo, diğeri de hayko cepkinden aslında hayko
[35:24] cepkin ve Burak mal çoktan. Çünkü kadınkina zamanında çok
[35:28] iyi bir yaratıcılığa bürün bürünmüşlerdi.
[35:33] Siren şarkısını eklemek istiyorum.
[35:35] Belki hatırlarsın Cihan böyle römore şeklinde çok başarılı
[35:38] bazı. Eserlere yeniden yorumlamışlar.
[35:42] Daha böyle dingin versiyonlarını bu da onlardan bir tanesi
[35:47] diyelim ve merakla sende ne var ne yok kulağımıza sana verelim
[35:51] sevgili canım. Teşekkürler sana için önerilerin
[35:54] için ben de daha basit bir şekilde rekabet dinlentisine 2
[35:59] tane şarkı var. Bir tanesi teoman'dan
[36:03] istanbul'da. Sonbahar.
[36:06] Diğeri ise kat steens apca Yusuf bey'den.
[36:12] Evet. Father and san bunlar HKP
[36:15] direnci spreyisleri de olacaktı sevgili.
[36:19] Aslında bir anlamda alakalı bir anlamda alakasız oldu.
[36:22] Birincisi istanbul'la ilgili bir şarkı olması, ikincisi de dini
[36:25] olarak bir değişimden geçen birisi olması.
[36:30] Hikmetle olan öneriler. Evet, evet, yani kapatırken çok
[36:36] uzatmadan şunu söyleyelim, bizi destekleyen herkese tek tek
[36:39] teşekkür edelim. Hem patreondan hem de
[36:41] youtube'dan spotify'dan desteklemeye devam
[36:44] edebilirsiniz. Yorum yaparak beğenerek.
[36:47] Abone olarak takip ederek artık hangi platformda nasıl
[36:50] adlandırılıyorsa bu destek şekilleri.
[36:56] Teker teker hepinize gerçekten teşekkür ediyoruz.
[36:58] Çok keyifli oluyor. Sizinle beraber bu yolcular
[37:00] devam etmek diyelim. Sevgili cihan'a da ekleyeceği
[37:04] şeyler için son sözü verip sen yoluma ben yoluma bir sonraki
[37:08] bölümde görüşmek üzere diyelim benim adıma.
[37:12] Valla dediğin gibi yolculuğa devam etmek keyifli bu dakikaya
[37:15] kadar da bizi izleyen, yana dinleyen, sevgili takipçiye çok
[37:20] teşekkür edelim. Bir önceki bir sonraki bereketi
[37:25] gerekli bir sürü bölümde tekrar yollarımızın kesişmesi dileğiyle
[37:30] dedikten sonra görüşmek üzere diyelim hoşça kalın.
[37:35] Görüşmek üzere, bay bay.

Shows are listed from Apple Podcasts' charts and directory, and Podcast Index where it is used. Every show and episode belongs to its publisher and plays from the publisher's own feed; this site hosts none of them.